İdris Okuducu
28 Nisan 2016•Güncelleme: 28 Nisan 2016
ERBİL- İdris Okuducu
Irak'ın Salahaddin ilindeki Tuzhurmatu ilçesinde Kürdistan Yurtseverler Birliği'ne (KYB) bağlı Peşmerge güçleri ile Haşdi Şabi (Şii milis gücü) arasında çıkan çatışma ve gerginliklerin sona erdirilmesi için taraflar kendi aralarında anlaştı. Ancak ilçedeki Türkmenlerin 2003 yılından bu yana yok sayılması ve kamu kurumlarında yetki alamamaları, sorunların kısa süre içerisinde çözülmeyeceğine işaret ediyor.
Irak Anayasası'nın 140'ıncı maddesine göre statü ve idari yönetimi tartışmalı bölgeler arasında olan Tuzhurmatu'da daha çok Şii-Sünni Türkmen, Sünni Kürtler ile çok az sayıda Sünni Arap'ın yaşadığını belirten ilçe Kaymakamı Şelal Abdullah, nüfusun 20 bin ila 150 bin arasında olduğu ifade etti.

Abdullah, Tuzhurmatu ve ona bağlı onlarca köy ve kasaba Kerkük'e yakın olmalarına rağmen idari olarak halen Tikrit merkezli Salahaddin vilayetine bağlı olduğuna dikkati çekti.
İlçenin demografisi Kürtlerin lehine değişti
Irak Türkmen Cephesi (ITC) Genel Başkan Yardımcısı Salih Turan, Irak'ın ABD tarafından işgal edilmesinden sonra, ilçedeki Kürt nüfusun her geçen gün arttığını belirterek, geçen 13 yıl süre zarfında Türkmenlerin haklarının yok sayıldığını söyledi.
Tuzhurmatu'da çıkan sorun ve gerginliklerin sadece terör örgütü DAEŞ'in ortaya çıkmasına bağlamanın yanlış olacağını dile getiren Turan, "ABD'nın Irak işgalinden sonra, ilçe kaymakamlığı Kürtlere, meclis başkanlığı görevi ise Araplara verildi. Bu sorun 2003 yılından şimdiye kadar devam ediyor ve idari bir sorun haline dönüştü. Bugün ortaya çıkan sorunun bir kısmı idari haksızlıktan kaynaklanıyor." dedi.
Sorunun çözümü ortak bir gücün kurulmasıdır
IKBY Peşmerge Bakanlığı Genel Sekreteri Cabbar Yaver, Tuzhurmatu'daki sorunun ortadan kaldırılması için daha önce gerekli taraflarla birkaç toplantı yaptıklarını belirterek, sorunun çözümü konusunda şunları kaydetti:
"IKBY Başkanı Mesut Barzani'nin talimatı üzerine Haşdi Şabi ve Peşmerge güçleri arasındaki çatışmaların ortadan kaldırılması için, bölgedeki tüm unsurlardan oluşan ortak bir gücün kurulmasının kararı verilmişti. Bunun için de birkaç defa toplantı yapıldı ve görüşmeler halen de devam ediyor. Bize göre böyle bir güç oluşturulduğu takdirde, sorun ve ihtilaflar ortadan kalkacaktır."
Tuzhurmatu'da kalan sivillerin durumu
Çatışmaların devam ettiği Tuzhurmatu'daki Aksu mahallesinde ikamet eden Türkmen Hüseyin Murtaza, durumlarının çok kötü olduğunu belirterek, yaşadıklarını şu şekilde ifade etti:
"Bomba sesleri ile uyanıp, kalkıyoruz. Yaklaşık bir haftadır, ilçedeki çarşı pazar kapalı. Evde yiyecek ve içeceğimiz tükendi. Elimizdeki un ile ekmek yapıp hayat mücadelesi veriyoruz. Bize yönelik nereden ve kim tarafından ateş açılacağını bilmiyoruz. Bu yüzden sokağa çıkamıyoruz."
Bir başka Tuzhurmatulu vatandaş Muhammed Heytem ise bulundukları mahalle ve diğer bölgelerde yaklaşık bir haftadır elektrik ve su olmadığını söyledi.