Avrupa'daki her 5 kuştan biri yok olma tehlikesiyle karşı karşıya

Kuşların tehlike kategorilerini belirleyen ve neden yok olduklarını ortaya koyan Avrupa Kuşları Kırmızı Listesi güncellendi.

Doğa Derneğinden yapılan açıklamaya göre Dünya Kuşları Koruma Kurumu, Avrupa genelinde 54 ülke ve bölgeden binlerce uzman ve gönüllünün desteğiyle detaylı bir rapor hazırladı. Kuzeyde Grönland, İzlanda ve Svalbard, güneyde Kanarya Adaları, Malta ve Kıbrıs, batıda Azorlar, doğuda Kafkasya ve Ural Dağları arasında kalan bölgede yaşayan 544 kuş türü için kırmızı liste kategorileri yeniden değerlendirildi.

Rapor kapsamında her türün kırmızı liste kategorisi güncellendi ve nesillerinin tükenme riski değerlendirildi. Raporda dikkati çeken sonuçlar şöyle:

"Avrupa'daki kuşların yüzde 13'ü yani 71 kuş türü yok olma tehlikesi altında. Avrupa'daki her 3 kuştan 1'inin nüfusu son yüzyılda ciddi ölçüde yok oldu. Avrupa'daki her 5 kuştan 1'i yok olma tehlikesiyle karşı karşıya. Avrupa'da en hızlı yok olan grupların başında ördekler ve kıyı kuşları (yüzde 40), deniz kuşları (yüzde 30) ve yırtıcı kuşlar (yüzde 25) geliyor. Tarlakuşları, örümcekkuşları ve kiraz kuşları gibi açık habitatların yaygın türleri de hızla yok oluyor, ayrıca ördek ve kıyı kuşlarının sayıları da ciddi olarak azalıyor."

Büyük ölçekli arazi kullanım değişikliği, tarımsal uygulamaların yoğunlaşması, altyapı projeleri, deniz kaynaklarının yoğun kullanılması, iç suların kirlenmesi ve yaygın olarak kullanılan ormancılık uygulamaları, Avrupa habitatlarında gözlenen kuş popülasyonu düşüşlerinin başlıca nedenleri olarak kaydedildi.

Tarlakuşları, örümcekkuşları ve kiraz kuşları gibi açık habitatların yaygın türlerinde devam eden nüfus düşüşleri ve yaşam alanlarının daralması, genel olarak doğanın bütün bileşenlerinin yok olması ve artan tarımsal kimyasal kullanımının etkisini gösteriyor.

Bazı yırtıcı kuş türleri, yasal koruma ve hedeflenen koruma faaliyetleri nedeniyle son zamanlarda popülasyonlarını geri kazanmış olsa da besin için açık habitatlara (mera ve çalılık alanlara) bağımlı birçok yırtıcı kuş türü sayısı hala azalıyor.

Doğa Derneği Biyoçeşitlilik Araştırma Koordinatörü Şafak Arslan, kırmızı liste güncellemesine ilişkin şu değerlendirmeyi yaptı:

"Bir yandan kuşların yaşam döngüsü hızla yok ediliyor, bir yandan da elmabaş, patka ve üveyik gibi tehlike altında olan türler ava açılıyor. Bu durumu tersine çevirmek için var olan politikalar ve uygulanan eylemler yeterli değil. Kuşların yaşam döngüsünün sürmesi için bir doğa hukuku ve bu hukuk çerçevesinde yeni düzenlemeler olması gerekiyor."