Somali'de atılan adımlar devam edecek

MOGADİŞU

Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan, Somali'de bomba yüklü araçla yapılan saldırıya ilişkin "Terör gruplarına yönelik de bizler pes edemeyiz. Bizler insani, vicdani, İslami görevlerimizi yerine getireceğiz. Bu görevleri yerine getirirken şehitlerimiz de tabii ki olacak ama unutmayalım ki şehadet sadece o kardeşlerimiz için 'olur veya var' diye bir şey yoktur" dedi.

Erdoğan, Somali Cumhurbaşkanı Hasan Şeyh Mahmud ile baş başa görüşmesinin ardından ortak basın toplantısı düzenledi. 

3,5 yıl aradan sonra tekrar Mogadişu'da olmanın mutluluğu içerisinde olduğunu belirtenn Erdoğan, Somalililere misafirperverlikleri ve muhabbetleri için teşekkür etti. 

Türkiye'nin Somali Büyükelçiliğinde görev yaparken 27 Temmuz 2013'te terör saldırıları sonucu şehit olan Polis Memuru Sinan Yılmaz'ı rahmet ve minnetle yad eden Erdoğan, aynı şekilde Somali'de görevlerini yaparken hain saldırılar sonucu hayatını kaybeden Sadettin Doğan ve Uğur Tezcan'ı da rahmetle andı ve ailelerine başsağlığı diledi. 

Erdoğan, son 3,5 yıl içinde sivil toplumdan ve resmi kurumlardan birçok vatandaşın her türlü tehlike, sıkıntı ve badireyi göze alarak Somali'de görev yaptığına işaret ederek,  sözlerini şöyle sürdürdü:

"Onların bu gayretleri, fedakarlıkları, hizmetleri sayesinde bugün bu seviyelere geldik. Kendilerine en kalbi şükranlarımı sunuyorum. Allah'a hamdolsun üç buçuk yıl önce verdiğimiz sözlerin tutulmaya başlandığını ve bunların ortaya çıktığını görmek bizleri ayrıca memnun etmiştir. Önceki ziyaretimizden bu yana mevcut gelişmeler bizleri geleceğe yönelik umutlandırıyor."

"THY, sefer sayısını haftada 7'ye çıkarıyor"

Erdoğan, bakanlar, milletvekilleri ve işadamlarının bulunduğu kalabalık bir heyetle Somali ziyaretini gerçekleştirdiğini dile getirerek, Somali Cumhurbaşkanı Hasan Şeyh Mahmud görüşmesinde ikili ilişkiler, işbirliği alanları ve Somali'yi daha ileri taşıyacak projeler hakkında görüş alışverişinde bulunduklarını bildirdi. 

Ziyaret vesilesiyle "enerji ve madencilik", "gençlik ve spor", "deniz ulaştırma" ve "savunma sanayi" alanlarında işbirliği anlaşmaları imzaladıklarını aktaran Erdoğan, bu anlaşmaların Somali ile ilişkilerde yeni bir safhaya geçileceğinin işareti olduğunu aktardı.

"En büyük Türk büyükelçiliklerinden bir tanesi"

Cumhurbaşkanı Erdoğan, 200 yatak kapasiteli, son teknoloji hastanenin Mogadişu'da açıldığını belirterek, iki ülkenin sağlık bakanlarına, TOKİ'ye, TİKA'ya ve yüklenici firmalara teşekkür etti.

İki ülke Sağlık Bakanlıklarının birlikte idare edeceği hastanenin, 5 yıl sonra tamamen Somali Sağlık Bakanlığına devredileceğini belirten Erdoğan, buraya, Sağlık Bakanlığının doktor, sağlık ekibi, hemşire takviyesinde bulunacağını,bir eğitim-öğretim hastanesi sıfatıyla görev yapacak hastanenin, Somalili doktorların, hemşirelerin görev alacağı bir merkez haline geleceğini ifade etti.

