07 سپتامبر 2021•بهروزرسانی: 08 سپتامبر 2021
آنکارا/ خبرگزاری آناتولی
مولود چاووشاوغلو، وزیر امور خارجه ترکیه در یک برنامه تلویزیونی در مورد تحولات اخیر افغانستان اظهار داشت: در دوره دولت قبلی در خواستهایی برای ادامه عملیات و امنیت فرودگاه بینالمللی حامد کرزی کابل از سوی ترکیه مطرح شد؛ همه میگویند، ایالات متحده آمریکا یا کشور دیگری آن را میخواست، اما این پیشنهاد ابتدا از افغانستان آمد.
وی افزود: میبینیم همه در سراسر جهان نظر خود را مبنی بر اینکه در افغانستان دولت باید فراگیر باشد ابراز میکنند. ما هم همینطور فکر میکنیم. مهم اتحاد، همبستگی و ثبات افغانستان است. بنابراین حضور تمام اقشار در دولت برای آینده افغانستان مهم است.
چاووشاوغلو تصریح کرد: در حال حاضر عدم اطمینان در افغانستان وجود دارد، رویدادهای پنجشیر نشانه آن است. امیدواریم درگیریها در پنجشیر به جنگ داخلی تبدیل نشود. همچنین مشکلات اقتصادی در افغانستان وجود دارد. دولت قبلی نیز در پرداخت حقوق با مشکل روبرو بود. از سوی دیگر خطر قحطی و گرسنگی وجود دارد. سازمان ملل متحد میگوید که ذخایر مواد غذایی در حال کاهش است و ظرف یک ماه به طور کامل از بین میرود.
وزیر امور خارجه ترکیه با بیان اینکه کمکهای بشردوستانه تحویل داده شده و هلال احمر ترکیه در این زمینه به فعالیتهای خود ادامه میدهد، گفت: داعش تحت نام داعش خراسان در افغانستان حضور دارد. القاعده آنجاست. دلیل وجود تروریستهای داعش در افغانستان کسانی که از سیاست جداییطلبی در آنجا حمایت میکنند و میگویند که آنها علیه داعش به ویژه در شمال میجنگند. آنها میگویند که با داعش میجنگند، اما این داعش است. آنها تعدادی از تروریستهای خود را از سوریه به افغانستان فرستادند.
چاووشاوغلو با اشاره به اینکه دلیل عدم وجود حکومت در افغانستان تا به امروز اختلاف نظرها در طالبان است، اذعان داشت: باید فرودگاهی با استانداردهای لازم برای شروع پروازها وجود داشته باشد، هیچ شرکتی نمیخواهد بدون اطمینان از امنیت داخل فرودگاه به آنجا پرواز کند.
وی خاطرنشان کرد: اگرچه فرود و پرواز در فرودگاه با قوانین پرواز انجام میشود اما نیاز به پروازهایی در چارچوب استانداردهای بینالمللی هوانوردی غیرنظامی وجود دارد.
چاووشاوغلو با بیان اینکه ترکیه سرمایهگذاریهای زیادی در افغانستان انجام داده است و روابط تاریخی بین دو کشور وجود دارد، گفت: این یک تصمیم اشتباه برای ما خواهد بود که کشوری مانند افغانستان را به طور کامل ترک کنیم. ما نمیگوییم همه چیز را در این کشور اداره و مدیریت کنیم اما روابط خود را با این کشور قطع نکنیم.
وی با بیان اینکه ترکیه برای بهبود شرایط در افغانستان تلاش میکند، افزود: خدای ناکرده بدتر شدن شرایط اقتصادی، سیاسی و امنیتی در افغانستان همه ما را تحت تاثیر قرار میدهد. هم اکنون نیز از این مسائل متاثر شدهایم.
چاووشاوغلو با تاکید بر اهمیت ایجاد امنیت در فرودگاه کابل و تاثیر آن بر مدیریت بحرانهای احتمالی، خواستار تشکیل یک دولت فراگیر در افغانستان شد.
وزیر امور خارجه ترکیه با اشاره به اینکه بیشتر مسئولان موقت فعلی در افغانستان از گروه طالبان و قومیت خاصی هستند، ادامه داد: برای جلوگیری از ورود افغانستان به یک جنگ داخلی تشکیل یک دولت فراگیر ضروری است. این مهم برای شناسایی دولت تشکیل شده از سوی جامعه بین المللی نیز ضرورت دارد و ما نظر خود در این موارد را به گروه طالبان انتقال دادهایم.
وی در پاسخ به اخبار مرتبط با دعوت از ترکیه به منظور شرکت در مراسم معرفی دولت جدید افغانستان نیز گفت: ما هیچ دعوتی دریافت نکردهایم.
چاووشاوغلو در بخش دیگری از سخنان خود خواستار ارسال سریع کمکهای بشردوستانه به افغانستان شد و افزود: ما به اتحادیه اروپا و جامعه جهانی پیشنهاد همکاری درباره ارسال کمکهای بشردوستانه به افغانستان را میدهیم. ترکیه بیشتر از هر کشور دیگری به وظایف اخلاقی و انسانی خود در این باره عمل کرده است.
وی همچنین با تاکید بر اینکه ترکیه دیگر ظرفیت پذیرش موج جدید مهاجران غیرقانونی را ندارد، از رایزنی با ایران در این رابطه و افزایش تدابیر در مرز با این کشور خبر داد.
