ANKARA (AA) - Teroristička organizacija Fetullahci paralelne državne strukture (FETO/PDY) kao i bliske joj ustanove i kompanije rasprostranjeni su i u zemljama Zapadnog Balkana, najvećim dijelom u Bosni i Hercegovini te u Albaniji, javlja Anadolu Agency (AA).
FETO na Balkanu djeluje najviše kroz obrazovni sektor, a također je prisutan u privatnom poduzetničkom sektoru, u medijima te u javnoj upravi. Prema dostupnim podacima u BiH trenutno postoji 15 obrazovnih institucija bliskih FETO-u, u Albaniji 12, Makedoniji sedam, Kosovu pet te jedna u Srbiji.
-Albanija
Uticaj terorističke organizacije FETO na Zapadnom Balkanu najviše je primjetan u Albaniji. Fondacija Gulistan, bliska FETO-u, u Albaniji je osnovana 1993. godine i uglavnom je bazirana na obrazovni sektor.
Tu se ističu osnovne i srednje škole “Mehmed Akif” i “Turgat Ozal” u Tirani, “Hasan Riza Pasa” u Skadru i “Turgat Ozal” u Draču. U Tirani je također poznat “Memorial International School”.
Ove škole pohađaju, uglavnom, djeca bogatih i uticajnih ljudi iz svih sfera života tako da je očit način djelovanja organizacije kojim ona pokušava svoje ljude infiltrirati u sve pore društva.
Kada je riječ o visokoobrazovnim ustanovama u Albaniji tu su univerziteti EPOKA i Bedir. Ove ustanove ujedno predstavljaju najveći izvor prihoda FETO-a u Albaniji. Uz pomoć fondacije Sema, FETO se također upleo u vjersku naobrazbu tako da je preuzeo upravu nad medresama u Kavashu, Korci, Beratu, Elbasanu i Tirani. Ove ustanove su prethodno pružale besplatno obrazovanje, a nakon preuzimanja postale su dobar izvor prihoda za FETO.
Nakon godina školovanja vjerskih službenika očito je koliki je uticaj FETO-a i u Islamskoj zajednici Albanije.
FETO je pokušao u Albaniji djelovati na sličan način kao i u Turskoj. Osnovane su “dershane” mjesta za učenje i davanje instrukcija đacima, a također su pokrenuti i kursevi za učenje turskog jezika. Najskuplja obrazovna institucija u zemlji “Meridian” također je bliska FETO-u.
Organizacija je na području Albanije aktivna i u nevladinom sektoru. Među udruženja FETO-a prije svega ubraja se Udruženje Novi horizonti (Horizontat e Reja). Ovo udruženje pomaže članovima organizacije tražeći i dodjeljući stipendije, pomažući pri upošljavanju i vjenčanju. Ovim aktivnostima udruženje širi i učvršćuje strukturu organizacije. Poznato je da Novi horizonti godinama od građana Albanije prikupljaju novac pod izgovorom članarina, milostinje i novaca za kurban, odnosno životinju koja se po islamskim propisima žrtvuje kada nastupi Kurban bajram.
Turistička agencija “Venus”, također bliska organizaciji, prije dvije godine je zatvorena, a onda je turističke poslove FETO nastavio voditi preko “povjerljivih” ljudi.
Međunarodna komora za trgovinu i razvoj (ACITAD), također bliska FETO-u, osigurava značajna sredstva za organizaciju od raznih kompanija koje radi poslovanja dolaze u Albaniju.
U sektoru medija organizacija je najprije krenula sa prvom internet novinom u zemlji, “Gazeta Start”. Evidentirano je da je ovaj medij širio glasine i FETO propagandu protiv Turske i vladajuće AK Partije. Nakon izvjesnog vremena organizacija je ugasila ovaj medij, a svoju propagandu je nastavila širiti preko drugih medija. Poznat je i list “Drita Islame” koji djeluje pri Islamskoj zajednici Albanije, a u interesu FETO organizacije.
Izdavačka kuća “Prizma” u Albaniji štampa, distribuira i prodaje knjige Fetullaha Gulena, idejnog tvorca i vođe FETO terorističke organizacije. Postoji i internet stranica na albanskom jeziku koja promoviše Gulenovo učenje, “gulen.com/al”.
-Bosna i Hercegovina
Iako poriču povezanost sa FETO-om, Obrazovne institucije Bosna Sema djeluju na području cijele zemlje, a njene škole su poznatije kao “džematske škole”.
Bosna Sema u BiH s radom počinje 1998. godine. Narednih godina se uspješno širila te danas na području cijele zemlje djeluju četiri predškolske ustanove, pet osnovnih škola, pet srednjih škola te jedan univerzitet. Ove ustanove su locirane na području Sarajeva, Bihaća, Mostara, Zenice i Tuzle.
Univerzitet Burch za organizaciju predstavlja važan izvor prihoda, a također priprema kadar preko kojeg FETO kasnije utiče na društvene tokove u BiH.
Turistička organizacija “Fidan” dugo vremena djeluje za interese FETO-a. Ova agencija dovodi turske građane u BiH, a također vodi bh. građane u Tursku.
Na području medija FETO je aktivan preko portala “Novo vrijeme”, koje je prvobitno djelovalo kao sedmićni list. Gulenove knjige u BiH štampa i distribuira izdavačka kuća “Hikmet”.
Poznato je da organizacija nakon 20 godina rada u zemlji ima znatan društveni i politički uticaj.
-Makedonija
U Makedoniji FETO je prisutan u sektoru obrazovanja, transporta, trgovine, zdravstva i turizma. Među ustanovama bliskim organizaciji spadaju osnovna i srednja škola “Yahya Kemal” u Skoplju, koje također djeluju i u Tetovu, Gostivaru, Strugi i Strumici.
Od medija prisutan je list “Makedonya Zaman”. U sektoru trgovine poznat je lanac trgovina “Evar”. Osim toga u bliski odnos sa organizacijom dovode se jezički kursevi “Sedef”, turistička agencija “Basak”, te transportna kompanija “Rainbow”.
U Makedoniji također djeluje Udruženje makedonskih poduzetnika (MIBA). Po bliskosti sa organizacijom su također poznate fondacije “Tolerancija” i “Zora”. Kao propagandni centar na internetu poznata je stranica "analyticmk.org”.
FETO u Makedoniji duži niz godina prikuplja razne dobrotvorne priloge iskorištavajući na vjerske osjećaje građana.
-Kosovo i Srbija
Obrazovne institucije “Gulistan” koje djeluju na Kosovu poznate su po bliskosti sa FETO-om. U iste redove ubraja se i Fondacija za kulturu i obrazovanje “Atmosfera”. U sklopu ovih institucija na području Prizrena, Đakovice i Ljipljana djeluju predškolske, osnovne i srednje obrazovne institucije pod nazivom “Mehmed Akif”. U sklopu nekih obrazovnih institucija djeluju ženski i muški internati.
Pod okriljem fondacije “Atmosfera” djeluje srednja škola “Hasan Nahi”, kao i nekoliko centara za kurseve i edukaciju te studentski domovi.
U Beogradu djeluje osnovna škola “Beyza”, u Novom Sadu studentski dom i kurs za učenje jezika, a u Novom Pazaru udruženja “Most” i “Horizont”.
-Crna Gora
Među zemlljama Zapadnog Balkana u kojima je primjetan uticaj FETO-a nalazi se i Crna Gora. U ovoj zemlji za interese organizacije djeluje kurs za učenje jezika u Podgorici te studentski dom u gradu Rožaje.
