08 ژوئیه 2020•بهروزرسانی: 09 ژوئیه 2020
آنکارا/ متین موتاناوغلو/ خبرگزاری آناتولی
ابراهیم کالین، سخنگوی ریاست جمهوری ترکیه در گفتوگوی اختصاصی با خبرگزاری آناتولی به بررسی و ارزیابی پیرامون آخرین تحولات بینالمللی و منطقهای از جمله لیبی و مدیترانه شرقی، سیاست خارجی کشور و بازتاب جهانی اقدامات آنکارا پرداخت.
کالین در پاسخ به علت حضور ترکیه در لیبی، گفت: دسامبر گذشته دو کشور توافق همکاری نظامی و امنیتی امضا کردند و آنکارا نیز در چارچوب این توافقنامه از دولتی که از سوی سازمان ملل نیز مشروع شناخته شده است، اعلام حمایت کرد.
وی افزود: اگر اقدامات آیندهنگرانه رئیس جمهور کشورمان نبود، درگیریهای لیبی تشدید یافته و انسانهای بیشتری جان خود را از دست میدادند، حتی امکان تجزیه این کشور نیز ممکن بود مطرح باشد. دولت السراج از حق دفاع در برابر موضع تهاجمی خلیفه حفتر برخوردار است و همکاری ترکیه و لیبی در این زمینه همچنان ادامه خواهد داشت.
سخنگوی ریاست جمهوری ترکیه در ادامه تصریح کرد: همواره در مجامع بینالمللی تاکید کردهایم که مسئله لیبی باید از طریق سیاسی حل شود نه نظامی. حفتر از توافق آوریل 2019 ابوظبی تاکنون کلیه توافقات، آتشبسها و مذاکرات صلح را نقض کرده است. حفتر در همه رایزنیهای آتش بس و صلح که تا امروز صورت گرفته به عنوان یک دوره آماده سازی برای حمله بعدی ظاهر شده است.
وی ضمن اشاره به آنکه امروز مفهوم امنیت جهانی شده و محدود به مرزهای ملی نیست، خاطرنشان کرد: وقتی مسئله امنیت ترکیه مطرح است این موضوع به امنیت کشورهای همسایه و امنیت ایران و عراق نیز مربوط میشود و ارتباط مستقیم با حوادث مدیترانه دارد. لیبی همسایه دریایی ما در مدیترانه است، ما در جغرافیایی واقع شدهایم که سیطره آن از حوزه بالکان گرفته تا آسیای میانه، از خاورمیانه تا شمال آفریقا و قفقاز را شامل میشود. کوچکترین بحران، تنش، درگیری و جنگ در این مناطق، مستقیما بر روی امنیت ترکیه تاثیر میگذارد.
کالین افزود: تمامی بازیگران بینالمللی بر لزوم برقراری روابط با دولتهای مشروع که از سوی سازمان ملل به رسمیت شناخته میشوند، تاکید دارند. در برههای که بسیاری از کشورها حتی آمریکا از برقراری رابطه با دولت السراج خودداری میکرد، این موازنه بواسطه پشتیبانی دیپلماتیک و میدانی ترکیه شروع به تغییر کرد. اکنون کشورهای بیشتری خواستار ارتباط با دولت السراج هستند.
سخنگوی ریاست جمهوری ترکیه تاکید کرد: البته ما هرگز نمیخواهیم لیبی به صحنه منازعه شبه نظامیان و مزدوران تبدیل شود، بلکه باید راه حل سیاسی اعمال شده و راهحلهای نظامی کنار گذاشته شوند. اما اکنون متاسفانه شاهد تکرار تصویر مشابهی از بازی که عوامل بین المللی در سوریه به راه انداختند، در لیبی هستیم. اگر اولویت صلح، آرامش و امنیت مردم لیبی تعریف و یک راه حل سیاسی مبتنی بر منابع طبیعی لیبی، وحدت سیاسی و تمامیت ارضی آن اجرایی شود، این مسائل حل خواهد شد.
