FRANKFURT - Abdulselam Durdak
Avro Bölgesi'nden son gelen veriler ve güven endeksleri, bölgede ekonomik büyümenin yılın ilk çeyreğinde hız kestiğine işaret ederken, uzmanlar bu yavaşlamanın 'geçici mi' yoksa 'döngüsel bir yavaşlamanın başlangıcı mı' olduğunu tartışıyor.
19 Avrupa Birliği ülkesinden oluşan bölge ekonomisinde 2016 yılının sonundan itibaren başlayan toparlanma süreci daha da ilerleyerek yerini 2017’nin sonu itibarıyla ekonomik genişlemeye bırakmıştı.
Ancak yılın başından bu yana gelen ekonomik veri ve göstergeler ekonomik genişlemenin ivme kaybettiğine ilişkin sinyaller verdi.
Avrupa İstatistik Ofisi'nin (Eurostat) son yayımladığı öncü verilere göre, 19 üyeli Avro Bölgesi’nde mevsimsellikten arındırılmış gayri safi yurtiçi hasıla (GSYH), yılın ilk çeyreğinde bir önceki çeyreğe göre yüzde 0,4 yükseldi. 2017’nin ilk çeyreğine kıyasla ise Avro Bölgesi’nde GSYH artışı, yüzde 2,5 olarak ölçüldü.
Avro Bölgesi'nde bir önceki çeyrekte, yani 2017 yılının son çeyreğinde, çeyrek bazda yüzde 0,7 ve yıllık bazda da yüzde 2,8 büyüme kaydedilmişti. Böylece büyüme hızı hem çeyrek hem de yıllık bazda azalma kaydetti.
Diğer yandan, ekonomi araştırma kuruluşu IHS Markit Economics'in öncü bildirimine göre Avro Bölgesi bileşik PMI nisan ayında mart ayındaki 55,2 puana seviyesinde gerçekleşti.
Piyasaların ve Avrupa Merkez Bankası'nın (ECB) yakından takip ettiği veri, bölge ekonomisindeki genişlemenin, yılın başındakine kıyasla çok daha zayıf hızda olmakla birlikte nisan ayında da devam ettiğine işaret etti.
Büyümeye ilişkin önemli ipuçları veren imalat sanayisinden de zayıf sinyaller geldi. IHS Markit Economics'in nihai verilerine göre, martta 56,6 puan olan imalat sanayi PMI, nisanda 56,2 puanla son 13 ayın en düşük seviyesine geriledi.
Güven endekslerinde azalış
PMI verilerinin yanı sıra yatırımcının ve ekonominin nabzını ölçen güven endeksleri de azalış kaydetti.
Kurumsal yatırımcı ve analistlerin ekonomiye duyduğu güveni ölçen ZEW Ekonomik Güven Endeksi, Avro Bölgesi’nde nisan ayında mart ayına kıyasla 11,5 puan azalarak 1,9 puana indi.
Merkezi Almanya'nın Mannheim kentinde bulunan ZEW'den yapılan açıklamaya göre, endeksteki beklenmedik gerileme esas olarak ABD ile olan uluslararası ticaret çatışmasından ve Suriye'deki karışıklıktan kaynaklandı. Ayrıca 2018'in ilk çeyreğinde üretim ve perakende satış rakamlarının olumsuz gelmesi de endeksi etkiledi.
Ayrıca, piyasalara ilişkin araştırmalar yapan Frankfurt merkezli Sentix'in Yatırımcı Güven Endeksi nisan ayında 19,6 puana geriledi. Böylece söz konusu endeks, üst üste 3 ay gerilemiş oldu.
Bir diğer olumsuz açıklama da Alman Ekonomi Araştırma Enstitüsü'nden (Ifo) geldi. Ifo’nun 2018 yılı ikinci çeyrek ekonomik görünümüne ilişkin gerçekleştirdiği anketin sonuçlarına göre, anket katılımcısı uzmanlar mevcut ekonomik durumu çok iyi olarak değerlendirmeye devam etmelerine karşın ekonomik beklentilerini önemli ölçüde geri ölçekledi.
