27 نوامبر 2016•بهروزرسانی: 27 نوامبر 2016
استکهلم/ خبرگزاری آناتولی
سمینار دو روزه ''آینده سنجی پلورالیسم سیاسی و نقش ملیت ها در ایران'' از سوی مرکز مطالعاتی تبریز با موضوعاتی چون فعالیت های پلورالیسم در ایران، دموکراسی سکولار و مشکلات قومی در این کشور، اساس جنبش های توده ای در تاریح معاصر آذربایجان و تأثیر آن در مراحل جدید جنبش های ملی آذربایجان و مشکلات ترک های قشقائی و ترکمن های ایران در سالن کنفرانس « City Konditoriet» استکهلم؛ پایتخت سوئد آغاز شد.
محمد رضا هیئت، رئیس مرکز مطالعاتی تبریز که مرکز آن در آنکارا؛ پایتخت ترکیه قرار دارد، در اظهاراتی در نشست آغازین این سمینار، ضمن عرض تسلیت به خانواده جان باختگان سانحه روز گذشته قطار در ایران، گفت: "این مرکز حدود 8 ماه پیش در آنکارا تاسیس شد و هدف از تأسیس آن بررسی علمی مشکلات مردم ترک ایران، آذربایجان و کشورهای همسایه و جوامع مرتبط و ارائه نتیجه این تحقیقات به علاقه مندان است".
هیئت "موضوع ملیت و قومیت ها در ایران را بزرگترین مشکل صد سال اخیر این کشور دانست" و اظهار داشت: " تبعیض های قومی - مذهبی در سال های گذشته به صورت مستقیم در وقوع حوادث خونینی که اکنون در کشورهای همسایه در جریان است، تأثیر دارد و همین نقاط ضعف، فرصتی برای مداخله های خارجی را فراهم کرده است."
او ادامه داد: "از همین رو تصمیم گرفتیم، یک سمینار در این زمینه تشکیل دهیم تا برخلاف همایش هایی که در گذشته برگزار شده است بتوانیم، ضمن طرح مشکلات ملی و قومی که همچنان ادامه دارد، پلی به آینده زده و با نگاهی راه حل جویانه این مسائل را بررسی کنیم".
رئیس مرکز مطالعاتی تبریز با تأکید بر "اهمیت شناخت مشترکات بین ملیت های مختلف ایران برای رفع تبعیض های ملی، قومی، مذهبی و حاکم شدن حقوق شهروندی یا نوع مدیریتی"، تصریح کرد: "مطمئنا اگر این مشترکات مشخص و درک نشوند، سرنوشت ایران نیز متفاوت از عراق و سوریه نخواهد بود".
وی افزود: "یکی از بزرگترین دلایل نابرابری و تبعیض در ایران برتری جویی قوم ها بر همدیگر و عدم پایبندی عملی روشنفکران به ویژه روشنفکران فارس به رسالت روشنفکری است. نگرش این افراد اکثرا بر مبنای اولویت ملیت گرایی فارس بوده است".
هیئت همچنین گفت: "این افراد که در مورد کوچکترین مشکلات مناطق فارس نشین مقاله ها می نویسند، حاضر نیستند در مورد فقر و عقب ماندگی اهواز و بلوچستان و غیره حتی یک جمله بنویسند. اگر مساله قومیتی در ایران به صورت عادلانه حل نشود، شکاف بین ملیت ها روز به روز بیشتر شده و نهایتا ممکن است منجر به اختلافات شدید، حتی جنگ و خونریزی همان گونه که اکنون در عراق و سوریه شاهد آن هستیم، شود".
در ادامه، روح الله مرادی، فعال حقوق بشر نیز در سخنانش به مساله ترک های قشقایی در ایران پرداخت و اظهار داشت: ''قوم قشقایی از اقوام ترک ایران است که در مناطق مرکزی و جنوبی این کشور زندگی می کنند و مشکلات خاص خود را دارند. قوم قشقایی در قیاس با سایر اقوام ایران فاقد استان، شهر یا منطقه جغرافیایی به نام خود و فاقد هرگونه رادیو، تلویزیون، روزنامه و رسانه مستقل و مربوط به خود است که این مسائل قشقاییان را در موضعی نابرابر قرار داده است''.
او ادامه داد: '' فعالان مدنی قشقایی که مخالف سیستم فعلی حاکم بر کشور و تلاش حاکمیت بر هویت زدایی قومی در ایران هستند، راه برون رفت ایران از مسائل قومی را استقرار ساختار فدرالیستی می دانند''.
مرادی تصریح کرد: تمرکز تمامی اقتصاد کشور در اختیار نیروهای وابسته به جناح حاکم بوده و به این دلیل قشقایی ها، بلوچ ها، عرب ها و کردها به طور کامل از بازار و حیات اقتصادی کشور حدف می شوند و کمترین سهمی از ثروت ملی نمی برند.
وی اضافه کرد: قشقایی ها یا سایر اقلیت ها بدون توجه به جمعیتشان باید اداره خودمختار داشته باشند که می توان کشور سوئیس را در این زمینه مثال زد.
مرادی گفت: کشور موزاییکی ایران نیازمند ساختاری سیاسی و اجتماعی است که با حفظ مناسبات قومی و برابری آنان، تمامی حقوق شهروندی و اجتماعی یکایک مردم ایران را برآورده کند.
حسن اعتمادی، عضو هیات مدیره حزب سکولار دموکرات ایرانیان در این سمینار به بررسی « مساله اقوام در ایران» پرداخت و اظهار داشت: ''هرکس از جانب اقوام ایرانی سخن می گوید، به صورت بالقوه تجزیه طلب و جدایی خواه محسوب می شود بنابر این شرکت در کنفرانسی که موضوعش بررسی مسائل قومیتی در ایران است، امری مخاطره آمیز به شمار می رود اما حزب ما از رویارویی با این اتهامات باکی ندارد''.
وی افزود: ''از نظر حزب ما ایران سرزمین اقوام، فرهنگ ها، ادیان، مذاهب و زبان های گوناگون است اما این چندگونگی را ما با اصطلاح چند ملیتی یا چند ملتی بیان نمی کنیم از آن رو که معتقدیم در زبان سیاسی امروز جهان هر کشور فقط دارای یک ملت است و ملیت هم اسمی است. ایران دارای ملتی واحد است متشکل از اقوام، تیره ها، فرهنگ ها، زبان ها و مذاهب گوناگون که به عنوان یک کشور عضو سازمان ملل متحد می تواند دارای فقط یک حکومت و یک قانون اساسی باشد''.