ANKARA
Irak Şam İslam Devleti'nin (IŞİD) Musul ve Tikrit'te hakimiyeti ele geçirmesi, bölgedeki enerji kaynaklarının gelecekteki durumunu gündeme getirdi. Uzmanlar, Irak'ta yaşanan gelişmelerin enerji boyutunu AA'ya değerlendirdi.
Londra'daki Global Resources Corporation ve İstanbul merkezli Bosphorus Energy Club Başkanı Mehmet Öğütçü, Irak'ta yaşanan gelişmelerin, Kürtlerin yoğun olarak yaşadığı bölgelerdeki enerji kaynaklarına doğrudan bir tehdit oluşturmadığını belirterek, "Mevcut durum itibariyle, Irak’ın petrol ve doğalgaz kaynaklarının bulunduğu Kürt bölgesi, bu olanlardan doğrudan etkilenmeyecektir" dedi.
Öğütçü, Irak'taki gelişmelerin, enerji politikaları açısından Kürt bölgesinin elini güçlendireceğini, Kürtlerin artık bağımsız olarak kendi petrollerini satmaktan başka bir seçeneğe sahip olmadığını, çünkü Bağdat’ın bu bölgede kontrolünün kalmadığını savundu.
Irak petrol rezervlerinin yaklaşık yüzde 17’lik bölümünün IŞİD’in eline geçtiğini ifade eden Öğütçü, bu durumu Irak için 'tam bir fiyasko' olarak nitelendirdi.
Uluslararası enerji piyasalarının Irak'taki gelişmelerden çok fazla etkilenmeyeceğini öne süren Öğütçü, Irak’ın enerji üretiminin güneydeki Basra bölgesinde yoğunlaştığını kaydetti.
"Irak iç savaşa doğru gidiyor"
Gazi Üniversitesi Uluslararası İlişkiler Bölümü Öğretim Üyesi Doç. Dr. Mehmet Akif Okur, Irak'taki gelişmelerin bir iç savaşa doğru gittiğini belirtti.
IŞİD'in, Bağdat'ın içlerine doğru ilerleyerek, buradaki petrol rafinelerini ve boru hatlarını kontrol etmeye çalışacağını anlatan Okur, başarılı olması halinde, IŞİD'in bunları koz olarak kullanacağını ifade etti.
"İran, ABD ile birlikte hareket ederek Merkezi Irak Hükümeti Başbakanı Nuri el-Maliki'ye destek verecektir" diyen Okur, "İran böylece yürütmekte olduğu nükleer müzakereler için de elini rahatlatacaktır" şeklinde konuştu.
"Kuzey Irak'ın güçlenmesi, Türkiye'nin lehine"
Siyaset, Ekonomi ve Toplum Araştırmaları Vakfı (SETA) Ekonomi Direktörü Erdal Tanas Karagöl ise Türkiye’nin Irak’la yürüttüğü ticaretin büyük oranda Kuzey Irak tarafıyla yapıldığını belirterek, “Musul'da yaşanan olaylar Kuzey Irak yönetimini güçlendiriyor. Kuzey Irak yönetiminin güçlenmesi de Türkiye lehine gelişen bir durum olarak değerlendirilmedir” dedi.
IŞİD'in güçlenmesinin bölgede bir risk unsuru oluşturacağını ifade eden Karagöl, bunun Irak'ta faaliyet gösteren uluslararası enerji firmalarının gerçekleştirdiği enerji yatırımları ve ticareti için 'çok olumsuz' olacağını ifade etti.
Karagöl, Musul'un, Irak'taki petrol sevkiyatı yollarının merkezinde olduğunun altını çizerek, Musul ve civarında gelişen olayların, dünya petrol fiyatları üzerinde de ciddi etkileri olacağını söyledi.
Irak'ın enerji kaynakları
Amerikan Enerji İdaresi (EIA) verilerine göre Irak, 143 milyar varillik petrol rezervi ile dünyada 5. sırada bulunuyor.
Irak, petrolün yanı sıra büyük bir doğalgaz potansiyeline sahip. Ülkenin toplam kanıtlanmış doğalgaz rezervi yaklaşık 3,1 trilyon metreküp. Ancak, dünyada doğalgaz rezervleri açısından 11. sırada bulunan Irak, altyapısındaki sıkıntılar ve bürokratik sorunlarından dolayı yıllık 1 milyar metreküp üretime bile ulaşamıyor.
Muhabir: Emre Gürkan Abay, Barış Sağlam, Oğuzhan Özsoy
PODCASTTÜMÜNÜ GÖR
