وان/عبدالخبیر مختاری/خبرگزاری آناتولی
چندین نفر از جوانان افغانستان که اخیرا به صورت غیرقانونی و با مشقت بسیار و از طریق پاکستان و سپس ایران به استان وان در شرقیترین نقطه ترکیه آمدهاند، در گفتوگو با خبرنگار بخش فارسی خبرگزاری آناتولی عوامل، انگیزه و اهداف سفرشان به این کشور و احتمالا در آینده به اروپا را بازگو کردند.
بیشتر این پناهجویان از میان گروه سنی 15-18 سال بودند و علت سفر خود را مسائلی فقر و بیکاری و جنگ در افغانستان دانستند. برخی از آنها جوانان متاهل و بیش از 20 سال سن داشتند و اعلام کردند که برای حمایت مالی از خانواده و فرزندان شان راهی این سفر طولانی شدهاند.
فرزندان تمام گروههای قومی افغانستان؛ شامل پشتون، تاجیک، اوزبک، ترکمن و غیره و از اکثر استانهای این کشور میتوان در میان آنان دید. برخی از آنها هم دانشجو بودهاند و مشکلات اقتصادی باعث شده تا دانشگاه را ترک کنند و راهی کشورهای دیگر شوند.
شمار زیادی از این افراد سالها در ایران و پاکستان کار و زندگی کرده و بحران اقتصادی این کشورها موجب شده است تا مجددا بار سفر بسته و به سوی ترکیه بیایند. در این راه 1000 الی 1500 دلار در مراحل مختلف به قاچاقچیان پرداختهاند.
در این زمینه، محبالله از اهالی شهر شبرغان مرکز ولایت جوزجان افغانستان که دانشجوی سال دوم ادبیات ترکمنی بوده است به خبرنگار آناتولی گفت: «یک ماه و نیم در راه بودیم. مشکلات اقتصادی و امنیتی باعث شد تا کشورم را ترک کنم. فارغالتحصیلان دانشگاهها نیز بیکارند و توسط بخش دولتی و خصوصی استخدام نمیشوند و به ناچار ترک دیار میکنند».
وی افزود: «برای نخستین بار بهصورت غیرقانونی از افغانستان خارج شدم. اگر مجبور و ناچار نبودم و شرایط زندگی وجود داشت، هرگز ترک وطن نمیکردم. هنوز هم از این سفر، پشیمان هستم. به جوانان افغانستان توصیه میکنم که حتی المقدور از راههای غیرقانونی به خارج سفر نکنند. واقعا هیچ کشوری مانند وطن و سرزمین خود انسان نمیشود».
فرشید اهل شهر هرات در غرب افغانستان که چند سال در ایران شاغل بوده نیز اظهار داشت: «دستمزد اندکی میگرفتیم. پس از سقوط ارزش پول این کشور نمیتوانستم به خانوادهام در افغانستان کمک کنم. به همین دلیل، از راه غیرقانونی به ترکیه آمدم».
غلامالله جوان از ولایت بدخشان در شمال شرق افغانستان نیز اظهار داشت: «مشکلات اقتصادی موجب شد که کشورم را ترک کنم. پس از پایان دبیرستان، از لحاظ اقتصادی توانایی ادامه تحصیل را نیز نداشتم. به همین خاطر ناچار شدم افغانستان را به مقصد ترکیه ترک کنم و پس از تحمل 40 روز سختی به این کشور رسیدیم».
او در ادامه تصریح کرد: «ابتدا به پاکستان رفتیم و سپس از طریق ایران به ترکیه آمدیم. پلیس پاکستان پول زیادی از پناهجویانی دستگیرشده میگیرد و آنها را آزاد میکند. اگر پول نداشته باشند، باید یک هفته برای ماموران پلیس پاکستان کار اجباری انجام بدهند».
این پناهجوی جوان در پایان به تصمیم طالبان برای سربازگیری از میان جوانان افغانستان اشاره و تصریح کرد: «اگر خانودهای سه پسر داشته باشد، باید دو تن از آنها را به جبهه جنگ بفرستند. بنابراین ناگزیر به فرار شدیم. امیدواریم دولت ترکیه موقتا ما را اسکان دهد تا پس از بهبود نسبی اوضاع امنیتی افغانستان به کشورمان بازگردیم. ما برای زنده ماندن به اینجا آمدهایم».
