Umuda yolculukta 'mayınlı arazi' tehlikesi

SARAYBOSNA - KAYHAN GÜL/LEJLA BIOGRADLIJA

Daha iyi bir yaşam umuduyla Batı Avrupa ülkelerine ulaşmak isteyen sığınmacıların, havaların soğuması ve Macaristan'ın sınırlarına tel örgü çekmesinin ardından yeni rotalara yönelme olasılığı artıyor.

Yunanistan üzerinden Makedonya'ya, oradan da Sırbistan'a giren sığınmacılar, Macaristan ya da Hırvatistan üzerinden Batı Avrupa ülkelerine ilerliyordu.

Gerek havaların soğumaya başlaması gerek Macaristan'ın Sırbistan'dan sonra Hırvatistan sınırına da tel örgü çekme kararı, sığınmacıların daha sıcak olan güney ülkeleri Karadağ, Arnavutluk ve Bosna Hersek'e yönelme ihtimalini gündeme getirdi.

Sığınmacıların "koridor" olarak kullandığı Balkan ülkelerinin bazılarında, 1990'lı yıllarda meydana gelen savaşlardan kalma mayınlı arazilerin bulunması, bu ülkelerden geçen sığınmacılar için büyük tehlike oluşturuyor. Özellikle de sığınmacıların mevcut rotalarından Hırvatistan ve alternatif rotalardan biri olarak gösterilen Bosna Hersek, mayınlı arazilerin en fazla olduğu Balkan ülkelerinin başında geliyor.

Bosna Hersek Mayın Temizleme Merkezinin verilerine göre, ülke topraklarının yüzde 2,3'ü ya da bir başka deyişle 1165 kilometrekaresi hala mayınlı arazi riski taşıyor.

Ülke genelinde mayınlı arazi riski taşıyan bin 417 bölge bulunurken, bu bölgelerde yaşayan 538 bin 500 vatandaş ise doğrudan mayın tehlikesiyle karşı karşıya.

Merkez, mayınlı arazi olma riski taşıyan bölgelere dair haritalar hazırlayarak vatandaşları bilgilendirirken, özellikle ülkenin kuzeyindeki Brçko, Oraşye, Bosanski Şamats ve güneydeki Ravno, mayınlı arazi riskinin en yüksek olduğu bölgeler olarak gösteriliyor.

Hırvatistan-Sırbistan sınırı temizleniyor

Sığınmacıların mevcut geçiş güzergahlarından biri olan Hırvatistan'da da hala çok sayıda mayınlı arazi bulunuyor.

Hırvatistan Mayın Temizleme Merkezinin verilerine göre, ülke toprakları içerisinde temizlenmemiş 496 kilometrekarelik mayınlı arazi ve bu bölgelerde yaklaşık 50 bin mayın bulunuyor.

Mayınlı araziler, 12 bin 616 uyarı tabelasıyla işaretlenirken, Sırbistan sınırındaki iki nokta ve Bosna Hersek sınırındaki 40 kilometrekarelik alan mayınlı arazi riskinin en yüksek olduğu bölgeler arasında gösteriliyor.

Sırbistan sınırındaki Vrbanya ve Niyemtsi bölgelerinde bulunan mayınlı araziler, ekim ayının sonuna kadar tamamen temizlendikten sonra, iki ülke sınırında mayınlı arazi kalmayacak.

Bosna Hersek, Balkanlar'daki "en kirletilmiş" ülke

Norveç Halk Yardımı (NPA) Güneydoğu Avrupa Programı Direktörü Darvin Lisica, Bosna Hersek'in savaş döneminden bu yana topraklarında kalmış olan patlayıcı maddeler sebebiyle Balkanlar'daki "en kirletilmiş" topraklara sahip olduğunu söyledi.

Ülkenin doğu ve kuzey sınırları başta olmak üzere, neredeyse tamamında savaştan kalma patlayıcı maddelerin oluşturduğu, canlılar için tehlikeli bir kirliliğin bulunduğunu ifade eden Lisica, savaştan kalma patlayıcı maddelerin Bosna Hersek toplumu ve ekonomisi üzerinde büyük bir olumsuz etkisi olduğunu kaydetti.

1992 yılından beri Bosna Hersek'te mayın ve savaştan kalma diğer patlayıcı maddelerin sebep olduğu 8 bin 350 kaza yaşandığını anımsatan Lisica, savaş sonrası dönemde 603'ü ölümcül olmak üzere, toplam bin 732 kaza yaşandığını aktardı.