05 مه 2019•بهروزرسانی: 06 مه 2019
استانبول/خبرگزاری آناتولی
کنفرانس «ایجاد یک هویت؛ بومی و ملی» از سوی مرکز «تحقیقات و مطالعات جهانی» و همکاری معاونت ارتباط با سازمانهای مردم نهاد وزارت کشور ترکیه با حضور اساتید، پژوهشگران و کارشناسان حوزه جهان اسلام و ترکیه در استانبول برگزار شد.
در این کنفرانس پژوهشگران به ارائه آثار و مقالات خود در تمدن ترک-اسلامی در مناطق حجاز، ماوراالنهر، شبه قاره هند، آناتولی، اندلس و همچنین ادیان و مذاهب موجود در حوزه تمدنی ترکی و اسلامی پرداختند.
مصطفی اونسای، رئیس مرکز تحقیقات و مطالعات جهانی (GLOBAL RESEARCH THINKING CENTER) در ابتدای کنفرانس با اشاره به اینکه دولت اسلامی از همان قرن اول هجری موفق به ایجاد حاکمیت بر بخش های مهمی از جهان شد، اظهار داشت: این تحولات در قرن نخست اسلامی توسط عربها و فارسها صورت گرفت اما پس از آشنایی ترکها با اسلام آنها توانستند مسیر جدیدی در تمدن اسلامی ایجاد نمایند و حوزههای تمدنی نوینی را نیز تاسیس کردند.
پروفسور عثمان آیدینلی، عضو هیئت علمی دانشکده الهیات دانشگاه مرمره با تاکید بر اهمیت منطقه ماوراء النهر و شهرهایی همچون سمرقند، بخارا و بلخ در تمدن اسلامی، گفت:
"مسلمانان آسیای میانه روش ساخت کاغذ که توسط چینیها کشف شده بود را آموختند و بدین ترتیب میزان باسوادی در میان مسلمانان رشد کرد. سپس کاغذ از طریق سمرقند به خراسان و شام و سپس به اندلس راه یافت. اروپایی ها تنها دو قرن پس از مسلمانان موفق به دسترسی به کاغذ شدند. دولتهای بزرگی همچون تیموریان، سامانیان، غزنویان و خوارزمشاهیان در منطقه آسیای میانه به وجود آمد و شرایط رشد و توسعه تمدن اسلامی را فراهم ساخت. اندیشمندان بزرگی همچون «ابومنصور ماتُردی» نیز در چنین فضایی آثا خود را ارائه کرده اند. یعنی محیطی که بیش از 30 مذهب و فرقه در کنار هم در ماورالنهر زندگی میکردند".
در ادامه دکتر احمد آیدین به معرفی حوزه تمدن ترک و اسلامی در شبه قاره هند پرداخت و تصریح کرد:
"نخستین فتح اسلامی مربوط به شبه قاره هند در دره سند به وقوع پیوسته است. ابتدا غزنویها و سپس نیز بابریها بر شبه قاره هند حکمرانی کردند، یعنی تمدن ترک-اسلامی بر این منطقه حاکم بود. البته مهمترین و تاثیرگذارترین پادشاه این دوره طبیعتا اکبرشاه است که به مدت 50 سال بر هند حکومت کرد. اکبرشاه برخلاف دیگر پادشاهان بابری در هند متولد شده بود و درآنجا نیز درگذشت. به همین دلیل نیز با هندوها رابطه خوبی داشت و مادر پسرش جهانگیر نیز یک زن هندو است. یکی دیگر از خصوصیات اواخر دوره بابری حضور شمار زیادی از شیعیان در دربار پادشاهان بابری است و آنها در انجام مراسم مذهبی خود آزاد بودند. در دوره بابریها مثل بیشتر دولتهای ترکی-اسلامی، زبان ترکی زبان پادشاه و خانواده پادشاهی و سپاه است و زبان عربی زبان علم و دین و فارسی نیز بیشتر برای ادبیات و شعر کاربرد داشت".
