Историските џамии во турски Јозгат носат траги од барокниот и рококо стилот

Некои историски џамии во турскиот град Јозгат, кои содржат значајни примери на барокната и рококо уметноста на украсување во Централна Анадолија, привлекуваат внимание со богатите орнаменти на ѕидовите, таваните и михрабите, пишува Анадолу.

Стиловите барок, уметничко движење што се појавило во Европа кон крајот на 16 век и привлекува внимание со украсите, и рококо, елегантен уметнички стил што се појавил по барокот, навлегле во турската уметност за време на периодот на вестернизација на Османлиите и присутни се и во некои историски џамии во Јозгат.

Извртените гранки, цветните мотиви, свиоците во форма на „S“ и „C“, картушите и листовите од акантус, комбинирани со украсите од традиционалната турска уметност, ги пренесуваат до денес трагите на тогашното сфаќање на уметноста во историските џамии.

Џамиите Чапаноглу, Башчавушзаде, Џевахир Али Ефенди, Теке Арап Деде и Накипзаде (Хошјар Кадин), Кајимзаде во центарот на градот, како и џамијата Токмак Хасан-паша во Пашакој, во округот Шефаатли, се меѓу објектите во кои се забележуваат траги од барокниот и рококо стилот.

Д-р Адем Севим, доцент на Катедрата за историја на уметноста при Факултетот за литература и природни науки на Универзитетот „Бозок“ во Јозгат, за Анадолу изјави дека во Јозгат постојат убави примери на барокниот и рококо стилот, кои навлегле во османлиската уметност за време на периодот на вестернизација.

Севим објасни дека џамијата Токмак Хасан-паша е еден од впечатливите примери на овој стил на украсување во Јозгат.

„Џамијата Токмак Хасан-паша во 1773 година ја изградил Черкез Мехмет-бег, а во 1895 година ја обновил Јакуп Музафер-бег. Џамијата, која според планот и архитектурата ја одразува селџучката традиција, има издолжен правоаголен план, дрвена конструкција и дрвен таван. За време на обновувањето во 1895 година, на објектот биле додадени мотиви од периодот на вестернизација. Особено сметаме дека на ѕидовите на молитвениот простор на џамијата биле додадени предметни украси, како мотиви на знамиња и џамии“, објасни тој.

Севим истакна дека според натписот на џамијата Башчавушзаде во центарот на градот, таа била изградена во 1800 година од Халил-ага, главниот башчавуш на Чапаногулари, и додаде дека во михработ, ѕидовите на молитвениот простор и корнизите на џамијата се забележуваат украси од барокниот и рококо периодот.

Зборувајќи за украсите во другите џамии, Севим истакна дека воопшто се среќаваат мотиви како извртени гранки, цветни мотиви, свиоци во форма на „S“ и „C“, картуши и листови од акантус во барокниот и рококо стилот.

- „Често ја гледаме изградбата на овие објекти во малиот санџак Бозок“ -

Севим објасни дека овие елементи не навлегле директно во турската уметност.

„Тие се применуваат во овие џамии така што на еклектичен начин се спојуваат со сопствените уметнички стилови и украси на Турците. Обично овие украси ги гледаме во Истанбул, главниот град на империјата, но благодарение на напорите и финансирањето на семејството Чапаноглу, со овие украси се среќаваме во многу џамии во Јозгат“, објасни тој.