Abluka altındaki Gazze'de üniversite mezunu seyyar satıcılar

GAZZE - MUMİN GURAB

İsrail'in on yılı aşkın süredir kara, hava ve denizden abluka altında tuttuğu Gazze'de, iş imkanı bulamayan üniversite mezunları seyyar satıcılık yapıyor.

Abluka nedeniyle ekonomik krizin yaşandığı, hayat şartlarının her geçen gün daha da zorlaştığı Gazze'de iş bulamayan lisans diplomalı gençler, kendileri ve ailesinin geçimini sağlamak için seyyar tezgah açıyor.

İletişim mezunu Filistinli Malik Selim, 2014 yılında mezun olduktan sonra bir süre gazetelerde gönüllü olarak çalıştığını ancak sonrasında kalıcı iş bulamadığını söyledi.

Ekmeğini Gazze sokaklarındaki seyyar büfesinden kazanıyor

Gazze'deki üniversite mezunu gençlerin bir çoğunun karşılaştığı işsizlik sorunuyla mücadele ettiğini belirten Selim, "abluka altındaki bölgede mezun olduğu bölümle ilgili iş bulamayınca alternatifler düşündüğünü ve "Street Food" (Seyyar büfe) adını verdiği tezgahıyla seyyar satıcılık işine girdiğini anlattı.

Ailesinin geçimini sağladığı tezgahında fast food diye tabir edilen hazır yiyecekler satan Malik, günde ancak 15 ila 20 şikel (4-5,5 dolar) kazandığını dile getirdi.

İşletme mezunu Mahmud Habbuş da 2006'dan bu yana İsrail'in kara, hava ve denizden abluka altında tuttuğu bölgede yeterli iş imkanı olmadığı için mesleğini yapamadığını söyledi.

"Binlerce üniversite mezunu gibi ben de işsiz kaldım. Ekonomi dibe vurduğu için ne iş, ne de iş fırsatı var." diyen Habbuş, "İşletme'den mezun olduktan sonra uzun süre iş aradım. Bulamayınca ailemin geçimini sağlayacağım bir iş kurmak için epey düşündüm. Sonunda bir okulun önünde çocuklara şeker satmak için küçük bir tezgah açtım." ifadesini kullandı.

Mezun sayısı ve iş fırsatları arasında uçurum var

Filistin Çalışma Bakanlığında Planlama Dairesi Sorumlusu Macid İsmail de lisans mezunlarının sayısı ile piyasadaki iş fırsatları karşılaştırıldığında büyük bir uçurumun görüldüğünü belirtti.

Ekonomik koşulların çok sayıda üniversite mezununu olumsuz etkilediğini ifade eden İsmail, "Gazze'de her geçen gün daha kötüye giden ekonomi, Çalışma Bakanlığının geçen yıllarda üniversite mezunlarına yönelik uyguladığı istihdam programlarının kesintiye uğramasına neden oldu." diye konuştu.

Düşük maaşlar

Gazze'de maaşların düşük olması da yüzbinlerce çalışanın karşılaştığı bir diğer sorun.

Asgari ücretin bin 450 şikel (400 dolar) olduğu bölgede, çalışanların yaklaşık yüzde 80'inin maaşının asgari ücretin altında olduğu kaydediliyor. Bölgede özel sektör çalışanı 90 bini aşkın kişi, ortalama 726 şikel (207 dolar) aylığa çalışıyor.

Üniversitelerin yılda yaklaşık 30 bin mezun verdiği Gazze'deki yıllık iş fırsatı 8 bini geçmiyor.

Filistin İstatistik Kurumunun son verilerine göre, 2017 yılında Gazze'deki işsizlik oranı yüzde 43,7'ye ulaşırken Batı Şeria'da işsizlik yüzde 18'lerde.

Gazze nüfusunun yüzde 80'i fakirlik seviyesinin altında yaşıyor. Yaklaşık 2 milyon Filistinlinin yaşadığı bölgede 220 binden fazla kişinin işsiz olduğu ifade ediliyor.