Meriç Ürer
05 Tebax 2026•Rojanekirin: 05 Tebax 2026
Serokê Komîsyona Edaletê ya TBMMê û Parlementerê Stenbolê yê AK Partiyê Cuneyt Yuksel ragihand ku dê 7ê Tebaxê roja înê komîsyon dest bi danûstanên li ser Teklîfa Qanûnê ya derbarê Xurtkirina Hevgirtina Neteweyî û Yekparebûna Civakî ya di çarçoveya Tirkiyeya Bêteror da, bike.
Yuksel derbarê sererastkirinên di pêşniyarê da û pêvajoya komîsyonê da daxuyanî da nûçegihanê AAyê.
Yukselê Endamê Komîsyona Hevgirtina Neteweyî, Biratî û Demokrasiyê ku li TBMMê li gorî armanca Tirkiyeya Bêteror hatiye damezrandin, bi bîr xist ku komîsyonê di 5ê Tebaxa 2025an da civîna xwe ya yekem li dar xist û salek şûnda, Teklîfa Qanûna Xurtkirina Hevgirtina Neteweyî û Yekparebûna Civakî, ku li gorî rapora komîsyonê hatiye amadekirin, pêşkêşî Serokatiya TBMMê hatiye kirin.
Yuksel, tekez kir ku bi pêşkêşkirina teklîfê va gihiştine qonaxek nû û berbiçav û diyar kir ku teklîf nîşaneyek giring a îradeya xurtkirina hevgirtina neteweyî, mayîndekirina yekparebûna civakî ye û bi gavên xurttir ber bi armancên "Sedsala Tirkiyeyê" va diçe.
Yuksel wiha domand:
"Bi vê pêşniyarê, Parlamentoya me dê li ser yek ji pêşniyarên qanûnî yên herî girşng û krîtîk ên dîroka me ya qanûnî nîqaş bike. Ji ber ku ev pêşniyar nîşaneyek berbiçav a îradeya miletê me ye ku birîna ku ji 40 salan zêdetir e bi destê şîfayê yê qanûnê xwîn jê diçe derman bike. Armanc ew e ku destkeftiyên ku bi polîtîkayên ewlehiyê hatine bidestxistin di çarçoveya prensîbên serdestiya qanûnê da veguherînin aştiya civakî ya mayînde. Terorîzma ku bi salan e aramiya miletê me tehdît dikir, birînên kûr di dilê bi hezaran malbatan de hiştiye, zirar daye pêşkeftina me ya aborî, bandorek neyînî li jiyana me ya civakî kiriye û beşek girşng ji enerjiya welatê me xwariye. Terorîzm ne tenê pirsgirêkek ewlehiyê ye ku dibe sedema ji destdana jiyanan, lê di heman demê da zincîrek giran e ku li pêşiya siberoja hevpar a miletê me radiweste. Tirkiye xwedî hêz, biryardarî û ezmûna dewletê ye ku van zincîran bişkîne."
"Yuksel got, 'Tirkiyeyek bi tevahî ji terorê bêpar tê wateya aboriyek bihêztir, veberhênanek zêdetir, refahek bilindtir, aştiyek civakî ya aramtir û Tirkiyeyek bi bandortir di qada navneteweyî de."
Yuksel tekezî kir ku armanca "Tirkiyeya Bêteror" di nav garantiyên herî xurt ên îdeala "Herêma Bêteror" da ye.
- "Tirkiyeyek bi temamî ji siya terorê azad tê wateya Tirkiyeyek bihêz ku enerjiya xwe ber bi hilberînê ve dibe, ne ber bi pevçûnê ve"
Yüksel destnîşan kir ku ev pêvajo bi hêsanî nehatine bidestxistin û diyar kir ku Komîsyona Hevgirtina Neteweyî, Biratî û Demokrasiyê zemîna siyasî û lihevkirina civakî ava kiriye û niha erkê avakirina çarçoveya qanûnî li ser milê Komîsyona Edaletê ye.
Yuksel wiha pê da çû:
"Îro, armanca Tirkiyeya Bêteror ne tenê qonaxek di polîtîkayên ewlehiyê da nîşan dide. Ev armanc tê wateya xurtkirina biratiya hezar salî ya miletê me, xurtkirina baweriya bi siberojek hevpar, û pêkanîna yek ji blokên avahiyê yên herî giring ên vîzyona 'Sedsala Tirkiyeyê'. Ruhê vê pêşniyarê biratiya Tirk û Kurdan temsîl dike ku hezar sal in li Malazgirt, Çanakkale û di Têkoşîna Neteweyî da li kêleka hev sekinîne. Ev ruh bi zimanê hiqûqê ji nû ve piştrastkirina dîroka me ya hevpar, çarenûsa me ya hevpar û siberoja me ya hevpar e. Tirkiyeyek bi tevahî ji siya terorîzmê azad tê wateya Tirkiyeyek bihêz ku enerjiya xwe ber bi hilberînê ve dimeşîne, ne ber bi pevçûnê; ber bi biratiyê ve, ne ber bi dabeşbûnê ve; ber bi pêşkeftinê ve, ne ber bi nezelaliyê ve. Ev têgihîştin ne tenê armanc dike ku pirsgirêkên îro çareser bike, lê di heman demê de welatek aramtir, ewletir û geştir ji nifşên siberojê ra bihêle."
Yuksel tekez kir ku pêşniyar ne rêkeftineke efûyê ye, û her wiha diyar kir ku ew ti bendên taybetî ji bo kesan nagire nav xwe.
Yuksel got, "Mekanîzmayên ku di pêşniyarê de hatine pêşbînîkirin tenê dikarin werin bicîhanîn ger saziyên ewlehiyê diyar bikin ku PKK/KCKya rêxistina terorê û hemî teşkîlatên pêwendîdar hebûna xwe ya rastîn rawestandine û hemî çek û cebilxaneyên di bin kontrola xwe da radest kirine, û heke biryarek Lijneya Ewlekariya Neteweyî ya ku vê biryarê piştrast dike di Rojnameya Fermî da were weşandin. Dengê hevpar ku ji Edîrneyê heta Hekariyê bilind dibe ev e: Bila çek bên veşartin, ne zarokên me. Her gotarek ku em dinivîsin, her hevokek ku em ava dikin, û her rêziknameyek ku em wekî TBMMê pêşkêş dikin dê îfadeya vê xwesteka hevpar bi zimanê qanûnî be."
Yuksel diyar kir ku rêbertiya bihêz, vîzyona stratejîk û îradeya dewletê ya bi biryar a ku ji hêla Serokomar Recep Tayyip Erdogan va hatî nîşandan di şekildana pêvajoyê de diyarker bûn, û tekez kir ku vîzyona "Tirkiyeya Bêteror" perspektîfa dewleteke bihêz pêşkêş kir ku şewq da avakirina "Sedsala Tirkiyeyê".
Yuksel herwiha got, "Nêzîkatiya avaker a Serokê MHPê, Birêz Devlet Bahçeli, li ser bingeha yekîtî û biratiya neteweyî, û beşdariyên Serokê TBMM ya me, Birêz Numan Kurtulmuş, ji bo rêveberiya pêvajoyê di bin banê Meclisa me ya Gazî da bi têgihîştinek lihevhatî, beşdar û demokratîk, bingeha sazûmanî ya vê meşa dîrokî bi giringî xurt kiriye. Komîsyona me dê 7ê Tebaxê, roja Înê, saet 15:30an de dest bi danûstanên Teklîfa Qanûna Bihêzkirina Hevgirtina Neteweyî û Yekparebûna Civakî bike."