PEKİN/ŞANGHAY - Ali İhsan Çam/Tevfik Durul
Çin'de Kuzey Kore'nin dün gerçekleştirdiği nükleer deneme ülke genelinde şaşkınlığa ve büyük rahatsızlığa neden oldu.
Olayın ardından birçok Çinli uzman, Kuzey Kore'nin denemesinin bu ülkeyle yakın ilişkileri olan Çin'i de uluslararası arenada zor duruma soktuğu görüşünü dile getirdi.
Pyongyang yönetiminin nükleer denemelerinin önüne geçme adına Kuzey Kore'ye yaptırımlara başlanması veya daha etkili önlemler alınması gerektiği düşüncesinde olan bazı uzmanlara göre, Pekin'in insani yardımlarının kesilmesinin çözüme katkısı olabilir. Fakat bunun da ötesinde, "Pekin yönetiminin Kuzey Kore ile ABD arasında yaşanacak olası bir savaş durumunda bölgeye asker yollamayacağını ilan etmesi" gibi daha radikal bir tutum sergilemesi düşüncesini savunanlar da mevcut.
Uluslararası alanda, Kuzey Kore'nin nükleer denemelerde kullandığı malzemelerin Çin'den gittiği kanaatinin hakim olması, Kuzey Kore'ye gösterilen tepkilerin Çin'e de yönelmesine neden oluyor.
Askeri varlığı
Dünyanın en kapalı toplumlarından olan ve Kuzeydoğu Asya'daki gerginliklerde büyük rol oynayan Kuzey Kore, "ulusal güvenliği gerekçesiyle nükleer ve uzun menzilli füze, uydu gibi denemeler yaparken, yaptığı her hamle uluslararası camia da sert tepkiler ve yeni yaptırımlarla karşılanıyor.
Ülkenin askeri varlığı ve teknolojisi hakkında birçok bilgi bulunuyor ancak askeri varlığına ilişkin net bilgiler mevcut değil. Örneğin Kuzey Kore 1,2 milyon askeri olduğunu bildiriyor ancak bu rakamın gerçekte en fazla 700 bin civarında olabileceği tahmin ediliyor.
İkili ticaret artıyor
Çin, Kuzey Kore'nin dış ekonomik ilişkisi en güçlü olan ülke durumunda. Hatta bu konuda ilişkilerinin büyük bölümünün tek başına Çin'le olduğu söylenebilir.
Gümrük verilerine göre Çin-Kuzey Kore ticareti 2011 yılında rekor seviyelere ulaşarak 5,67 milyar ABD dolarını buldu. Bu rakamın önceki yıla göre yüzde 62 oranında arttığı bildiriliyor.
Çin'in bin 334 kilometrelik Kuzey Kore sınırındaki kıyı şeridi olan Dandong kenti iki ülke arasındaki ticaretin kalbi durumunda. Buradaki 800 Çin şirketinin 500'ü Kuzey Kore ile ticaret yapıyor.
PODCASTTÜMÜNÜ GÖR
