WASHINGTON - Barışkan Ünal
ABD Başkanı Barack Obama yönetiminin Küba açılımının, başkanlık seçimlerinde kilit eyaletlerden biri olan Florida'da, Küba asıllı nüfusun yoğunluğu nedeniyle iç politikada uzun süre önemli gündem maddelerinden biri olması bekleniyor.
ABD, 50 yılı aşkın süredir diplomatik ilişkilerini durdurduğu Küba ile yeni bir döneme girmeye hazırlanıyor ama yönetimin bu adımı, ülkenin iç politikasında da tartışmalı unsur olacağa benziyor.
Küba’daki devrimden bu yana Castro rejiminden kaçanlara kapılarını açık tutan ABD’nin yıllar boyunca Küba asıllı nüfusu da arttı.
Ülkede bugün en az bir milyon 700 bin Küba asıllı Amerikalı bulunuyor. Ancak bu nüfusu önemli kılan, Küba asıllı Amerikalıların çoğunluğunun Florida eyaletinde yaşaması ve bu eyaletin her ABD başkanlık seçimde kilit eyaletlerden biri konumunda olması. Bu açıdan Florida eyaletinde Küba asıllı Amerikalıların oyları son derece önem taşıyor.
Obama'nın son iki yılında atacağı adımların, hem Demokrat hem Cumhuriyetçiler için 2016 başkanlık seçiminde önemli sonuçları olacağı belirtiliyor. Küba konusu da bunlardan biri.
Anketlere göre, Kübalılar açılıma olumlu bakıyor
Küba açılımının gidişatı ve bu ülkeye uygulanan ambargonun kaldırılmasının Kongre’den geçip geçmeyeceği konularının Küba asıllı seçmenlerin oy tercihlerini etkilemesi bekleniyor.
Küba asıllı Amerikalılar genel anlamda Cumhuriyetçi Parti eğilimli. Ancak Florida Üniversitesi tarafından düzenli olarak 1991 yılından bu yana yapılan anketler ilginç bir eğilimi ortaya koyuyor. Önceki anketlerde Küba asıllı Amerikalıların yüzde 87’si ambargoyu destekliyordu. ABD Başkanı Barack Obama’nın göreve gelip Küba ile ilişkilere açık olduğunu belirtmesinin ardından Küba asıllı Amerikalıların bakışları da tamamen değişti.
Üniversitenin Obama'nın Küba açılımından önce, mayıs ayında yaptığı ankete göre, Küba asıllı Amerikalıların yarısından fazlası Küba’da ambargonun devam etmesine karşı ve katılımcıların büyük çoğunluğu ABD ile Küba arasında diplomatik ilişkilerin kurulmasını istiyor.
Benzer şekilde, The New York Times’ın ekim ayında yaptığı ankete göre, Amerikalıların çoğu da Küba ile diplomatik ve ticari ilişkilerden yana.
"Obama sonunda Nobel’i hak etti"
Uluslararası Florida Üniversitesinde Latin Amerika Uzmanı olan Küba asıllı Dr. Erik Camayd-Freixas, AA muhabirine yaptığı açıklamada, ABD'deki Kübalıların yarısından fazlasının Küba yönetimiyle diyaloğa açık olduğunu belirterek şunları kaydetti:
“Bu çok şey ifade ediyor. Doğduğumuz veya köklerimizin olduğu ülkeye daha özgürce gidebilmek, Küba’daki ailelerimizden, arkadaşlarımızdan ve iş arkadaşlarımızdan ziyaretçileri özgürce kabul etmek, ailelerimizle birleşebilmek, doğduğumuz ülkenin düşman olmadığı bir geleceğe bakmak, çok şey ifade ediyor.
Sonuç olarak Obama’nın bu düzenlemesi, Küba halkıyla tarihi çatışmanın, tarihte çoğu zaman görüldüğü gibi kan dökme, iç savaş, baskı olmadan çözülebilmesi için gerçek bir fırsat sağlıyor. Obama'nın hem bu açılımı hem de geçen ay 5 milyon yasa dışı göçmene getirdiği rahatlamayla sonunda, vaktinden evvel aldığı Nobel ödülünü hak etti.”
