NEWPORT
NATO Zirvesi’nin Uluslararası Güvenlik Destek Gücü’ne (ISAF) destek veren ülkelerle gerçekleştirilen oturumunun ardından yayımlanan sonuç bildirisinde, misyonun planlandığı gibi 2014 sonunda tamamlanacağı belirtilerek misyon sona erse de Afganistan’a desteğin süreceği kaydedildi.
ISAF’ın Afgan halkının, ulusun kaderi üzerindeki kontrolü ele almasına destek olduğunun vurgulandığı bildiride, “ISAF operasyonları sona erince Afgan makamları güvenlikle ilgili tüm sorumluluğu üstlenecek” denildi.
ISAF’ın sona ermesiyle Afganistan’a yönelik angajmanın doğasının ve kapsamının değişeceğine dikkati çekilen bildiride, bu ülkeye üç yolla destek sağlanacağı, kısa vadede Kararlı Destek misyonunun devreye sokulacağı belirtildi.
NATO müttefiklerinin ve ortak ulusların 2014 sonrasında Afgan ulusal güvenlik güçlerine eğitim, danışma ve destek hizmeti vermeye hazır olduğunun kaydedildiği belgede, bunun sağlam yasal temele dayalı muharebe yetkisi olmayan yeni bir misyonla yapılacağının altı çizildi.
Misyonun oluşturulmasının Afganistan’ın, ABD ile ikili güvenlik anlaşmasını (BSA), NATO ile de güçlerin durumu (SOFA) anlaşmasını imzalamasına bağlı olduğunun hatırlatıldığı sonuç bildirisinde, orta vadede Afgan ulusal güvenlik güçlerinin idamesine mali katkı yapılacağı vurgulandı.
Bildiride, üye ve ortak ülkelerin 2017 sonuna kadar olan mali taahhütlerini bildirdiklerinin altı çizilerek Afganistan’ın en geç 2024’ten itibaren kendi güvenlik birimlerinin tam mali sorumluluğunu üstlenmesi gerektiği hatırlatıldı.
NATO, Afganistan ile uzun vadeli hedefini ise kalıcı ortaklık olarak belirledi.
NATO Genel Sekreteri Anders Fogh Rasmussen, Afganistan oturumunun ardından düzenlediği basın toplantısında, bu ülkenin artık uluslararası terörizm için "güvenli bölge" olmadığını belirtti.
Afganistan’daki istikrarın tüm NATO ülkeleri için güvenlik anlamına geldiğini vurgulayan Rasmussen, NATO’nun 2015 başında başlatacağı Kararlı Destek misyonu için gerekli olan yasal çerçevenin en kısa zamanda hazırlanmasının önemli olduğunu dile getirdi.
Afgan güçlerine sağlanacak mali desteğin şeffaflığının sağlanmasının önemine işaret eden Rasmussen, “Bu maddi desteğin nereye gideceğini ve nasıl harcanacağını bilmek zorundayız” dedi.
Afganistan’ın bugün 10 yıl öncesine göre çok farklı bir ülke olduğunu söyleyen Rasmussen, "Afganların çoğu, eski kara günlere dönmek istemiyor. Afganistan'ın iki cumhurbaşkanı adayını, birlikte ve en kısa zamanda gerekli güvenlik anlaşmalarına varmaya çağırıyoruz. Afganistan, Afgan halkı tarafından kabul edilecek bir seçim sonucunu hak ediyor" diye konuştu.
NATO’nun 2015 başında başlatmayı öngördüğü Kararlı Destek misyonunda azami 12 bin asker bulunması ve en önemli katkının ISAF’ta olduğu gibi ABD’den gelmesi öngörülüyor.
Rusya'yı barış yolunu seçmeye çağırdı
Rasmussen, Ukrayna'daki kriz konusunda Rusya'yı barış yolunu seçmeye çağırdı.
Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan, Ukrayna Cumhurbaşkanı Petro Poroşenko ve NATO Zirvesi'ne katılan devlet ve hükümet başkanlarının da katıldığı NATO-Ukrayna komisyonu toplantısının başlangıcında konuşan Rasmussen, bağımsız ve istikrarlı bir Ukrayna'nın Avrupa-Atlantik bölgesinin güvenliği için önemli olduğunu söyledi.
"Ukrayna'nın toprak bütünlüğünün ve bağımsızlığının korunmasına destek konusunda hemfikiriz" diyen Rasmussen, komisyon toplantısının açılışındaki konuşmasında, Rusya'ya uyarılarda bulundu. NATO Genel Sekreteri, şöyle konuştu:
"Rusya'yı Kırım'ı yasa dışı işgaline son vermeye çağırıyoruz. Rusya'yı Ukrayna'daki askerlerini geri çekmeye ve ayrılıkçılara sağladığı silah yardımını sona erdirmeye, barış yolunu seçmeye çağırıyoruz."
Ukrayna halkının özgürlük ve demokrasiye bağlılığını gösterdiğini kaydeden Rasmussen, "Bu toplantı açık bir mesaj vermektedir, o da NATO'nun Ukrayna'nın yanında yer aldığıdır. Ukrayna'nın demokratik reformlarını destekliyoruz. Güçlü ve modern bir Ukrayna ordusunun oluşturulmasını da destekliyoruz. NATO ile Ukrayna arasındaki ortaklık güçlüdür ve daha da güçlü olması için kararlıyız" ifadelerini kullandı.
NATO Zirvesi'nde yapılan NATO-Ukrayna komisyonu toplantısından, Ukrayna’ya yeni bir destek unsuru olarak tröst fonu oluşturulmasına karar verilmesi bekleniyor. Bu adımla komuta kontrol gibi önemli alanlarda savunma yeteneğinin geliştirilmesi ve emekli askeri personelin sivil hayata adapte olmasına yardımcı olunması gibi hedeflere ulaşılması planlanıyor.
Bu arada, yüzlerce NATO karşıtı protestocu zirvenin yapıldığı Newport şehrinde yürüdü. Olaysız geçen protestoda göstericiler, savaş karşıtı sloganlar attı.
Muhabir: Güven Özalp, Aslı Aral
PODCASTTÜMÜNÜ GÖR
