???? ???????
28 نوامبر 2015•بهروزرسانی: 29 نوامبر 2015
آنکارا/ خبرگزاری آناتولی
پروفسور دکتر اردال تاناس کاراگل، اقتصاددان بنیاد پژوهشهای سیاسی و اقتصادی ترکیه موسوم به «ستا» با اشاره به سرنگونی هواپیمای روسی ناقض حریم هوایی ترکیه گفت که به توقف انتقال گاز طبیعی از روسیه احتمال نمیدهد.
کاراگل، در رابطه با تنش ایجاد شده در روابط انرژی بین ترکیه و روسیه که پس از سرنگونی هواپیمای روس ناقض حریم هوایی ترکیه بدست جنگندههای ترکیه ایجاد شد، به سئوالات خبرنگار آناتولی پاسخ داد.
کاراگل با بیان اینکه در گذشته بحرانهای بسیاری بین دو کشور ایجاد شده و برخی از اختلاف نظرها همچنان در سیاست خارجی ادامه دارد گفت: " اگر به اختلافات سیاسی دقت کنیم، متوجه میشویم که این روند بازتابی در روابط اقتصادی و همکاریهای انرژی نداشته است. ترکیه پس از آلمان دومین بازار بزرگ روسیه بوده و بنابرین این کشور نیز به نوعی وابسته به بازار ترکیه است. ترکیه به عنوان گذرگاه مهمی در محور انتقال گاز روسیه و تجارت آن با پروژههایی نظیر «جریان ترک» به حساب میآید و بدین سبب در صورت تعمیق این تنشها به توقف انتقال گاز از سوی روسیه احتمال نمیدهم".
اقتصاددان ستا با اشاره به پروژههای مشترک و بلند مدت دو کشور مانند، نیروگاه هستهای آققویو و همچنین خطوط انتقال گاز طبیعی «جریان ترک» اظهار داشت: "احتمال تعویق طرحهای مذکور نیز دور از احتمال است. اگر روسیه مغایر تعهدات خود عمل کرده و در زمینه انرژی به قراردادهای بینالمللی توجه نکند، این به معنی خودکشی کردن است".
کاراگل تصریح کرد، در صورتی که روسیه به قراردادهای بینالمللی عمل نکند این خود نتایح حقوقی و تجاری به دنبال خواهد داشت.
وی اضافه کرد: "اگر روسیه از اعمال تعهدات خود در قراردادهایش با ترکیه اجتناب کند، این اقدام بیشترین تاثیرش را بر روی اقتصاد روسیه خواهد گذاشت. روسیه در حال حاضر با مشکلات اوکراین دست و پنجه نرم میکند و میداند که در هرگونه حمله به ترکیه که عضو ناتو است، این سازمان آن اقدام را حمله به خود خواهد دید، بنابراین فکر نمیکنم که روسیه با چنین تصمیمی خود کشی کرده و سیاست انرژیاش را تغییر دهد".
او همچنین در رابطه با توقف احتمالی انتقال گاز طبیعی از روسیه به ترکیه، اظهار داشت: " ممکن است ترکیه در موقعیت سختی قرار گیرد، اما نیازهای گاز طبیعی را میتواند توسط گاز طبیعی فشرده شده مایع (LNG) از کشورهایی مانند الجزایر و قطر تامین کند".
کاراگل اظهارات اخیر مقامات روسیه در رابطه با سرنگونی هواپیمای سوخوی این کشور را "ایجاد آرامش در افکار عمومی" توصیف کرد و گفت که ترکیه با خونسردی این مسئله را توجیه کرد.
اقتصاددان ستا با تاکید بر اهمیت چگونگی اداره این روند از سوی روسیه، گفت:" گامهایی که روسیه امروز خواهد برداشت بر آینده طرحهای بلند مدت و روابط اقتصادی نیز تاثیرگذار خواهد بود. به نظر من روسیه به طور معقولانه رفتار کرده و به دنبال تیرگی روابط دو کشور نخواهد رفت".
هماکنون ترکیه 55 درصد از 50 میلیارد متر مکعب گاز طبیعی، کل احتیاج گاز طبیعی سالانه خود را از روسیه به وسیله جریان غربی و جریان «آبی» تامین میکند. بر اساس داده های شرکت گازی «بوتاش ترکیه»، در 9 ماه اولیه سال جاری، ترکیه از 34.7 میلیارد مترمکعب گاز مصرف شده، 19.4 میلیارد متر مکعب را از روسیه دریافت کرده است.
ترکیه همچنین دارای یک منبع گاز طبیعی به بزرگی 2.6 میلیارد متر مکعب در سیلیوری (استانبول) و محل انباری گاز طبیعی مایع در منطقه علیآغا (نزدیک سیلیوری) بوده که در وضعیتهای بحرانی مانند بحران اوکراین میتواند از آن بهرهمند شود. ترکیه همچنین در مواقع اضطراری می تواند از ایران و آذربایجان درخواست افزایش میزان گاز ارسالی کرده و یا از بازارهای نقدی گاز LNG خریداری کند.
از سوی دیگر بخش اول نیروگاه هستهای آققویو که شرکت ملی روساتوم روسیه وظیفه ساخت آن را بر عهده دارد قرار است در سال 2022 به بهره برداری برسد. روسیه در چارچوب این طرح مبلغی به ارزش 3 میلیارد دلار وارد ترکیه کرده بود.