Dünyanın ilk 'sıfır atık kasabası' adayı: Kamikatsu

Japonya'da Tokushima'ya bağlı Kamikatsu kasabası 2003'te başlattığı sıfır atık uygulamasıyla bu yılın sonuna kadar "hiç atık üretmeyen kasaba" olmayı hedefliyor.

Nüfusu bin 529 olan Kamikatsu'da, 2003'te başlatılan sıfır atık uygulamasıyla 500 tonu aşan atık miktarı, 2016'da 300 tona kadar düşürüldü.

Proje kapsamında çöp toplama hizmeti bulunmayan Kamikatsu'da, kasaba sakinleri evlerinden çıkan çöpleri kasabada bulunan çöp toplama noktasına getiriyor. Toplama noktasında 45 kategoriye ayrılan çöpler, geri dönüştürülmek üzere sözleşmeli firmalar tarafından toplanıyor.

Çöp toplama noktasında hafta içi her gün çalışan iki görevli, çöp getirenlere ayrıştırma konusunda yardımcı oluyor.

Kasabadaki atıklar, "ikinci el ürünü olarak kullanılabilen ürünler, gıda atıkları, metal atıklar, kağıt atıkları, kumaşlar, biokütle atıkları, plastik ürünler, cam ürünleri, tehlikeli atıklar, hacmi büyük atıklar, yakılmak üzere toplanan atıklar, geri dönüşüm çaresi olmayan atıklar, ücrete tabi olarak imha edilen atıklar" başlıklarında ana kategorilere ayrılıyor.

Belediyeden geri dönüşüm teşviki

Hanelerde ise gıda atıklarını organik gübreye dönüştüren, gıda atık geri dönüşüm makineleri yaygın olarak kullanılıyor. Bu makinenin satın alımında belediye yüzde 80 civarında destek veriyor.

Kasaba sakinlerinin yaklaşık yüzde 80'i, sisteme uyarak çöplerini toplama noktasına getiriyor. Yüzde 20'si ise kendi arsalarına gömmeyi veya kendi imkanlarıyla yakmayı tercih ediyor.

Öte yandan kasabada çöpü azaltmanın yanı sıra israfı azaltmak adına da ikinci el ürünlerin bir noktada toplandığı ve ihtiyacı olan kişilerin ücretsiz alıp değerlendirebileceği bir sistem oluşturuldu.

Çoğunluk çöpleri evlerinde ayırıyor

Sıfır atık projesinin uygulanma aşamalarında görev alan belediye ve tesis görevlileri de uygulamadan memnun olduklarını belirterek, büyük şehirlerde her semtin kendi çöpünü bu şekilde ayrıştırabileceğini anlattı.

Görevliler, kasabada ayrıştırmayı bilenlerin çoğunlukta olduğunu, çöpleri evlerinde ayırıp tesise getirdiklerini, kendilerinin zorluk yaşamadığını belirtti.

Kış aylarında çöp miktarının azaldığını dile getiren görevliler, geri dönüştürülen atıkların tekrar kullanılmasıyla kasabaya fayda sağladığını aktardı.

Kamikatsu'da, yürütülen uygulama çerçevesinde 2020'ye kadar "dünyanın hiç atık üretmeyen kasabası" unvanına sahip olma yolunda çalışmalar sürdürülüyor.

Türkiye'de Sıfır Atık Projesi

Türkiye'de ise Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan'ın eşi Emine Erdoğan'ın himayesinde 2017'de başlatılan, Çevre ve Şehircilik Bakanlığınca yürütülen Sıfır Atık Projesi kapsamında çalışmalar devam ediyor.

Atıkların kaynağında ayrıştırılıp, geri dönüştürülmesiyle israfın önüne geçilmesi amaçlanan projenin 2023'e kadar Türkiye'deki tüm kamu kurum ve kuruluşlarında yaygınlaştırılması planlanıyor.

Projenin ülke çapına yayılmasıyla 2023'e kadar geri kazanım oranının en az yüzde 35'e çıkarılması da hedefleniyor.

Ayrıca, uygulamanın yaygınlaştırılmasıyla yıllık 20 milyar liralık ekonomik kazanç ve 100 bin kişiye de doğrudan istihdam sağlanması öngörülüyor.

Öte yandan Sıfır Atık kapsamında "Sıfır Atık Mavi" başlıklı proje de hayata geçirildi. Bu kapsamda da Türkiye'nin denizleri ve su kaynaklarının koruma altına alınması amaçlanıyor.