31 اکتبر 2023•بهروزرسانی: 01 نوامبر 2023
استانبول/خبرگزاری آنادولو
زهرا آیدین ایشجان٬ در مورد دلایل درخواست ترکیه جهت ضامن شدن برای طرف فلسطین در مناقشه اسرائیل و فلسطین و تجربه آنکارا در میانجیگری و ضامن شدن را در مقالهای برای خبرگزاری آنادولو تشریح کرد.
مناقشه اسرائیل و فلسطین که از سال 1948 ادامه دارد، پس از حمله حماس به اسرائیل در 7 اکتبر وارد دوره بحرانی جدیدی شد و در دستور کار جهانی قرار گرفت. در نتیجه بمباران غزه توسط اسرائیل، هزاران غیرنظامی؛ اکثراً کودکان و زنان، کشته می شوند.
در حالی که کشورهای غربی مانند ایالات متحده آمریکا، انگلیس، آلمان و فرانسه حمایت آشکار خود را از روز اول از اسرائیل ابراز کرده اند، کشورهای منطقه مانند ترکیه همه روش های دیپلماتیک را آزمایش می کنند.
به ویژه رجب طیب اردوغان رئیس جمهور و هاکان فیدان وزیر امور خارجه ترکیه از روز اول دیدارهای موثری با مقامات کشورهای مختلف و تلاش موثری برای پایان دادن به درگیری ها و یافتن راه حل نهایی داشته اند.
ترکیه یک راه حل واقعی و مشخص برای مناقشه اسرائیل و فلسطین پیشنهاد کرده است. بر اساس این پیشنهاد، میتوان این بحران چند ساله میان اسرائیل و فلسطین را با سیستم «ضامن» شدن کشورها؛ شامل ترکیه و سایر کشورها، پس از اعلام آتشبس، حل کرد.
- ضمانت در حقوق بین الملل
ضامن شدن در حقوق بینالملل تضمینی است برای اینکه دولتهای ثالث یا سازمانهای بینالمللی که طرف منازعه نیستند، به تعهدات توافقنامه امضا شده توسط طرفین عمل کنند.
کشوری با ظرفیت نظامی قوی مانند ترکیه نیز از این نظر بازدارندگی بالایی خواهد داشت.
رئیس جمهور اردوغان و فیدان اعلام کردند که سایر کشورها نیز مانند ترکیه باید با بی طرفی مطلق ضامن باشند. در واقع اردوغان می گوید که ترکیه می تواند به عنوان ضامن طرف فلسطینی عمل کند.
- ضامن شدن ترکیه در مسئله فلسطین
جمهوری ترکیه در مقایسه با گذشته کشوری است که هم از نظر اقتصادی و هم از نظر سیاسی بسیار مستقل تر و از ظرفیت و اعتبار بین المللی بالاتری برخوردار است.
سیاست خارجی فعال و همهجانبهای که بهویژه در 20 سال اخیر دنبال شده است، جایگاه ترکیه را در منطقه بهطور جدی تقویت کرده است و رئیسجمهور اردوغان و همراهانش که 21 سال در مدیریت کشور سپری کردهاند، تجربیات جدی در این روند کسب کردهاند.
جایگاه ترکیه در میان دولتها و همچنین اهمیت آن در میان مردم منطقه، بهویژه با رویدادهایی مانند "one minute" و حمایت از دموکراسی در جریان بهار عربی، بهطور چشمگیری افزایش یافته است.
چنین موقعیتهایی ترکیه را در انظار عموم به کشوری با امید به امدادرسانی در مناقشه اسرائیل و فلسطین تبدیل میکند.
[زهرا آیدین ایشجان محقق DİPAM و دانشجوی دکترا در گروه علوم سیاسی و روابط بینالملل در دانشگاه مرمره است.]
* نظرات بیان شده در مقاله متعلق به نویسنده است و منعکس کننده خط مشی خبرگزاری آنادولو نیست.