İsrail'in BM kuruluşlarına yönelik kısıtlamalarından doğan sorumluluklar, UAD'de görüşülecek

Uluslararası Adalet Divanı (UAD), İsrail'in işgal ettiği Filistin topraklarındaki Birleşmiş Milletler (BM), diğer uluslararası kuruluşlar ve üçüncü devletlerin varlığı ve faaliyetlerine ilişkin sorumluluklarıyla ilgili danışma görüşü sürecinde 45 devlet ve uluslararası kuruluşun yazılı beyan sunduğunu açıkladı.

UAD'den yapılan yazılı açıklamada, aralarında Türkiye'nin de bulunduğu 45 devlet ve uluslararası kuruluşun yazılı beyanlarını Divan Yazmanlığına sunduğu belirtildi.

Açıklamada, yazılı beyan sunan ülkeler ve kuruluşlar arasında Malezya, Rusya, Türkiye, Pakistan, Katar, Slovenya, İspanya, Macaristan, Güney Afrika, İrlanda, Suudi Arabistan, Ürdün, Lüksemburg, İran, Endonezya, Çin, Hollanda, Brezilya, Cezayir, Belçika, Tunus, Norveç, Mısır, İsrail, Fransa, Polonya, Filistin, Amerika Birleşik Devletleri ve Meksika'nın yer aldığı kaydedildi.

Danışma görüşü sürecine katılacak uluslararası kuruluşlar ve temsilcilerinin ise İslam İşbirliği Teşkilatı (İİT), BM Genel Sekreteri, Arap Ligi ve Afrika Birliği'nin olduğu ifade edildi.

UAD'nin açıklamasında, sözlü duruşmaların 28 Nisan 2025 Pazartesi günü Divan'ın merkezi olan Lahey'deki Barış Sarayı'nda kamuya açık şekilde yapılacağı aktarıldı.

İsrail'in BM Yakın Doğu'daki Filistinli Mültecilere Yardım ve Bayındırlık Ajansı'na (UNRWA) yönelik kısıtlamalarının ardından, Norveç'in girişimiyle Türkiye'nin de desteğiyle BM Genel Kurulu'nun UAD'den danışma görüşü talep etme süreci başlatılmıştı.

İsrail, işgal altındaki Doğu Kudüs'te UNRWA'nın faaliyetlerini sonlandırma kararı 31 Ocak 2025 itibariyle yürürlüğe girmişti.

Türkiye dosya sundu

Türkiye, BM Genel Kurulunun 19 Aralık 2024 tarihli ve "İsrail Devleti'nin, Birleşmiş Milletler, diğer uluslararası örgütler ve üçüncü devletlerin mevcudiyeti ve faaliyetlerine ilişkin yükümlülükleri" hakkında UAD istişari görüş talebine Türkiye tarafından yazılı beyanda bulunulmuştu.

Türkiye'nin yazılı beyanında BM'ye üye devletlerin sorumlulukları, BM'nin ayrıcalıkları ve dokunulmazlıkları ile İsrail'in işgal altında bulunan Filistin topraklarındaki yükümlülüklerine ilişkin beyanlar yer almıştı.