???? ????
01 مارس 2016•بهروزرسانی: 02 مارس 2016
استانبول / خبرگزاری آناتولی
شهرام جزایری بازرگان معروف ایرانی در اولین گفتگوی خود با یک رسانه بین المللی طی یک مصاحبه اختصاصی با خبرگزاری آناتولی ترکیه با اشاره "نقش محوری اقتصاد و رفاه شهروندان در حل مشکلات اجتماعی و فرهنگی و کاهش خشونت و ناهنجاری در جامعه" اظهار داشت: "حکومت خوب حکومتی است که به فکر رفاه مردمش باشد. من یک اصطلاح عامیانه در این رابطه دارم که معتقدم دولت خود رشد کند و بگذارد مردم هم رشد کنند و اینطور نباشد که صرفا تکخوری کند و مردم در تنگنا قرار گیرند. ایجاد رفاه برای شهروندان بزرگترین کاری است که یک دولت انجام میدهد. ما در مورد ترکیه شاهد رفاه نسبی شهروندان هستیم. دولت همچنین از سرمایهگذاران و تجار حمایتهای لازم را به عمل می آورد و امروزه تجار ترکیه عرصه فعالیت گستردهای دارند و سود بیشتری را عاید کشورشان میکنند".
وی افزود: "من از یک مثال شروع میکنم. یکی از دوستان من پس از سفر به ترکیه تعریف میکرد در این کشور شاهد بوده خودروهای مردم نو شدهاند. همین یک مورد، او و خیلیهای دیگر را به این نتیجه میرساند که دولت ترکیه توانسته رفاه نسبی را برای مردمش ایجاد کند و این یک اتفاق خوبی است".
او که خود به خاطر پرونده اقتصادی چند سال در زندان گذرانده است تاکید کرد: "معتقدم دولت باید از سرمایهگذار داخلی حمایتهای لازم را به عمل آورد و اینطور نباشد که ما برای سرمایهگذار داخلی مانعتراشی کنیم و در یک روند طولانی بوروکراسی انگیزه و انرژی آنها برای فعالیت را بگیریم و بعد که شاهد فرار سرمایهگذاران از کشور بودیم، کلی هزینه کنیم و دنبال جذب سرمایهگذار از خارج باشیم".
جزایری در ادامه خاطرنشان کرد: "هرچند جذب سرمایهگذار خارجی هم باید به موازات حمایت از سرمایهگذار داخلی صورت گیرد و این از نشانههای عینی یک مدیریت موفق اقتصادی در یک کشور است که بتواند سرمایهگذار خارجی را جذب کند، اما وقتی ما دست و پای سرمایهگذار داخلی را با بوروکراسی اداری بستهایم و حمایتهای لازم را از او در راستای شکوفایی اقتصادی کشور به عمل نمیآوریم، تلاش برای جذب سرمایهگذار خارجی خندهدار به نظر میرسد".
او در پاسخ به این پرسش که "شما بهعنوان کسی که فعالیت اقتصادیتان با حاشیههای بزرگ سیاسی گره خورده، کارتان به زندان کشیده، به کرات در مورد پول و سرمایه سخن گفته و به هدررفتن منابع به خاطر نواقص مدیریتی اشاره کردهاید، آیا میتوانید در مورد نکات فوق مصداقی را نام ببرید؟" گفت: "مصداق زیاد هست. کم نبودند سرمایهگذاران داخلی که به دلیل رکود اقتصادی و برخی مسائل، سرمایه خود را از کشور خارج کردند. دولت قبلی سمینار برگزار میکرد که سرمایهگذاران را جذب کند، درحالیکه من که مشهور به استعداد اقتصادی بودم، در زندان بودم، آن هم با پرونده قطوری که برایم گشوده بودند با بیش از 180 هزار برگه بازجویی و بیش از 54 قاضی که فعالیت اقتصادی من را به حواشی سیاسی گره میزد. من عملا قربانی نبوغ اقتصادیام هستم".
پرسیدیم شما میگویید قربانی نبوغ اقتصادی خود هستید و خیلیها هم هوش اقتصادی شما را تایید میکنند، اما با استناد به پرونده و حکم دادگاه، شما را مفسد اقتصادی معرفی کردند، در این زمینه توضیح میدهید؟ جزایری پاسخ داد: "در قانون مفسد اقتصادی وجود ندارد. از طرف دیگر من صریحا میگویم مفسد اقتصادی کسی است که داراییهای مردم را یکدهم کرد. دلار را به چهار هزار تومان رساند. اگر این افراد مصلح هستند، پس من با افتخار میپذیرم که مفسد اقتصادی هستم. چنین القاء میشود که نبوغ اقتصادی با فساد همراه است، حال آنکه معتقدم چنین نبوده و نبوغ همراه با فساد نیست. هر بنگاه اقتصادی که موفق شده، یک شهرام جزایری پشت آن بوده است. کما اینکه در حال حاضر خیلی از اعضای هر دو جناح اصلاحطلب و اصولگرا در ایران که من را مفسد اقتصادی معرفی میکنند؛ پشت پرده از من مشاوره میگیرند و از ایدههایم استفاده میکنند".
