21 دسامبر 2019•بهروزرسانی: 22 دسامبر 2019
کابل/خبرگزاری آناتولی
مردم مناطق افغانستان همهساله شب یلدا یا به گفته بسیاری از آنان «چله» را گرامی داشته و از چند روز قبل با خرید آخیل و میوه، پخت انواع شیرینی و دعوت از یکدیگر برای همنشینی، خود را برای این جشن دیرین آماده میکنند.
آداب و رسوم یلدا در سراسر افغانستان تاحدودی یکسان است. هرچند در اعتقاد و میزان توجه مردم مناطق مختلف این کشور به شب یلدا تفاوتهایی نیز دیده میشود.
مراسم شب یلدا در برخی مناطق افغانستان، به علت چند دهه جنگ کمرنگ یا فراموش شده، اما در اکثر شهرها، به ویژه شمال این کشور هنوز از جایگاهی خاص برخوردار است.
صدیقه پناهی، طراح گرافیک که سالها در خارج از افغانستان زیسته است درباره شب یلدا به خبرنگار آناتولی گفت:
«در این شب، پائیز لباس عروس زمستان را میپوشد. یلدا بهانهای برای دورهمی صمیمانه است. خوردن آجیل و میوه و گفتن و خندیدن در کنار اعضای فامیل همیشه در افغانستان رایج بوده است. شنیدن خاطرات بزرگترها و تماشای فیلم این شب سرد و تاریک را گرم و روشن میکند. این آداب و رسوم باید احیا شود».
از سوی دیگر، عبدالرحیم غفاری، استاد دانشگاه نظر دیگری دارد و میگوید:
«مسلمانان فقط دو عید دارند؛ فطر و قربان. بزرگداشت یلدا، نوروز، برات (نیمه شعبان)، ولیتاین و کریمس حرام است، چون از خارج وارد افغانستان شده و تهاجم فرهنگی محسوب میشود. ما هدیه ویژه شب یلدا نداریم. من برای نامزدم هدیه میخرم، ولی نه بهمناسبت شب خاصی».
فاطمه حکیمی کارشناسی مسایل فرهنگی نیز در مورد شب یلدا اظهار داشت:
«یلدا، مانند نوروز و برات جزیی از فرهنگ افغانستان بوده و مردم همیشه در این شب شاهنامه خوانده و فال حافظ گرفتهاند. قبلا امکانات لازم جهت نگهداری هندوانه وجود نداشت، ولی حال این میوه نیز برای سفر شب یلدا تهیه میشود.
جاوید صالحی، میوه فروش هم با بیان اینکه هندوانه و انار از میوههای ضروری در شب یلداست، تصریح کرد: «قبلا این دو محصول در زمستان پیدا نمیشد و بیشتر میوههای زمستانی میخوردیم. حال انار از میوههای اصلی شب یلداست».
گفتنی است علاوه بر مراسم و جشنهای سنتی مردم در خانهها، همه ساله بهمناسبت شب یلدا برنامههای مختلفی از سوی نهادهای مدنی، فرهنگی و اجتماعی در کابل و اکثر شهرهای افغانستان نیز برگزار میشود.