Somali'nin aynası olacak ve ülkenin imajına çok olumlu katkı sağlayacak Mogadişu Havalimanı yeni terminalinin de açılışını yaptıklarını kaydeden Erdoğan, çok kısa zamanda tamamlanan terminal binasının, 300 kişiye istihdam sağlayacağını söyledi.

Havalimanının şu an itibarıyla günde 5 bin yolcuya hizmet verebildiğini belirten Erdoğan, Türk Hava Yollarının (THY) haftanın her günü Mogadişu'ya sefer düzenleyeceğini bildirdi.

Mogadişu Limanı yönetimini devralan Albayrak şirketinin liman modernizasyonu çalışmalarını sürdürdüğünü ifade eden Erdoğan, Somali için önemli bir gelir kaynağı teşkil eden Mogadişu Limanı'nın çok stratejik bir yerde bulunduğunu kaydetti.

Konteyner limanına bir vincin ilave edildiğini, yeni bir vincin de şubat ayı içinde ekleneceğini dile getiren Erdoğan, buradaki boşaltma, yükleme noktasında limanın çok hareketli hale geleceğini söyledi.

Havalimanı ile şehir merkezi arasındaki yolun asfaltlanmış olarak bitmesinin kendilerini mutlu ettiğini belirten Erdoğan, "Türkiye olarak biz, Somalili kardeşlerimize hizmet ürettik, dert üretmedik. Bu kardeşliğimizin bir gereğiydi, bunu yapmanın memnuniyeti içindeyiz. Yeterli mi? Değil. Bu dayanışmamız devam edecek" dedi.

"Hiç çıkan değil sonunda netice çıkan toplantılar istiyoruz" 

Türkiye'nin büyükelçiliğinin yeni hizmet binası çalışmasının devam ettiğini bildiren Erdoğan, büyükelçilik için 80 bin metrekarelik bir alanın tahsis edildiğini, burada 10 bin metrekare kapalı alanı olan bir hizmet binasının yapıldığını, bunun, dünyanın en büyük Türk büyükelçiliklerinden bir tanesi olduğunu kaydetti.

Somali'de Türkiye'nin büyükelçilik binası gibi bir binanın bulunmadığını dile getiren Erdoğan, hala konteynerler içerisinde bu hizmeti veren ülkelerin olduğuna dikkat çekti.

Uluslararası toplumu, Somali ile olan bağlarını güçlendirmeye, Somali'nin dertleriyle yakından ilgilenmeye davet eden Erdoğan, "Donörler toplantısı yapmak suretiyle sonunda bir hiç çıkan değil sonunda netice çıkan toplantılar istiyoruz" diye konuştu.

"Somali'de konut yapımına girelim"

Türkiye'nin, gerek resmi kuruluşlarıyla gerek sivil toplum kurumlarıyla, yönetimle işbirliği içinde 3 yılı aşkın süredir, Somali'de yeniden yapılanma sürecine katkı sağladığını belirten Erdoğan, ailelerinden uzak, fedakarca çalışan, gayret eden herkese teşekkürlerini ifade etti.

Ebolaya karşı mücadele amacıyla temin edilen yardım malzemelerinin, Batı Afrika'da bu hastalıktan en çok etkilenen ülkelere ulaştırıldığını ifade eden Erdoğan, bu konuda Afrika ülkelerine desteğin devam edeceğini bildirdi.

Somali'de konut yapılması konusunu Cumhurbaşkanı Hasan Şeyh Mahmud ile görüştüklerini aktaran Erdoğan, şunları kaydetti:

"Diyoruz ki bir konut yapımına girelim. Ama önce bir şehir planlaması yapalım. İlk etapta bir 10 bin konut yapmak suretiyle şehrin görünümünü değiştirelim. Burada 45 metrekarelik, 65 metrekarelik, 85 metrekarelik, alt gelir gruplarına yönelik bir adım atabiliriz. Bu konunun detaylarını değerli mevkidaşımla görüştük. İnanıyorum ki 1-2 yıl içinde, bu 10 bin konutu hazırlar ve Somali'ye kazandırırız. İşin ikinci etabını farklı bir şekilde planlayıp, ondan sonra yola devam ederiz."

