Devlet arşivleri dijital dünyaya bağlanacak

ANKARA - Yıldız Aktaş

Devlet arşivlerinde bulunan Osmanlı ve Cumhuriyet'in ilk dönemlerine ait bir çok belge yapılan çalışma sonrasında dijital ortama aktarılacak.

Araştırmacılar, Ankara ve İstanbul'daki devlet arşivlerinde özeti bulunan milyonlarca belgeyi, her iki ilden de dijital ortamda talep edebilecek. Çalışmaların tamamlanmasının ardından Osmanlı ve Cumhuriyet'in ilk dönemlerine ait milyonlarca belge dijital ortamda araştırmacılara sunulacak.

Başbakanlık Devlet Arşivleri Genel Müdürü Doç. Dr. Uğur Ünal, AA muhabirine, Osmanlı ve Cumhuriyet dönemlerini inceleyen araştırmacıların, resmi yazışmalara ve kararlara İstanbul Osmanlı Arşivi Daire Başkanlığı ile Ankara Cumhuriyet Arşivi Daire Başkanlığından ulaşabildiğini söyledi.

Belgelere ulaşılabilmesi için araştırmacıların önceden belge hangi ildeki arşivde ise oraya gitmesi gerektiğini anlatan Ünal, bazen günde 200’ün üzerinde araştırmacının arşive geldiğine dikkati çekti.

Arşivlerdeki belge ve bilgiye en hızlı şekilde ulaşılması yönünde çalışmalarını sürdürdüklerini aktaran Ünal, dünyada arşivini tamamen dijital ortamda hizmet sunan ülkenin bulunmadığını dile getirdi.

Dünyanın en gelişmiş arşivlerinden olan İngiliz arşivlerinden de belge almak için akademisyenlerin oraya giderek araştırma yaptıklarına dikkati çeken Ünal, tarihi belgelerin tasnif ve restorasyondan sonra dijital ortama aktarıldığı için sürecin hızlı ilerleyemediğini anlattı.

Osmanlı dönemine ait yaklaşık 95 milyon belge, 400 bin defter bulunduğunu ifade eden Ünal, şunları kaydetti:

"Dijital ortamda hizmet verebilmek adına son iki yıldır belgelerden görüntü alma hızımızı artırdık. Eskiden yıllık 400 bin görüntü çekilirken, geçen yıl itibarıyla 4,5 milyonun üzerinde görüntü çekildi. Bu hızla devam edersek kısa sürede bütün belgelerimizi dijital ortama aktarmış olacağız. 2016'da belge görüntülerini dijital olarak internet ortamında araştırmaya sunmayı hedefliyoruz. Projenin hayata geçmesiyle herhangi bir akademisyen evinden, bir 'tık'la belgeye ulaşacak. Türkiye 2016'da bunu yaparsa bu projeyi ilk hayata geçiren ülkeler arasında yerini alacak.

Bu kapsamda, şu anda Devlet Arşivlerinde önemli bir hizmet başladı. Artık Ankara'daki akademisyenin İstanbul'a, İstanbul'dakinin Ankara'ya gelmesine gerek kalmayacak. Ankara'ya yakın illerdeki akademisyenler, bu ile gelerek İstanbul'daki belgeye ulaşabilecek. İstanbul'dakiler de aynı."

Belgeler, isteyenlere aynı gün veriliyor

Ünal, "Bugün itibarıyla araştırmacılar, her iki arşivde bulunan analitik fonlara ait belgeleri talep ettiklerinde, bu belgelerin dijital görüntüleri otomasyon sistemine atılıp, talep saatlerine göre aynı gün veya ertesi gün bu görüntüler her iki araştırma salonundan da sistem üzerinden CD veya DVD'ye kaydedilerek alınabilecek" dedi.