وی در ادامه تصریح کرد: در عراق، سوریه، لبنان سعی شده است که به دلیل وجود تفاوتهای قومی و مذهبی ساختارهای دو جانبه و سه جانبه ایجاد شود، زخمهایی که هنوز درمان نشدهاند. اکنون، با وجود این تجربیات نمیتوانیم و نباید اجازه داد که روند مشابه آن در لیبی ایجاد شود. اگر قرار باشد هر جامعه چند قومی، چند دینی، چند زبانه از این طریق تجزیه شود که باید اروپا و ایالات متحده آمریکا را به دهها و صدها دولت کوچک تقسیم کنیم. اما این اتفاق در آنجا صورت نمیگیرد، برعکس هدف پیشبرد روند سیاسی در وحدت و همبستگی تحت لوای یک ساختار بزرگتر در نظر گرفته میشود. اما در مورد کشورهای اسلامی، می بینیم که درصدد ایجاد زخمهای عمیق به دلیل شکافهای قومی و فرقهای، هستند.
کالین ضمن اشاره به تداوم حمایت ترکیه از دولت طرابلس و تلاشهای دیپلماتیک برای پیشبرد روند سیاسی، درباره حمله به پایگاه وطیه گفت: این حمله از سوی حفتر صورت گرفت. قصد ندارم وارد این موضوع شوم که «از این کشور و آن کشور نشات میگیرد» اما این حمله یک حقیقت دیگر را روشن کرد که چه کسانی واقعا خواستار صلح و ثبات در آنجا بوده و چه کسانی طرفدار جنگ و درگیری هستند.
وی یادآورد شد: طرف السراج هدف حمله قرار گرفت، فرودگاه وطیه در شهر طرابلس است. یعنی همان طرفی که خواستار آتشبس و مذاکرات 5+5 تحت نظارت سازمان ملل است، طرابلس را بمباران میکند، یعنی هم حقوق بینالملل را نقض میکند و هم نیت واقعی خود را در مورد این روند نشان میدهد. بنابراین بار دیگر بر موضع درست دولت السراج صحه گذاشته و روشن شد که طرف مقابل غیرقابل اعتماد است. البته در این خصوص خود آنها نیز تدابیر لازم را اتخاذ خواهند کرد ما نیز کما فی سابق در کنار دولت مشروع خواهیم بود.
سخنگوی ریاست جمهوری ترکیه ضمن ابراز خرسندی از توافقنامه قفسه قاره یونان با ایتالیا، تصریح کرد: دو کشور با توافق یکدیگر مرزهای دریایی خود را تعیین کردند، ما نیز همین کار را با لیبی انجام دادیم و با این توافق همسایگی دریاییمان با لیبی را تایید کردیم. این توافق رابطه برد-برد آنکارا و طرابلس را توسعه داده و با بلوغ شرایط سیاسی مطالعات و غربالگری در این منطقه انجام و در صورت اکتشاف نیز درآمد مشترک میان ترکیه و لیبی تقسیم خواهد شد. هدف ما این است که مدیترانه شرقی به دریاچه صلح تبدیل شود.
کالین در پایان متذکر شد: اروپا در مورد بحران پناهجویان سوری نیاز خود به ترکیه را دید و به وضوح برایشان روشن شد که نمیتوانند بدون حضور ترکیه در حوزه مبارزه با تروریسم و امنیت انرژی گامی بردارند. اروپا بازار مهم اقتصادی برای ما به شمار میرود و اقامتگاه حدود 5 میلیون نفر از شهروندانمان است، همکاری با آن هم به لحاظ امنیت خودمان و هم اروپای جنوبی، حوزه بالکان و سایر مناطق به نفع همه است اما نمیتوان برای این از منافع و حقوق ملی ترکیه چشمپوشی کرد، این روندی است که دو طرف باید مسئولیت آن را برعهده بگیرند.