Konuşmasının ardından, Cumhurbaşkanı Mahmud, Somali'ye katkılarından dolayı Erdoğan'a madalya ve sertifika verdi.

"Somali'de atılan adımlar devam edecek"

Gazetecilerin sorularını yanıtlayan Erdoğan, Somali'deki bomba yüklü araçla yapılan saldırıya ilişkin bir soru üzerine Türkiye'nin terör konusunda benzer sıkıntılar yaşadığını ancak kendilerinini her ile gittiklerini ve yatırımlarına devam ettiklerini vurguladı.

Erdoğan, Somali'de attıkları adımların devam edeceğini belirterek, şöyle konuştu:

"Terör gruplarına yönelik de bizler pes edemeyiz. Bizler insani, vicdani, İslami görevlerimizi yerine getireceğiz. Bu görevleri yerine getirirken şehitlerimiz de tabii ki olacak ama unutmayalım ki şehadet sadece o kardeşlerimiz için 'olur veya var' diye bir şey yoktur. Aynı şey Allah nasip ederse bizim için de olabilir. Bunlardan kaçmak, çekinmek gibi bir hakkımız da yoktur. İnandığımız bu yolda çekinmeden bu yolculuğumuzu, bu insanlığa hizmet aşkımızı gerçekleştireceğiz. İşte buradaki tabloyu görüyorsunuz bu tablo içerisinde yaşayan insanlara karşı sessiz, duyarsız kalırsak bunun hesabını ülke olarak veremeyiz. Onun için buradayız ve bugün bu adımları attık. İnşallah bundan sonra da atmaya devam edeceğiz."

Erdoğan'dan hasta ziyareti 

Somali-Türkiye Eğitim ve Araştırma Hastanesi'nin açılışını gerçekleştiren Erdoğan, eşi Emine Erdoğan ve kızı Sümeyye Erdoğan ile hastaları ziyaret etti.

Türkiye-Somali Eğitim ve Araştırma Hastanesi'nde Somali İbn-i Sina Meslek Yüksekokulu mezunlarına diplomalarını veren Erdoğan'a burada fahri doktora unvanı sunuldu. 

Öte yandan Mogadişu Havalimanı yeni terminal binası ve Somali-Türkiye Eğitim ve Araştırma Hastanesi'nin açılış törenlerinde "Diriliş Marşı" çalındı.

Somali Cumhurbaşkanı Mahmud

Somali Cumhurbaşkanı Hasan Şeyh Mahmud, "Bugün Somali için çok mutlu bir gün. Kardeşimiz Erdoğan'ın burada bizimle olması Somali halkı için çok önemli. Ziyaret kısa, birkaç saatlik ama Somali için önemi büyük. Somali halkı bu anlamlı ziyarete müteşekkir" diye konuştu.

Erdoğan'ın başbakanlık döneminde de Somali'yi ziyaret ettiğini hatırlatan Mahmud, "Erdoğan'a başbakanken Somali'ye geldiğinde teşekkür etmiştik. Bu teşekkürü şimdi de tekrarlamak bizim için çok önemli. Tekrardan teşekkür etmek istiyoruz" dedi.

"Somali ve Türkiye arasındaki ilişki yeni değil, Osmanlı zamanından beri süregelen bağlarımız var" diyen Mahmud, ilişkilerin son dönemde yoğunlaştığını ve bunun iki ülke arasındaki kardeşliği güçlendirdiğini vurguladı.

Erdoğan'ın 3 yıl önceki Somali ziyaretini hatırlatan Mahmud, "Erdoğan 3 yıl önce geldiğinde Somali farklıydı, şimdi farklı. Biz ve halkımız bu farkı yaşadık. Gördüğünüz gibi 3 yıl içinde her şey değişti. Somali çok farklı bir ülke oldu" ifadesini kullandı.

