Türkiye’nin yeni döneminde ilişkilerimiz daha da iyi olacak

TAHRAN

İran Cumhurbaşkanı Hasan Ruhani, Recep Tayyip Erdoğan’ın cumhurbaşkanı seçilmesinden çok memnun olduklarını ve Türkiye’nin yeni döneminde iki ülke ilişkilerinin daha da iyi olacağını söyledi.

Ruhani, yerli ve yabancı basın mensuplarının davet edildiği basın toplantısında, Türkiye’de yapılan cumhurbaşkanlığı seçimleri ve yeni döneme ilişkin "Erdoğan’ın cumhurbaşkanlığı seçimlerinde çok iyi bir oy oranı ile kazandığı başarıdan dolayı çok memnunum. Türkiye’nin yeni döneminde ilişkilerimiz daha iyi olacak. Bir ülkede halkın büyük bir çoğunluğunun tek bir kişiyi seçmesi, çok önemli ve o kişi için çok özel bir mevki” açıklamasında bulundu.

Seçim sonuçlarının açıklanmasının ardından Cumhurbaşkanı Erdoğan’ı telefonla arayarak tebrik ettiğini belirten Ruhani, “Başbakanlık görevine gelen Davutoğlu’nu da tebrik ediyorum. İnşallah yeni hükümet en kısa zamanda görevine başlar. Bu yeni dönemde ilişkilerimiz eskisinden daha iyi olacak çünkü o zaman da Erdoğan başbakandı ve asıl görev onun omuzlarındaydı. Şimdi Türkiye tarihinde ilk olarak doğrudan halk tarafından yapılan bir seçimle cumhurbaşkanı seçildi. Ülke anayasasında yapılacak değişiklikler ile cumhurbaşkanının yetkisinin genişletileceği söylentileri de var. İki ülke arasındaki ilişkilerin gelişeceğine inanıyorum” diye konuştu.

İran ile Türkiye arasında bölgesel konulardaki görüş ayrılıklarına değinen Ruhani, “Türkiye ile sadece Suriye konusunda görüş ayrılığımız var. Diğer konularda görüş ayrılığımız olduğunu sanmıyorum. Filistin’de, Lübnan’da görüşlerimiz birbirine yakın. Suriye’de ise daha farklı ancak bu sorun teşkil etmiyor. İki dost ülkenin bazı konularda görüş ayrılıkları olmasında bir sakınca yok. Bu ayrılıkları da müzakere ederek, konuşarak aşacağımızı düşünüyorum” ifadesini kullandı.

"ABD’nin girişimi Cenevre anlaşmasının ruhuna aykırı"

Toplantıda ABD’nin 25 yeni şirketi yaptırım listesine almasına sert tepki gösteren Ruhani, "Her ne kadar ABD sürekli bunların önceki yaptırımların devamı olduğunu iddia etse de ve hatta bu iddia doğru bile varsayılsa, bu yine de Cenevre anlaşmasının ruhuna aykırı. Eski yaptırımlar, hatta yaptırım uygulamasının temeli hukuk dışı ve yanlış iken, bunların devamı da aynı şekilde hukuk dışı ve yanlış" dedi.

"Hukuk dışı yaptırımların İran halkının haklarına tecavüz olduğunu" belirten Ruhani, bütün güçleri ile bunun karşısında duracaklarını söyledi.

Ruhani, ABD’nin söz konusu şirketleri yaptırımları ihlal etmekle suçlaması hakkında ise, "Bu şirketlerin yaptırımları ihlal ettiğini bahane ediyorlar. Elbette ki yaptırımları ihlal edeceğiz ve aşacağız. Yaptırımları aşmak bizim için iftihardır. Çünkü bu yaptırımlar hukuk dışı. Uygulanan yaptırımların bazıları insanlık cinayetidir. İlaç ve gıdada uygulanan yaptırımlar insanlık cinayetidir. Bu yaptırımları aşmak için her zaman bir çözüm yolu bulacağız, hiçbir şey yapmadan oturacak değiliz" diye konuştu.