به او گفتیم اما اصولگرایان در حوزه سیاست هرجا که اسم بابک زنجانی به عنوان متهم اقتصادی در دولت احمدینژاد آمده، از شما به عنوان مصداق فساد اقتصادی در دولت اصلاحات یاد کرده و مورد نقد قرار دادهاند. با خنده پاسخ داد: "وارد مباحث سیاسی نمیشوم. همیشه گفتهام صرفا در حوزه اقتصاد اظهارنظر میکنم".
این فعال اقتصادی در مورد زنجانی که اکنون در زندان و در حال محاکمه است اظهار داشت: "در این زمینه هیچ قضاوتی نمیکنم. معتقدم هرگونه اظهارنظر سلیقهای و گمانهزنیهای رسانهای، خلاف قانون است. من خودم شخصا قربانی اظهارنظرهای شتابزده و خام هستم، بنابراین ترجیح میدهم در مورد دیگران هم قضاوتی نکنم که خدای ناکرده نسنجیده و نپخته باشد. او از دوستان بنده است، اما همکاری اقتصادی با هم نداشتهایم. از نظر خصوصیات اخلاقی پسر مهربانی است، اما اطلاعی در مورد سادگی یا پیچیدگی فعالیت اقتصادی او ندارم. چیزهایی هم که در موردش شنیدهام، غیرقطعی است".
وی در مورد برنامههای خود چند ماه پس از آزادی از زندان تصریح کرد: "من متوقف نمیشوم و نخواهم شد. اقتصاد همه دنیای من است و از سنین نوجوانی روی این حوزه متمرکز شده و زحمت کشیدهام. در زندان هم علیرغم محدودیتها، فعالیتم را بهصورت غیرمستقیم ادامه دادم. همین روال را تا سال 1396 ادامه خواهم داد. در حقیقت تا سال 1396 ترجیحا مسئولیت اجرایی نخواهم داشت و فقط در حد مشاوره و ارائه ایده فعالیت میکنم".
جزایری افزود: "اگر مشاورههای من به رشد و شکوفایی بنگاههای اقتصادی منجر شد، باعث خوشحالی من خواهد بود، زیرا در حوزه اقتصاد معتقدم فرقی نمیکند من سود ببرم یا دیگری. همین که بنگاهی اقتصادی موفقیتی کسب کرد، این به نفع تمام جامعه است و این اتفاق خوبی است، چون وضعیت ما به گونهای است که نباید در این حوزه تنگنظرانه عمل کنیم، بلکه باید خود رشد کنیم و کمک کنیم دیگران هم رشد کنند. این چیزی است که در سیاست ترکیه دیدم و آن را میپسندم".
شهرام جزایری 43 ساله یکی از جنجالیترین اسامی در حوزه اقتصاد در ایران است که از سنین نوجوانی با دستفروشی فعالیت اقتصادی خود را شروع و در بازه زمانی کوتاه بواسطه نبوغ و استعدادی که در این زمینه داشت به ثروتی قابل توجه دست یافت. دوستان و همکلاسیهای جزایری میگویند او از همان دوران مدرسه مرتب در حال ایدهپردازی اقتصادی و اجرای ایدههایش بود. به نوعی پول همه دغدغه فکری و ذهنیاش بود و در نهایت او در سن 29 سالگی به موفقیتهای زیادی دست یافت.
اما در همین زمان یعنی سال 2002 اسم جزایری با بزرگترین پرونده فساد اقتصادی ایران بعد از انقلاب سال 1979 تا آن زمان عجین شد و یکباره تاجر جوان که تا آن روز به اذعان دوستان و آشنایان یک استعداد بزرگ اقتصادی بود، به عنوان متهم بزرگ پرونده فساد اقتصادی بازداشت و محاکمه شد. او 13 سال حبس کشید و چند ماه پیش از زندان آزاد شد.
در این چند ماهی که از زندان آزاد شده، رسانههای ایرانی مرتب به سراغش رفته یا به حواشی زندگی او پرداختهاند. بسیاری از این حاشیهها، در رسانههای خارجی نیز ترجمه و انعکاس یافته است. اما از بین رسانههای خارجی اولین بار این خبرگزاری آناتولی است که توانسته بعد از آزادی شهرام جزایری از زندان با او مصاحبهای داشته باشد.
رسانههای ایرانی در ماههای اخیر مرتب از حاشیه های زندگی و فعالیت تجاری او مینویسند، اما بنگاههای اقتصادی کاری به حواشی نداشته و پشت پرده از او مشاوره میگیرند. او حتی در همایش مدیران موفق حاضر شده و برای دهها فعال اقتصادی سخنرانی کرده است. دستاندرکاران تجارت و اقتصاد میگویند جزایری در اقتصاد حرفهایی برای گفتن دارد و به ایدههای او توجه میکنند.
رسانهها و سیاسیون همچنان او را یک متهم اقتصادی دانسته و به حاشیههای کار و زندگی اش میپردازند. در ایران دو نگاه کاملا متضاد نسبت به این فعال اقتصادی جنجالی وجود دارد. حاشیههای سیاسی فعالیت او را تحت تاثیر منفی قرار داد. شهرام جزایری کنار فعالیتهایش به کم و کیف برنامهریزیها و طرحهای اقتصادی کشورهای دیگر جهان هم توجه دارد و رشد اقتصادی ترکیه را اتفاق مهمی میداند و در این مورد معتقد است که "دولت ترکیه تک خوری نکرد. رشد کرد و اجازه داد مردم هم رشد کنند".
