Suriye ihtilafında Anayasa Komitesi bekleyişi sürüyor

ANKARA - Selen Temizer

Suriye krizine siyasi çözüm bulma çabaları çerçevesinde kurulacak Anayasa Komitesinin son 50 kişilik bileşeni, rejim engeline takıldı.

Dün Soçi'de düzenlenen Suriye zirvesinde Türkiye, Rusya ve İran liderleri, Anayasa Komitesinin bir an önce kurulması yönündeki isteklerini vurguladı.

Komitenin oluşturulması için karar, 30 Ocak 2018'de yine Soçi'de düzenlenen Ulusal Diyalog Kongresi'nde alınmıştı.

Kongrede, ülkenin yeni anayasasını yazacak Komitenin 150 kişiden oluşması, 50'şer kişinin rejim ve muhaliflerce belirlenmesi, son 50 kişilik listenin ise Suriyeli sivil toplum temsilcilerinden seçilmesi kararlaştırılmıştı.

Karara göre, son 50 kişi bağımsız kişilerden oluşacak, listeye son halini Birleşmiş Milletler (BM) Suriye Özel Temsilcisi verecekti.

Dönemin BM temsilcisi Staffan de Mistura, geçen yıl boyunca rejim, muhalefet ve üç garantör ülke temsilcileri ile görüşmeler yaptı.

Rejim ve muhalefetin, Türkiye, Rusya ve İran ile istişare ederek oluşturduğu 50'şer kişi, nispeten kısa süre içinde belirlendi.

Ancak son liste, Beşşar Esed rejiminin engeline takıldı.

Dengeli ve muteber olmalı

Müzakerelere katılan kaynaklardan alınan bilgiye göre, rejim, sivil ve nispeten tarafsız görülebilecek adayların isimlerini bildirmek yerine üst düzey kamu kurumu yöneticileri gibi şahısların listeye girmesinde ısrar ediyor.

Muhaliflerin garantörü Türkiye ise anayasayı yazacak komitenin dengeli ve muteber kişilerden oluşması gerektiğini vurguluyor.

Kaynaklar, rejimin siyasi çözümdeki isteksizliğini, ABD'nin çekilmesiyle, sahada avantajlı konuma geleceği yönündeki hesabına bağlıyor.

Dünkü zirvede Türkiye Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan, "Temenni ediyorum, bir an önce bu komite oluşsun ki Suriye halkı kendi geleceğini, kendi iradesiyle teyit etme, tespit etme kararını verebilsin." değerlendirmesinde bulunmuştu.

Putin ise komiteye katılacak isimlerin listesinin neredeyse tamamlandığını ve nihai onayı beklediğini söylemişti.

Zirve ve öncesindeki heyetler arası görüşmelere katılan kaynaklar, listenin tamamlanmasının Rusya'nın rejime yapacağı baskıya bağlı olduğunu söylüyor.

Listenin garantörler ve BM'nin nihai onayını almasının ardından süreç Cenevre'de yeni BM temsilcisi Geir O. Pedersen'in gözetiminde devam edecek.