Yemen'de hükümet güçleri ile Husiler arasında birden fazla cephede devam eden askeri tırmanışla birlikte insani kriz giderek katlanırken, Birleşmiş Milletler (BM) ve uluslararası kuruluşlar yaşam ve sağlık koşullarının tehlikeli boyutlara ulaştığı konusunda uyarılarda bulunuyor.
Yemen'deki hastaneler, halkın temel ihtiyaç maddelerine ve yardımlara erişimindeki kısıtlamaların artmasına paralel olarak benzeri görülmemiş bir yaralı akınıyla karşı karşıya kalmış durumda.
BM raporlarına göre bu gelişmeler, temmuz ayından bu yana devam eden, binlerce kişinin ölümüne ve yaralanmasına, ayrıca 217 binden fazla kişinin yerinden edilmesine yol açan askeri tırmanışın gölgesinde yaşanıyor.
Süregelen çatışmalar, yol kapatmaları ve temel hizmetlerin kesilmesi nedeniyle insani krizin daha da kötüleşmesinden endişe ediliyor.
İnsani durumdaki son gelişmelere ilişkin BM Dünya Gıda Programı (WFP) çarşamba günü yaptığı açıklamada, "Yemen'de tırmanan çatışmaların birçok insan için hayat kurtarıcı yardımların kesilmesine yol açtığı, cephe hatlarının kayması, yolların kapatılması ve güvensizliğin artması nedeniyle Taiz kenti ve çatışmalardan etkilenen diğer bölgelerde insani yardıma erişimin ciddi şekilde kısıtlandığı" uyarısında bulundu.
WFP tarafından yapılan açıklamada, kendisinin ve ortaklarının Taiz'de insani yardıma bağımlı olan ve aralarında 200 binden fazla kadın ve çocuğun bulunduğu 600 binin üzerinde kişiye ulaşamadığı belirtildi.
Açıklamada, eylül ayı başlarında Yemen'in batı kıyısında erişimi kesilen topluluklar da dahil edildiğinde, WFP'nin ulaşamadığı toplam insan sayısının 800 bine yükseldiği ifade edildi.
Yemen'in en kalabalık vilayeti olan Taiz'in, krizin başlangıcından bu yana en fazla sayıda ülke içinde yerinden edilmiş kişiye ev sahipliği yaptığı vurgulanan açıklamada, devam eden çatışmalar ve il etrafındaki yolların kapanması nedeniyle bu kişilerin birçoğuna artık ulaşılamadığı kaydedildi.
Erişim kısıtlamalarının derin endişe yarattığı vurgulanan açıklamada, özellikle Taiz'in ülkedeki en yüksek gıda güvensizliği seviyelerinden birine sahip olduğu ve 16 ilçesinden 10'unun halihazırda "Acil Durum" (IPC Seviye 4) olarak sınıflandırıldığı hatırlatıldı.
WFP'nin son izleme verilerine göre buğday unu stoklarının tükenmek üzere olduğu ve bölgelere erişim kısıtlamalarının devam etmesi halinde yerel pazarlarda kalan gıda arzının yalnızca kısa bir süre yetebileceği uyarısı yapıldı.
WFP Yemen Ülke Direktörü El-Khidir Daloum konuya ilişkin yaptığı açıklamada, "Çatışmaların tırmanmasından derin endişe duyuyoruz ancak bizi daha da endişelendiren şey, bu çatışmalar nedeniyle artık ulaşamadığımız insanların sayısının artmasıdır." dedi.
Daloum, "Etkilenen birçok aile birden fazla kez yerinden edildi ve temel gıda maddelerini bile karşılamakta zorlanıyordu. Yardım güvenli bir şekilde sağlanamaz ve en çok ihtiyacı olanlara ulaşmazsa, bu durum hızla insani bir felakete dönüşebilir." ifadelerini kullandı.
Uluslararası Kızılhaç Komitesi (ICRC) de Yemen'deki hastanelerin, tırmanan askeri çatışmalar sonucunda sayıları eşi benzeri görülmemiş düzeyde artan harp yaralılarını kabul etmekte büyük zorluk çektiği hususunda uyarıda bulundu.
