HARTUM - Behram Abdulmuim, Zeynep Hilal Karyağdı
Sudan'da alüvyonlu toprakların yer aldığı Nil Nehri havzalarında yüzyıllardır kilden tuğla imal ediliyor.
Tarihteki ilk yapı malzemelerinden biri olarak bilinen kil tuğlanın üretimi sanayileşmeyle gerilese de Sudan'da geleneksel halini koruyor.
Başkent Hartum'un Nil Nehri kıyısındaki El-Cerif bölgesinde alüvyonlu topraklarda sığır gübresi katılarak çamurla yapılan tuğlalar, demir kalıplara oturtulup bloklar halinde güneşin altında kurumaya bırakılıyor.
Dikdörtgen şeklindeki tuğlalar, 20 metrekarelik bloklar halinde aralarında boşluk bırakılıp dizilerek güneşte kurutuluyor. Ardından bu boşluklara odun yerleştirilerek ateşe veriliyor. Birkaç saat yakıldıktan sonra tuğla istenen sertliği alıyor ve istif edilerek satışa hazır hale geliyor.
Sudanlı tuğla işçisi İshak Davud, AA muhabirine yaptığı açıklamada, geçmişte çok yaygın olan kilin yerini zamanla beton tuğlaların aldığını, buna rağmen verimli alüvyon topraklarda üretime devam ettiklerini belirtti.
Çamur tuğlaların, beton tuğlalardan daha sert ve dayanıklı olduğunu ifade eden Davud, sanayinin karşısında gerilemesine rağmen geleneksel üretimin yerini korumaya çalıştıklarını dile getirdi.
Nil kıyısındaki bir tuğla atölyesi sahibi Abdulaziz Beşir, Sudan makamlarının, gübre katılması nedeniyle çevresel faktörlerden ötürü kil tuğla yapımını durdurmaya çalıştığını, buna rağmen nehir havzasında 900 atölye bulunduğunu ve 300 bin işçinin geçimini buradan sağladığını aktardı.
Resmi makamların 2015 yılında atölyeleri kapatma kararı aldığını buna rağmen üretime devam ettiklerini kaydeden Beşir, "Ancak çalışmayı sürdürdüğümüz için sık sık para cezası alıyoruz. Sudan makamları, Nil kıyısındaki atölyeleri kapatıp turistik mekanlar inşa etmek istiyor." dedi.
PODCASTTÜMÜNÜ GÖR