"Olağanüstü siyasi bir manevra"
Latin Amerika ülkeleri konusunda önemli çalışmaları olan ve kitapları bulunan Florida Üniversitesi Uluslararası İlişkiler Profesörü Eduardo A. Gamarra da Obama’nın adımını destekleyenlerden.
Gamarra, “Obama olağanüstü siyasi bir manevra yaptı. Obama’yı uzun süre bu yaklaşımıyla hatırlayacağız. Kongre’de çoğunluğunu kaybetmesine rağmen aktif olmayı sürdürüyor” diye konuştu.
“Demokratlar için ters tepki yaratabilir”
Yine Küba asıllı olan, Uluslararası Florida Üniversitesi Küba Araştırmaları Enstitüsü Direktör Yardımcısı Sebastian Arcos, Obama'nın bu adımlarının, Küba asıllı Amerikalılar arasında yoğun tartışmaya yol açtığını belirtti.
Küba asıllı Amerikalıların yarısından biraz fazlasının bu politika değişikliğini desteklediğini ama aynı zamanda yerel ve ulusal seçimlerde oy kullanan birçok Küba asıllının da konuya daha muhafazakar yaklaşarak değişimden memnun olmadığını kaydeden Arcos, “Bu 2016 seçimlerinde Demokratlar için ters tepki yaratabilir. Örneğin son ara seçimlerde Cumhuriyetçi Küba asıllı Amerikalı aday, yine Küba asıllı Demokrat adayı yenilgiye uğrattı” dedi.
Kaçak Kübalılara sağlanan vatandaşlık hakkı tehlikede
ABD, Küba rejiminden kaçanlara büyük kolaylıklar tanıyor. Ülkesinden kaçan bir Kübalıya, ABD'ye ayak basar basmaz vatandaşlık yolu otomatik olarak açılıyor ve bu kişi yasa dışı göçmen statüsüne düşmüyor.
Profesör Gamarra, iç politikada bu kolaylığın önemli bir unsur yaratabileceğine işaret etti. Amerika’daki Kübalıların şimdi daha çok, bu yasaya ne olacağını merak ettiğini belirten Gamarra, yasanın ambargoya ve ambargonun da Kongre’nin kararına bağlı olduğunu kaydetti.
“Ambargoya başından bu yana karşı çıktım, Obama’nın dediği gibi işe yaramadı ama yine de Kongre’nin ambargoyu kaldıracağını sanmıyorum” diyen Gamarra, buna neden olarak Kongre’ye özellikle Küba karşıtı olduğu için seçilen üyeleri gösterdi.
Kongre ayağı önemli
Obama kendi otoritesini kullanarak yeni süreci başlatmış olsa da ambargonun kaldırılması konusunda Kongre’ye sorumluluk düşüyor.
Ancak Kongre'de özellikle Marco Rubio gibi Küba kökenli olan ve seçim kampanyalarında Küba rejimi karşıtlığına oynayan Kongre üyeleri, Küba ile açılıma ciddi tepki ve direnç gösteriyor. Bu Kongre üyeleri, açılımı engelleyebilmek için ellerindeki tüm gücü kullanacaklarını belirtiyor.
Washington Office of Latin Amerika kuruluşu uzmanlarından Marc Hanson, Cumhuriyetçilerin bile bu konuda ikiye bölündüğüne ve Küba ile ticareti destekleyen Cumhuriyetçilerin açılıma ılımlı yaklaştığına işaret ederek Kongre’deki Küba ile ilişkilerin normalleşmesine karşı çıkan Cumhuriyetçilerin “günün sonunda bu tartışmayı kazanamayacakları” görüşünde.
Uzman Camayd-Freixas da Senatör Rubio gibi Küba kökenli Cumhuriyetçilerin “tarihin yanlış tarafında durduğunu” belirterek “Yeni nesil Kübalıların ve Küba asıllı Amerikalıların karşı çıktığı nefret kültürünün hala devam etmesini istiyorlar. Küba asıllı Amerikalı siyasetçiler, ünlüler ve lobiciler bu nefret kültüründen ve tarihi trajediden yıllarca beslenerek varlık gösterdiler. Artık onlar için sessiz, alçakgönüllü ve tövbekar olma zamanı” ifadesini kullandı.
PODCASTTÜMÜNÜ GÖR
