13 Aralık 2016•Güncelleme: 13 Aralık 2016
BRÜKSEL
Avrupa Birliği (AB) ükelerinin ilgili bakanları, Avusturya'nın vetosu nedeniyle Türkiye ile üyelik müzakerelerinin geleceği konusunda fikir birliğine sağlayamasa da da, geriye kalan 27 ülkenin onayıyla yeni bir fasıl açılmasa bile müzakerelerin mevcut durumuyla devam etmesini öngören bir metni "dönem başkanlığı açıklaması" olarak kabul etti.
AB Genel İşler Konseyi, 2017'de birliğin öncelik vereceği konuları görüşmek üzere toplandı. Yaklaşık 5 saat süren toplantıda, genişleme konusunda ortak bir karara varılamadı. Türkiye'yle üyelik müzakerelerine karşı olan Avusturya, "Türkiye'yle üyelik müzakerelerinin dondurması" ifadesine yer verilmeyen sonuç bildirisini veto etti.
"Mevcut şartlar altında, yeni fasılların açılması düşünülmemektedir"
Bunun üzerine geriye kalan 27 AB üyesi ülkenin onayıyla, "dönem başkanlığı açıklaması" yayımlandı. Metinde, "Mevcut şartlar altında, yeni fasılların açılması düşünülmemektedir." ifadesi yer aldı. Bu karşın, yeni fasılların açılması konusunda yapılan hazırlık çalışmalarının not edildiği vurgulanarak, "Konsey, Türkiye'nin bir dizi alanda, özellikle de ekonomide AB müktesebatına iyi düzeyde uyum seviyesine ulaştığını ve ülkenin ılımlı büyümeyle işleyen bir piyasa ekonomisi olarak kaldığını olumlu olarak not ediyor." değerlendirmesine yer verildi. Ayrıca, Gümrük Birliğinin güncelleştirilmesi konusunda yapılan çalışmalara atıfta bulunuldu.
Metinde ayrıca, AB'nin darbe girişiminin kınadığı ve Türkiye'nin demokratik kurumlarına olan desteğini yinelediği belirtilerek, Türkiye'nin böylesine ciddi bir tehdit karşısında hızlı ve orantılı bir şekilde harekete geçmesinin meşru olduğu, ancak bunun darbe girişimi sonrası görevden alma, ihraç etme, gözaltı gibi eylemlerin ciddi endişeye neden olduğu kaydedildi.
"Türkiye'de yaşanan tüm terör saldırılarını ve şiddet olaylarını kınıyoruz"
Türkiye'nin DEAŞ'a karşı mücadelede uluslarası koalisyonun önemli bir müttefiki olduğu vurgulanarak, "Konsey, Türkiye'de yaşanan tüm terör saldırılarını ve şiddet olaylarını kınıyor ve Türkiye halkıyla olan dayanışmasını yineliyor." ifadesine yer verildi.
AB'nin Türkiye'ye bu konuda destek verdiği belirtilerek "AB ve üye devletleri tarafından bir terör örgütü olarak kabul edilen PKK'ya karşı eylemler meşrudur ve tüm terörle mücadele eylemlerinde olduğu gibi, bunlar demokrasinin temel ilkeleri, insan haklarına saygı ve uluslararası sözleşmelere tam saygı çerçevesinde olmalı." ifadesi kullanıldı.
Bunlara ek olarak, Türkiye'nin Kıbrıs sorunun çözümündeki taahhüdü ve katkısının hayati olmayı sürdürdüğü not edildi.
"Diğer 27 ülkeye rağmen bir ülke desteklemedi"
AB Dönem Başkanı Slovakya'nın Başbakan Yardımcısı ve Dışişleri Bakanı Miroslav Lajcak, düzenlediği basın toplantısında ise, "Gündemdeki ana konulardan birisi genişleme süreciydi. Biz sonuç bildirisi çıkmasını bekliyorduk ama diğer 27 ülkeye rağmen bir ülke desteklemediği için sonuç bildirisini değil, Türkiye'yi de kapsayan bir başkanlık açıklamasını onayladık." dedi.
Liderler zirvesinde tartışılmayacak
Lajcak, bir soru üzerine konunun perşembe günü yapılacak AB Zirvesi gündemine getirilmeyeceğini kaydederek, "Çünkü bu, Genel İşler Konseyinin gündem maddesi. AB Konseyi Başkanı (Donald) Tusk bunun bizim sorumluluğumuz olduğunu çok açıkça ifade etti." diye konuştu.
Toplantı sırasında çok sayıda taslak oluşturulduğunu ve başkanlık olarak da değişik teklifler sunduklarını aktaran Lajcak, "Hazırlanan metin 27 ülke tarafından desteklendi. "Dondurma" ifadesi sadece bir ülke tarafından dile getirildi. Ama diğerlerinin desteğini alamadı." ifadesini kullandı.
Daha önce açılmış fasıllar etkilenmeyecek
Bu durumda, konunun ya bir sonraki Genel İşler Konseyi toplantısında ele alınması ya da yeniden tartışılmadan mevcut durumun korunması mümkün olabilir. Bu çerçevede, yeni fasıllar açılmasa bile, daha önce açılmış ve üzerinde çalışma yürütülen fasıllar bu durumdan etkilenmeyecek.
"Kimin çıkarına"
AB Genel İşler Konseyi toplantısı öncesinde Türkiye'nin AB Daimi Temsilciliği, sosyal medya hesabından, "Avusturya samimiyetsizce zaten bloke edilmiş olan üyelik müzakerelerinin askıya alınmasını istiyor. Sonrasında olacakları düşündüler mi? Bu kimin çıkarına?" mesajını paylaşmıştı.
Türkiye'nin AB Daimi Temsilcisi Büyükelçi Selim Yenel de, AA muhabirine yaptığı açıklamada, "Avusturya ve Hollanda oldukça sert ifadelerin yer almasını istiyorlar. Diğer ülkeler ise şimdilik buna direniyorlar. Bu direncin devam etmesini bekliyoruz." demişti.
Üyelik müzakereleri
2005 yılından beri devam eden AB'ye katılım müzakerelerinde şimdiye kadar 35 müzakere başlığından 16'sı açılmış durumda. Rum kesiminin tek taraflı blokajı nedeniyle, Türkiye hazır olmasına rağmen diğer başlıklar açılamıyor.
Muhabir: Hasan Esen
PODCASTTÜMÜNÜ GÖR
