Tolga Akbaba
01 اکتبر 2026•بهروزرسانی: 01 اکتبر 2026
تهران/ خبرگزاری آنادولو
برنامه «شب ادبیات ترکی» به همت رایزنی فرهنگی و گردشگری سفارت جمهوری ترکیه و انتشارات نیماژ در تهران برگزار شد.
در این رویداد همچنین شماری از آثار ادبیات ترکی که از سوی انتشارات نیماج به زبان فارسی ترجمه و منتشر شدهاند، معرفی شدند.
از جمله آثار معرفی شده میتوان به کتابهای «قلمها»، «پرنده یکبال»، «نگاه کن آب فرات خونین است»، «جایی که مورچهها آب مینوشند» و «افسانه کوه آغری» نوشته یاشار کمال، همچنین «ماهیهایی که نمیمیرند» اثر مقدر گمیجی و «دفتر سوزان» نوشته آیفر تونچ اشاره کرد.
گوکهان چتینکایا، رایزن فرهنگی و گردشگری سفارت جمهوری ترکیه در تهران، در این مراسم با اشاره به پیشینه روابط فرهنگی ایران و ترکیه گفت: روشن است که رویارویی و ارتباط میان ترکیه و ایران پیشینهای بسیار دیرینه دارد. از این رو، نگاه کردن به فعالیتهای ترجمه میان زبانهای ترکی و فارسی صرفاً از دریچه امروز، موجب غفلت از بخش مهمی از این رابطه خواهد شد، چرا که پیشینه این ارتباط بسیار عمیقتر است.
چتینکایا با اشاره به جایگاه مهم زبان فارسی در فرهنگ و ادبیات ترکیه به دلیل قرار گرفتن این زبان در جغرافیای مشترک در طول تاریخ، اظهار داشت: درهمتنیدگی زبانهای ترکی و فارسی تنها به این دلیل نیست که این دو زبان در یک جغرافیا مورد استفاده قرار میگرفتهاند. آموزش عربی و فارسی بهعنوان زبانهای دوم در مدارس علوم دینی و همچنین نگارش آثار متعدد از سوی شاعران و ادیبان ساکن این سرزمینها به دو زبان ترکی و فارسی، از دیگر عوامل مهم در شکلگیری پیوند میان این دو زبان بوده است.
وی با تأکید بر تأثیرپذیری متقابل زبانهای ترکی و فارسی، نمونههایی از واژههایی را که میان دو زبان ردوبدل شدهاند، از جمله «دوست»، «دشمن»، «بهار» و «پنجره» برشمرد.
چتینکایا با بیان اینکه داشتن تاریخ و جهان فرهنگی مشترک به معنای یکسان بودن دو ادبیات نیست، گفت: برعکس، زیبایی ترجمه ادبی تا حدی در همین نکته آشکار میشود. ترجمه هم شباهتها و هم تفاوتهای ما را نشان میدهد.
وی با اشاره به اینکه با روند مدرنیزاسیون، شکل روابط میان ادبیات ترکیه و ایران نیز تغییر کرده است، اظهار داشت: در کنار جهان ادبی مشترک دوره کلاسیک، رمان، داستان و شعر مدرن نیز ظهور کرد و به این ترتیب، ترجمه مستقیم ادبی به یکی از راههای جدید برای شناخت متقابل تبدیل شد.
چتینکایا با اشاره به اینکه انتقال ادبیات مدرن ترکیه به زبان فارسی بهویژه در قرن بیستم شتاب قابل توجهی گرفت، گفت: نویسندگانی همچون عزیز نسین، ناظم حکمت و یاشار کمال از دورههای نخست با خوانندگان ایرانی دیدار کردند و در سالهای بعد نیز آثار شمار زیادی از نویسندگان نسلهای مختلف ادبیات ترکیه به زبان فارسی ترجمه شد.