Mahmud, dışarıdan bakanların ilişkilerin bu kadar kısa sürede nasıl böyle geliştiğine anlam veremediğini belirterek, iki ülke arasındaki tarih ve kardeşlik bağlarına bakmadan durumun anlaşılmayacağını kaydetti.

Erdoğan'ın Somali ziyaretinde iki yer gezdiğini ama Türk yetkililerinin Somali'de çok sayıda başarılı iş yaptığını söyleyen Mahmud, şöyle devam etti:

"Sayın Erdoğan'ın bugün gittiği yerleri sembolik olarak değerlendiriyoruz. Türk kardeşlerimiz çok daha başarılı işlere imza attı, bunları da başka zaman göreceksiniz. Türk iş adamlarına ve Türk hükümetine teşekkür ediyorum. Çok önemli anlaşmalar imzaladık. Bu anlaşmalar ilişkilerimizi daha da güçlendirecek. Kardeşliğimiz açısından yaptığımız işbirliğinin önemli bir yeri var."

Türkiye ile Somali arasında farklı alanlardaki stratejik ortaklığa işaret eden Mahmud, hükümetler arasında imzalanan anlaşmaların bu ortaklığın bir parçası olduğunu, stratejik ortaklığın sadece kısa dönem projelerle değil uzun dönem ortaklıklarla da devam edeceğini ifade etti.

Mahmud, Somali'nin iyi yönde gitmesinde Türkiye'nin büyük katkısı olduğunu, Somali Cumhuriyeti adına Erdoğan'a teşekkür ettiğini sözlerine ekledi.

Türkiye, Somali'nin ilerlemesi için fedakarlıklar yapıyor

Somali Cumhurbaşkanı Hasan Şeyh Mahmud, Türkiye'nin Somali'nin ilerlemesi için fedakarlıklar yaptığını bildirdi.

Mahmud, Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan'ın Mogadişu ziyareti dolayısıyla yaptığı yazılı açıklamada, Türkiye'nin Somali halkına eşit bir şekilde istifade edebileceği fırsatlar sunduğunu vurguladı.

Türkiye'nin Somali'ye kalkınmada verdiği desteğin önemine değinen Mahmud, "Türkiye, Somali'de yatırım için istikrar sağlanmasını beklemedi, Somali'nin ilerleme kaydetmesi için fedakarlıklar yapıyor" ifadelerini kullandı. 

Bunun kardeş ülke Türkiye'ye karşı halk nezdinde iyi niyet beslenmesine ve güven duyulmasına da önemli katkı sağladığını belirten Mahmud, şunları kaydetti:

"İki ülke arasındaki ilişkiler, içinde bulunduğumuz bu zor zamanda iyi niyet üzerine kurulu. Bu ilişkilerin, ülkede refah ve istikrarın sağlandığı gelecekte de devam etmesini temenni ediyoruz."

Cumhurbaşkanı Erdoğan, Somali'den ayrıldı

Cumhurbaşkanı Erdoğan, Somali'deki temaslarının ardından bu ülkeden ayrıldı.

Erdoğan ve beraberindeki heyeti taşıyan özel uçak, Somali'nin başkenti Mogadişu'dan TSİ 16.45'te Türkiye'ye hareket etti.

Erdoğan'ı Mogadişu Havaalanı'nda Somali Cumhurbaşkanı Hasan Şeyh Mahmud ve beraberindeki üst düzey yetkililer uğurladı.

Cumhurbaşkanı Erdoğan'a Somali ziyaretinde eşi Emine Erdoğan ile Başbakan Yardımcısı Numan Kurtulmuş, Bilim Sanayi ve Teknoloji Bakanı Fikri Işık, Dışişleri Bakanı Mevlüt Çavuşoğlu, Ekonomi Bakanı Nihat Zeybekci, Orman ve Su İşleri Bakanı Veysel Eroğlu, Sağlık Bakanı Mehmet Müezzinoğlu eşlik etti.

Muhabir: İlkay Güder, Mehmet Tosun, Ahmet Esad Şani, Nur Ceydi, İbrahim Salih, Abdulkadir Fuvde