Ruhani, Birleşmiş Milletler Genel Kurulu için New York’a gitmesi durumunda ABD Başkanı Barack Obama ile görüşüp görüşmeyeceği sorusuna, "New York seferim henüz netlik kazanmadı. Ancak ABD Başkanı ile ikili görüşme gibi bir planım yok" cevabını verdi.

Terörizmle mücadele

Konuşmasında bölge ülkelerinde yaşanan terör olaylarına değinen Cumhurbaşkanı Ruhani, tüm dünya ülkelerinin terörizm, şiddet ve radikalizmle mücadele etmesi gerektiğine vurgu yaptı.

Terörizmle mücadele ettiğini iddia eden ülkelerin bir kısmını ciddi olmamakla eleştiren Ruhani, "Geçen yıl bölgedeki birçok büyük ülkeye Suriye’deki terörist grupların ne denli tehlikeli olduğunu anlatmaya çalıştık. Bugün artık kendileri bu grupların Irak’ta işledikleri cinayetlere şahit oluyorlar. Kimin öldürüldüğü önemli değil, cinayet cinayettir. Bir kimse günahsız bir tek insan öldürdüğünde insanlığı kurban etmiş sayılır" diye konuştu.

ABD ve bazı batı ülkelerinin son günlerdeki terörle mücadele yönündeki açıklamalarına işaret eden Ruhani, "Şimdiye kadar ABD’nin terörizmle mücadelede ciddi bir irade gösterdiğine şahit olmadık. Gelin bu terörist grupların nereden geldiklerini araştırın. Taliban, el-Kaide bunlar nereden geldiler? Üç yıl boyunca Suriye’de halkı öldüren, bugün de Irak halkına karşı cinayet işleyen bu terörist gruplar nereden geldiler? Bu bölgelerde büyükelçiliklerini ve diplomatlarının can güvenliğini korumak amaçlı asker göndereceklerini açıklayan ülke yöneticileri bu söylemlerinden utanmalıdır. Amaç terörizmle mücadele etmek olmalıdır" ifadelerini kullandı.

Ruhani, "Hangi ülke olursa olsun terörle mücadele ediyorlarsa bunu memnuniyetle karşılarız. Ancak bizim bu alanda ABD ile hiçbir işbirliği planımız yok" dedi.

Nükleer müzakereler

Cumhurbaşkanı Ruhani, ülkesi ile Birleşmiş Milletler (BM) daimi beş üyesi ve Almanya’dan oluşan 5+1 ülkeleri arasında devam eden nükleer müzakerelerde nihai bir anlaşma sağlanıp sağlanamayacağı hakkında şu açıklamalarda bulundu:

"5+1 ülkeleri arasında şimdiye dek şahit olduğumuz kadarıyla iyi niyet konusunda kuşku duyulan tek ülkenin ABD olduğunu düşünüyorum. Diğer ülkeler bu konuda henüz aksi bir tavır sergilemiş değil.

Biz tüm bu 7 ülkenin sorunun çözümü peşinde olmasını istiyoruz. Çünkü önceki yol yanlış bir yoldu. Yaptırım yolu herkesin zararınaydı. Önceki yol kaybet-kaybet iken bugün hepimiz kazan-kazan yolunun peşindeyiz. Ancak müzakereler oldukça zor. Ancak eğer karşı tarafta da iyi niyet olursa kalan süre içerisinde nihai anlaşmaya varmayı umuyoruz.

Dün getirilen yeni yaptırımlar, bize göre doğru değil ama bu müzakerenin aslına zarar vermiyor. Elbette müzakerenin temellerinden biri de güven ve sadakattir. Bu girişim güvene zarar veriyor, ancak biz müzakereye devam edeceğiz.

Nihai anlaşma sağlanması mümkün ya da değil. Şunu tekrar ediyorum, 5+1 ile anlaşma sağlanamazsa dahi bu yaptırımların eskisi gibi devam edebileceği anlamına gelmiyor. Yaptırım sistemi artık temelden sarsıldı ve geri dönmeyecek. Yaptırımları teker teker yıkmaya devam edeceğiz."

Muhabir: Zeynep Biçkioğlu