ABD'den Kuzey Kore'ye yaptırımlara ilişkin açıklama

PEKİN

ABD Dışişleri Bakanı Mike Pompeo, resmi ziyaret kapsamında geldiği Çin'in başkenti Pekin'deki Büyük Halk Salonu'nda Çin Devlet Müşaviri ve Dışişleri Bakanı Vang Yi ile görüştü.

Heyetlerarası görüşmeler yapan iki bakan daha sonra ortak basın toplantısı düzenleyerek, Kuzey Kore lideri Kim Jong-un ile ABD Başkanı Donald Trump’ın Singapur Zirvesi, Kore Yarımadası'nın nükleerden arındırılması, ikili ticari konular, Çin'de sağlık sorunu yaşayan ABD hükümeti personellerinin durumu hakkında açıklamalarda bulundu.

"İyi ve yapıcı görüşmeler yaptık"

ABD Dışişleri Bakanı Pompeo, ABD Başkanı Donald Trump'ın Çin'e karşı verilen 375 milyar dolar ticaret açığını kapatmak için mart ayında ek gümrük vergisi getireceğini ilan etmesiyle başlayan ticaret savaşının daha sonra üst düzey karşılıklı ziyaret ve müzakereler ile uzlaşmaya dönüşmesine yönelik "İyi ve yapıcı görüşmeler yaptık." değerlendirmesinde bulundu.

Pompeo, mevkidaşı Vang ile yaptığı görüşme hakkında da "Başkan Trump için ticaretin, daha karşılıklı, adil ve dengeli hale gelmesi yönünde bu konuyu düzeltmesinin ne kadar önemli olduğunu vurguladım." diye konuştu.

"Yaptırımlar Kuzey Kore nükleerden arındırıldıktan sonra hafifleyecek"

Çin'in, Singapur'da gerçekleştirilen Kim-Trump zirvesi için yardım etmesini takdirle karşıladıklarını, Kuzey Kore ile ilgili daha yapılacak çok şeyin olduğunu aktaran Pompeo, Kuzey Kore'ye yaptırımların hafifletilmesine ilişkin, "Yaptırımlar ancak Kuzey Kore tamamen nükleerden arındırıldıktan sonra hafifleyecek." yorumunu yaptı.

Pompeo, ayrıca Çin ile dini özgürlükler ve insan hakları konusunda anlaşamadıkları noktaların bulunduğunu belirterek, bu konuları Çin'le konuşmaya devam edeceklerini ifade etti.

Güney Çin Denizi gerginliği barışçıl görüşmelerle çözülecek

Pompeo, ABD'ninve Çin ile Güney Asya ülkelerinin egemenlik tartışması yaşadığı Güney Çin Denizi'ne savaş gemisi göndermesi ve bunun sonucunda Çin ile ABD'nin karşı karşıya gelmesine değinerek, Güney Çin Denizi'nin askerileştirilmesi konusunu da ele aldıklarını belirtti.

Çin'in bölgeyi askerileştirerek diğer ülkelerin istikrarın altını oyduğu konusunda endişelerini aktardığını, bu konuyu istişare ve barışçıl yöntemlerle çözmek için inancının tam olduğunu vurgulayan Pompeo, bu konuda iş birliğine dair ilerleme kaydettiklerini bildirdi.

ABD'nin Tayvan konusunda tutumun tutarlı olduğunu bildiren Pompeo, tek Çin ilkesini desteklediklerini kaydetti.

ABD'nin Çin ile hafta başında Tayvan'da de facto elçilik binası olarak kullandığı ve yaklaşık 500 personelin çalıştığı Tayvan Amerikan Enstitüsü'nü 250 milyon dolara yenilemesi ve ABD Dışişleri Bakan Yardımcısı Marie Royce açılışa göndermesi sonucu, Pekin yönetimi ABD'yi tek Çin ilkesi ihlal etmekle suçlamış ve protesto ettiklerini açıklamıştı.

Diğer yandan, Çin'de geçen ay gizemli sesler duyan ve Küba'daki ABDli diplomatların maruz kaldığını sonik saldırıyı anımsatan bir tür sağlık sorunu yaşayan ABD hükümet çalışanları için Çin'den bu durumun nasıl olduğunu anlamak adına kendileriyle işbirliğini sürdürmesi ve bu konuda etkili bir soruşturma yürütmek için birlikte çalışmayı talep ettiklerini belirten Pompeo, Pekin yönetiminin, Çin'de bulunan ABD hükümeti çalışanlarının güvenliğini temin edeceğini vurguladı.

Çin'den ABD'ye "akıllıca davran" çağrısı

Çin Dışişleri Bakanı Vang da ABD ile Çin arasındaki ticari anlaşmazlıklara yönelik, "İki taraf arasında birincisi iş birliği ve kazan-kazan, ikincisi ise karşı karşıya gelme ve kayıp-kayıp olmak üzere iki seçenek var." diyerek, Çin'in birincisini seçtiğini kaydetti.

"ABD'nin akıllıca olan seçeneği tercih etmesini umuyoruz. Tabii ki Çin ikinci seçeneğe karşılık vermek için de gerekli hazırlıkları yaptı." ifadesini kullanan Vang, Washington yönetimine tek taraflı yapıcı olmayan eylemlere girişmemesi ve ikili müzakereleri tıkayacak yeni engeller çıkarmaması çağrısında bulundu.

"Zirve, yarımadaya barış umudu getirdi"

Singapur'daki Trump-Kim zirvesini "tarihi ve başarılı bir görüşme" diye nitelendiren Vang, zirvenin özellikle Kore Yarımadası'ndaki nükleer sorununu, diyalogla çözme çizgisine getirdiğini vurguladı.

Vang, "Zirve, yarımadaya barış umudu getirdi. ABD ve Kuzey Kore liderlerinin gösterdiği cesaret ve sorumluluğu çok takdir ediyoruz." diye konuştu.

Zirvenin önemli ve iyi bir başlangıç olduğuna işaret eden Vang, "Tabii ki yarımadanın nükleer sorununu çözmek için bir süreç gerekiyor. Umuyoruz ve inanıyoruz ki Kuzey Kore ve ABD toplantıda ulaşılan konsensüsü uygulayabilirler ve ileriye doğru devam edebilirler." değerlendirmesinde bulundu.

Vang, Kore yarımadası konusunun bölgedeki tüm ülkelerin çıkarlarını etkilediğini, sorunun çözümü için tüm tarafların desteğinin ve katılımının zorunluluk taşıdığını vurgulayarak, Pekin yönetiminin sorunun çözümü ile yarımadanın nükleerden arındırılması için ABD ve Kuzey Kore dahil tüm taraflar ile iletişime hazır olduğunu kaydetti.

Çin Dışişleri Bakanı Vang, ayrıca Çin’de geçen ay gizemli sesler duyan ve Küba’daki ABDli diplomatların maruz kaldığını sonik saldırıyı anımsatan bir tür sağlık sorunu yaşayan ABD hükümet çalışanları için gerekli soruşturmayı yaptıklarını ancak şimdilik herhangi bir ipucu bulamadıklarını sözlerine ekledi.

Muhabir: Fuat Kabakcı-Tevfik Durul