Ankete göre, Avro Bölgesi'ndeki tüm önemli ülkelerde ekonomik ortam bozuldu. Tek istisna iklim göstergesinin 2017 sonunda durgunluğun ardından yeniden yükseldiği İspanya oldu. İtalya'da ekonomik iklim çok yoğun bir şekilde bozuldu ve uzmanlar hem mevcut ekonomik durum hem de beklentileri olumsuz değerlendirdi.
Enflasyon hedefine ulaşılamadı
Avro Bölgesi'nde yıllık enflasyon oranı ECB’nin faizleri tarihi düşük seviyeye indirmesine ve devam eden parasal genişleme programına rağmen hala hedeflenen seviyenin altında.
Avro Bölgesi'nde para politikasını yürütmeden sorumlu ECB de bölgede fiyat istikrarını sağlamak için yüzde 2’nin hemen altında ancak yüzde 2’ye yakın seviyede enflasyon hedefliyor ve bu doğrultuda varlık alım programı ve düşük faiz politikasını da kapsayan bazı tedbirler uyguluyor.
Manşet enflasyonunun zaman zaman yüzde 2'ye yaklaşması, ECB'nin daha önce almış olduğu tedbirleri yavaş yavaş sonlandıracağı yönündeki görüşleri tetiklerken, ECB yetkilileri, enflasyon dinamiklerinin istikrara kavuşması gerektiğini belirtiyor.
“ECB, yüzde 2,4'lük büyüme tahminini düşürmek zorunda kalacak”
Ekonomi uzmanları bölge ekonomisindeki yavaşlamanın bir döngüsel yavaşlama olup olmadığını tartışmaya başladı.
Berenberg ekonomistlerinden Florian Hense, konuya ilişkin gönderdiği bilgi notunda, büyümenin 2017 yılında son on yılın en güçlü performansını göstermesinin ardından, 2018'in ilk çeyreğinde ivmesinin yavaşladığını bildirdi.
Hense, “Son dört çeyrekte ortalama yüzde 0,7'lik büyüme hızından sonra, yılın ilk çeyreğinde yüzde 0,4 büyüme kaydedildi. Burada asıl soru, bunun sadece kısa süreli bir kesinti mi yoksa daha belirgin bir döngüsel yavaşlamanın başlangıcı olup olmadığıdır. Gerçek muhtemelen ikisinin ortasında bir yerde.” ifadelerini kullandı.
ECB'nin geçen hafta, Avro Bölgesi'nin genişleme ivmesinin güçlü kalmaya devam ettiği ve bunun şu andaki düşük fiyat baskılarının kademeli olarak enflasyon hedefine yakınlaşmasını desteklediği yönündeki açıklamasını anımsatan Hense, “ECB'nin, önümüzdeki aylarda mevcut politika duruşlarından çıkışa doğru büyük bir adım atmadan büyümenin bir miktar daha fazla ivme kazanacağına dair bir kanıt bekleyeceğini düşünüyoruz.” değerlendirmesinde bulundu.
Commerzbank analistlerinden Christoph Weil da yayımladığı bilgi notunda yılın ilk üç ayında Avro Bölgesi ekonomisinin 2017 yılının son çeyreğine göre yüzde 0,4 büyüdüğüne dikkati çekti.
Bu durumun, genişleme hızının önceki çeyreklere kıyasla neredeyse yarı yarıya azaldığı anlamına geldiğine dikkati çeken Weil, “Mart ayında soğuk hava gibi özel faktörlerin yanı sıra, özellikle avronun belirgin değer kazanmasının bir azaltma etkisi olması muhtemel. ECB, 2018 için yüzde 2,4'lük büyüme projeksiyonunu haziran ayındaki toplantıda düşürmek zorunda kalacak.” yorumunda bulundu.
PODCASTTÜMÜNÜ GÖR
