31 دسامبر 2017•بهروزرسانی: 01 ژانویه 2018
استانبول/ خلیل سلحشور/ خبرگزاری آناتولی
اعتراضات و تجمع مردمی در ایران علیه شرایط اقتصادی روز پنجشنبه گذشته در مشهد دومین شهر پرجمعیت و مرکز بزرگ و مذهبی استان خراسان رضوی آغاز شد، در همان روز و روزهای بعد موج اعتراضات به شهرهای نیشابور، شاهرود، کرمانشاه، قم، رشت، یزد، قزوین، زاهدان، نیشابور، اهواز، همدان، قوچان، ساری، کرمانشاه، بیرجند، قم، لرستان، تهران و برخی از شهرهای این کشور کشیده شد که منجر به بازداشتهای وسیعی از جانب نیروهای دولتی این کشور شده و واکنشهای داخلی و بین المللی را نیز در پی داشته است.
دونالد ترامپ، رئیس جمهور ایالات متحده آمریکا، در پیامی توئیتری با اشاره به «اعتراضهای گسترده در ایران» نوشت: «مردم بالاخره دارند متوجه میشوند که چگونه پول و ثروتشان دزدیده و خرج تروریسم میشود. به نظر میرسد دیگر چنین نخواهد ماند».
هیلاری کلینتون، وزیر امور خارجه پیشین این کشور نیز با انتشار پیامی توئیتری درباره اعتراضات مردمی در ایران نوشت: «مردم ایران خواستار آزادی و آیندهای هستند که لیاقت آن را دارند. من امیدوارم که دولت ایران به خواستههای آنها بهطور صلحآمیز پاسخ دهد».
وزارت امور خارجه کانادا نیز طی بیانیه ای خواستار «توجه دولت ایران به حقوق بشر و دموکراتیک مردم» شد.
همچنین وزارت امور خارجه روسیه هم از شهروندان خود در ایران خواست تا در جریان اعتراضات در برخی شهرهای این کشور از تجمعات دوری کنند.
بوریس جانسون، وزیر خارجه انگلستان نیز امروز در صفحه توئیتر خود نوشت: «دولت کشورش «با نگرانی» نظاره گر تحولات ایران است. وزیر خارجه بریتانیا افزوده این امری «حیاتی» است که شهروندان بتوانند از «حق تظاهرات مسالمات آمیز» برخوردار باشند».
عبدالرضا رحمانی فضلی، وزیر کشور ایران در واکنش به اتفاقات اخیر تاکید کرد: «دولت، مجلس و قوه قضاییه مصمم به پیگیری مطالبات مردم برای حل مشکلات آنها هستند. در همین ارتباط رحمانی فضلی در در نخستین اجلاس پنجمین دوره شورای عالی استانها با بیان اینکه خشونتگران از مردم نیستند، گفت:اغتشاش و آسیب رساندن به اموال مردم را نمیتوانیم تحمل کنیم».
در همین حال به گزارش خبرگزاری "ایلنا" احمد جنتی، دبیر شورای نگهبان ایران اظهار داشت: «دراین اغتشاشات از جمله منکراتی هستند که دلیل به وجود آمدن آنها عدم برخورد با منکرات دیگری بوده است که عامل به وجود آمدن گرانی و ایجاد مشکلات اقتصادی بودهاند.»
همچنین محسن رضایی، دبیر مجمع تشخیص مصلحت نظام ایران امروز گفت: «نظام شاهنشاهی در تاریخ ایران دفن شده است؛ این مرده با دم مسیحایی هم زنده نمی شود.»
در همین حال عباس جعفری دولت آبادی، دادستان تهران ضمن تائید بازداشت «چند نفر» در جریان اعتراضات اخیر اعلام کرد این افراد در مصاحبه با مسئولان اعلام کرده اند که «احساساتی» شده بوده اند.
محمد حسین مقیمی، استاندار تهران هم امروز اعلام کرد که هیچ مجوزی برای برگزاری تجمع در تهران صادر نشده و برگزاری هرگونه تجمعی در تهران «غیرقانونی» است.
سیدحسین نقوی حسینی سخنگوی کمیسیون امنیت ملی مجلس ایران نیز از جلسه فوقالعاده این کمیسیون برای بررسی حوادث اخیر خبر داد.
در همین رابطه علی مطهری، نایب رئیس مجلس ایران در یادداشتی با عنوان فرهنگ اعتراض با تاکید بر ضرورت به رسمیت شناختن اعتراض مدنی مردم از سوی مسئولین در عین حال خواستار برخورد با تخریب اموال عمومی و ایجاد آشوب شد. وی تاکید کرد: شرایط برای اظهارنظر مدنی مردم مهیا شود.
پیش از این اسحاق جهانگیری، معاون اول دولت نیز اعتراضات اخیر را «دسیسه» مخالفان دولت دانسته و گفته بود: «کسانی که حرکتهای خیابانی را آغاز میکنند پایان دهنده آن نخواهند بود و دودش به چشم خودشان هم میرود.»
گفتنی است چنین اعتراضاتی طی یک سال گذشته کم و بیش در بسیاری از شهرها، از جمله تهران توسط سپرده گذاران و مالباختگان موسسههای مالی که تعداد آنها به 6 هزار مورد میرسد، جریان داشته و شعارهای تندی هم سرداده شده است. تعداد این مالباختگان چند میلیون نفر تخمین زده میشود. نهادهای دولتی و حکومتی نیز با تجمعات آنها برخوردی نداشتهاند.
بنابراین بسیاری از شرکت کنندگان در تظاهرات اخیر، هم این افراد بوده و طبقات فقیر جامعه و همچنین معترضان سیاسی به آنها پیوستهاند. هدف اصلی تظاهرکنندگان، اعتراض به وضعیت معیشتی، فقر و بیکاری بوده است، اما چون اقتصاد سیاست و سیاست خارجی ایران در هم تنیده است، این سه مقوله را به هم ربط دادهاند.