وزیر امور خارجه ترکیه در بخش دیگری از این گفتگو با اشاره به بهبود روابط با امارات متحده عربی طی ماههای اخیر، گفت: در روابط بینالمللی چیزی به نام دوستی یا دشمنی دائمی وجود ندارد.
چاووشاوغلو با بیان اینکه گفتگوهایی در سطوح مختلف با مقامات امارات متحده عربی صورت گرفته است، از امکان انجام سفرهای متقابل مقامات دو کشور طی ماههای آتی خبر داد.
وی همچنین از افزایش سطح روابط ترکیه با مصر و عربستان سعودی خبر داد.
چاووشاوغلو با اشاره به اینکه امروز هیاتی از مصر به آنکارا آمده است، گفت: اگر بعد از این مذاکرات به توافق برسیم اقدامات لازم را برای تعیین سفیر به صورت متقابل انجام خواهیم داد.
وی اظهار داشت که مذاکرات خود را با سمیح شکری، وزیر امور خارجه مصر حتی در زمانی که روابط در سردترین حالت خود بود نیز ادامه دادند. یک فرایند آغاز شده است و در صورت توافق بر سر نقشه راه بعدی، اقدامات لازم انجام خواهد شد.
چاووشاوغلو در مورد حوزههای قضایی دریایی نیز گفت که اگر مصر مایل باشد میتوان مذاکرات در این خصوص را آغاز کرد. واضح است که آنها فضای بیشتری نسبت به توافق با ما خواهند داشت. آنکارا آماده گفتگو با همه درباره شرق مدیترانه است. ما همیشه آماده مشارکت عادلانه هستیم. نه از حقوق خودمان میگذریم و نه حقوق دیگران را پایمال میکنیم و این عادلانه است.
وزیر امور خارجه ترکیه با بیان اینکه بازتاب تنش بین کشورها در زمینه تجارت صحیح نیست، گفت: دولتها روابط تجاری برقرار نمیکنند و شرکتها نباید تحت تاثیر این موضوعات قرار گیرند.
- مدیترانه شرقی
چاووشاوغلو تاکید کرد که پلتفرم یا توافقی که ترکیه را حذف میکند و یا ترکیه در آن نیست، هیچ ارزشی ندارد. این پروژهها بدون همکاری با ترکیه امکان پذیر نیست. اگر توافقهای صورت گرفته حقوق ترکیه را نقض کند، اقدامات لازم انجام خواهد شد. بنابراین ما پیشنهاد برگزاری کنفرانس مدیترانه شرقی را میدهیم. این پیشنهاد را به اتحادیه اروپا نیز ارائه کردهایم.
وی افزود: همه شاهد هستند که ترکیه یک بازیگر سازنده جهانی است و پتانسیل اقتصادی ترکیه دیده میشود. ترکیه فرصتهای اقتصادی بسیار مهمی را ارائه میدهد. یکی از بزرگترین دلایلی که اتحادیه اروپا به ما نزدیک میشود این است که میخواهد روابط اقتصادی را توسعه دهد.
- خروج آمریکا از خاورمیانه
چاووشاوغلو با یادآوری هرج و مرج پس از خروج آمریکا از عراق و وضعیتی که با خروج بدون برنامه از افغانستان پدیدار شد، اظهار داشت که موضوع خروج از سوریه به انتخاب خود آمریکا خواهد بود. ایالات متحده آمریکا هیچ مرزی با سوریه ندارد و دعوت نشده است. ما برای مبارزه با تروریسم در سوریه هستیم زیرا این تهدید مستقیم علیه امنیت ملی ما است.
وی با تاکید بر اینکه ترکیه از مرزها و تمامیت ارضی سوریه حمایت میکند، گفت: سیاستهای آمریکا در شمال شرق سوریه برعکس است. واشنگتن از گروه جدایی طلب پ.ک.ک./ی.پ.گ حمایت میکند.
چاووشاوغلو ادامه داد: ما از فرایندهای داخلی سوریه مانند تدوین قانون اساسی، مذاکرات آستانه و ارائه کمکهای بشردوستانه با همکاری سازمانهای بینالمللی مانند سازمان جهانی غذا حمایت میکنیم. دیدگاه ما نسبت به پ.ک.ک در مورد تمامیت ارضی و مرزهای این کشور حداقل در حال حاضر با رژیم منطبق است. آمریکا باید از این سیاستها اجتناب ورزد.
وی با تاکید بر اینکه میخواهند در روابط با ایالات متحده نگاه رو به جلو داشته باشند، گفت: میخواهیم مشکلات موجود به گونهای حل شود که برای هر دو طرف مفید و یا قابل قبول باشد، نه اینکه تحمیلی باشد.
چاووشاوغلو با اشاره به اعمال تحریمها به دلیل خرید سامانه S400 گفت: ما به یک سیستم دفاع هوایی نیاز داریم. اگر بتوانیم با آمریکا به توافق برسیم و کنگره موافقت کند، میتوانیم از آمریکا یک سیستم دفاع هوایی بخریم.
وی تاکید کرد: تقریباً در همه موضوعات مربوط به سوریه با فرانسه موافق هستیم. پس از عملیات ما علیه پ.ک.ک مسائلی ایجاد شد. به همین دلیل امکان همکاری در زمینه دفاعی نمیتواند پیشرفت کند.
