İsrail ve İran hariç birçok ülke, yeni Şam yönetimiyle iyi ilişkiler geliştirdi

Yeni Suriye yönetimi, 2011 sonrası uzun süre uluslararası arenada yaşadığı izolasyonun ardından yeniden diplomatik sahneye dönmek için yoğun çaba sarf etti.

• DOSYA: Esed rejiminin devrilmesinin 1. yıl dönümü

Dışişleri Bakanlığı, Baas rejiminin yıkılmasıyla birlikte, kesintiye uğramış diplomatik kanalları yeniden devreye alarak birçok ülkeyle üst düzey temasları hızlandırdı.

Bu süreçte Orta Doğu ve Avrupa başkentleriyle ilişkiler canlanırken, Şam yönetimi uluslararası ve bölgesel işbirliği platformlarında da daha görünür hale geldi.

Ayrıca bu süreçte İsrail ve İran hariç neredeyse tüm ülkeler yeni Şam yönetimiyle iyi ilişkiler kurma çabasına girdi.

Birçok ülke Şam'daki büyükelçiliklerini tekrar açtı

Dış ilişkilerde yeniden açılma süreciyle birlikte, uzun yıllar kesintiye uğrayan diplomatik temaslar tekrar kuruldu. Bu kapsamda birçok ülke, Şam'daki temsilciliklerini yeniden açma kararı aldı. 2012 yılında faaliyetleri durdurulan Türkiye'nin Şam Büyükelçiliğinde 14 Aralık 2024'te Türk bayrağı göndere çekildi ve elçilik faaliyetleri yeniden başladı.

Almanya, İspanya, İtalya, Katar, Azerbaycan ve Fas da yaklaşık 13 yıl sonra Şam'daki büyükelçiliklerini tekrar açan ülkeler arasında yer aldı.

Devrik rejim döneminde açık olan bazı temsilciliklerin faaliyetleri sürerken, İran'ın Şam Büyükelçiliğinin ise 1 yıldır kapalı olduğu belirtiliyor.

Çin'in ise 2026 yılının başında Şam'daki büyükelçiliğini yeniden açacağı bildirildi.

Cumhurbaşkanı Şara'dan yoğun temas trafiği

Suriye Cumhurbaşkanı Ahmed Şara da kopan ilişkileri onarmak amacıyla bölgesel ve küresel başkentlere ziyaretler gerçekleştirdi.

Suriye'nin resmi ajansı SANA'nın haberine göre Şara, son 1 yılda 12 ülkeye 21 ziyaret yaptı. Ziyaretler Suudi Arabistan, Türkiye, Ürdün, Mısır, Birleşik Arap Emirlikleri (BAE), Katar, Fransa, Bahreyn, Kuveyt'in yanı sıra ABD, Rusya ve Brezilya'yı kapsadı.

Şara, 24 Eylül'de Birleşmiş Milletler Genel Kurulu'nda konuşurken, 10 Kasım'da da Beyaz Saray'da ağırlanan ilk Suriyeli lider oldu.

Yeni Suriye diplomasisi

Dışişleri Bakanı Esad Hasan Şeybani, 20 Ekim'de devlet televizyonunda yaptığı açıklamada, "yeni Suriye diplomasisini" ülkeyi gerçek kimliğiyle temsil eden, halkın sesini dünyaya duyuran, geçmişteki dayatma siyasetinin yerine diyalog ve işbirliğine dayanan bir yaklaşım olarak nitelendirdi.

Bu kapsamda Şeybani, Türkiye, Arap ülkeleri, Avrupa Birliği ülkeleri, İngiltere, Rusya, Çin ve ABD başta olmak üzere çok sayıda ülkeye resmi ziyaretlerde bulundu.

Yoğun temas trafiği, Suriye'nin dış politikada yeni bir döneme geçtiğinin en net göstergesi olarak değerlendiriliyor.

Rusya ve Çin'le "dengeli" ilişki arayışı

Şara yönetimi, Baas döneminde yakın müttefik olunan Rusya ve Çin'le ilişkileri karşılıklı çıkar ve dengeli diyalog temelinde sürdürdüğünü savunuyor.

Nitekim Cumhurbaşkanı Şara, 15 Ekim'de Moskova'ya yaptığı resmi ziyarette Devlet Başkanı Vladimir Putin ile görüşerek ikili ilişkilerde yeni bir dönemin kapısını araladı.

Benzer şekilde Dışişleri Bakanı Şeybani de 17 Kasım'da Çin'e resmi ziyarette bulundu.

Ukrayna, Kosova ve Güney Kore ile yeni sayfa

Şam yönetimi, diplomatik ağını genişletme kapsamında yeni adımlar da attı. Eylül ayında BM Genel Kurulu marjında Ukrayna Devlet Başkanı Volodimir Zelenski ile Cumhurbaşkanı Şara'nın katılımıyla iki ülke arasında diplomatik ilişkiler kurulmasına yönelik bildiri imzalandı.

Suriye ayrıca 29 Ekim'de Kosova'yı tanıdığını duyururken, 10 Nisan'da Güney Kore ile diplomatik ilişkilerin başlatıldığını açıkladı.

İsrail işgalini genişleterek, yeni güvenlik anlaşması peşinde

Suriye yönetimine göre İsrail, Esed rejiminin yıkılmasının ardından ülke genelinde 1000'den fazla hava saldırısı gerçekleştirdi.

İsrail, işgal ettiği Golan Tepeleri'ne ek olarak son 1 yıl içinde 800 kilometrekarelik Suriye toprağını daha ele geçirdi.

İşgalini genişleten İsrail ile Şam yönetimi arasında ABD öncülüğünde yapılan güvenlik görüşmeleri henüz bir sonuç vermedi.

İsrail, yeni bir güvenlik anlaşması dayatmak isterken Şam yönetimi Tel Aviv'in 8 Aralık 2024’ten itibaren işgal ettiği 800 kilometrekarelik alandan çekilmesini ve 1974 Anlaşması’nın yeniden uygulanmasını istiyor.