Örgütten yapılan açıklamada, "Yemen genelinde çatışmaların şiddetlenmesiyle birlikte hastaneler, halihazırda tıbbi malzeme, personel ve uzmanlaşmış bakım eksikliği çeken kırılgan bir sağlık sistemi altında artan harp yaralılarını karşılamak için amansız bir mücadele veriyor." denildi.
Açıklamada, Marib, Taiz ve Kızıldeniz kıyısı bölgelerindeki sağlık tesislerinin çatışma kurbanlarının yükünü en fazla taşıyan yerler olduğu, tüm cephe hatlarında büyük bir yaralı akını yaşandığı belirtildi.
Söz konusu bölgelerdeki hastane ve sağlık tesislerinin kapasitelerinin üzerinde bir baskıyla karşı karşıya olduğu, cephe hattında yer alan bazı tesislerin tek bir haftada 700'den fazla yaralı kabul ettiği ve toplu yaralanma vakalarının giderek sıklaştığı bilgisi verildi.
ICRC Sağlık Hizmetleri Koordinatörü Firas Ebu Semra ise konuya ilişkin değerlendirmesinde, "Travma bakımı uzmanları muazzam bir baskı altında. Yemen'de faaliyet gösteren az sayıda sağlık tesisi kapsamlı travma bakımı sağlama kapasitesine sahipken, cephe hattındaki hastaneler cerrahi malzeme, anestezi, oksijen ve ilaç sıkıntısı çektiği bir dönemde çok sayıda yaralı kabul ediyor." ifadelerini kullandı.
Ebu Semra, "Sağlık çalışanları bir yandan bu acil durumlarla ilgilenirken, diğer yandan anne, çocuk ve kronik hastalara temel sağlık hizmeti sunmaya devam etmek zorunda kalıyor. On yılı aşkın süredir devam eden çatışmaların ardından yaşanan ekonomik zorluklar, yerinden edilmeler ve hastalık salgınları, sağlık hizmetlerinin yeni ve ani bir ihtiyaç artışını karşılama kapasitesini zayıflattı." değerlendirmesinde bulundu.
Açıklamada ayrıca, tırmanışın başlangıcından bu yana ICRC'nin, tükenmek üzere olan stokları takviye etmek ve artan yaralı sayısını tedavi eden hastaneleri desteklemek amacıyla Sana ve Aden'e 500 ton hayat kurtarıcı tıbbi malzeme ulaştırmak için uçak ve kamyonlar kiraladığı aktarıldı.
Öte yandan Yemen İletişim ve Bilgi Teknolojileri Bakanlığı, çarşamba günü yaptığı açıklamada, Husilerin Taiz vilayetinde internet ve iletişim hizmetlerini kestiğini duyurdu.
Bakanlık açıklamasında, "Husilerin, sivillere yönelik sistemli uygulamalarının bir parçası olarak Taiz vilayetinde internet ve iletişim hizmetlerini kestiği" ifade edildi.
Açıklamada, söz konusu kesintilerin Husilerin vatandaşlara yönelik ihlallerini gizlemek, halkı iletişim ve temel hizmetlere erişim gibi en temel insani haklarından mahrum bırakmak amacıyla kullanılması tehlikesine dikkat çekildi.
Bakanlık, Husilerin kontrolleri altındaki sivil iletişim ağlarını ve altyapısını askeri operasyonlarını desteklemek, insansız hava araçları ve mühimmat kullanmak, casusluk yapmak, gözetleme faaliyetleri yürütmek ve vatandaşların gizliliğini ihlal edecek şekilde bilgi toplamak amacıyla giderek daha fazla kullandığını öne sürdü.
Ayrıca Husilerin sivil ağları dezenformasyon ve asılsız haber yaymak amacıyla kullandığı, çatışma bölgelerinde hizmetleri kasten keserek kendi askeri ve güvenlik amaçları doğrultusunda kullandığı iddia edildi.
Bakanlık, Sana'daki tüm mühendis ve teknik personeli mesleki sorumluluklarına sahip çıkmaya, sivil ağların askeri veya casusluk faaliyetlerinde kullanılmasına izin vermemeye çağırdı. Açıklamada ayrıca hükümetin, kurtarılmış bölgelerde güvenli ve bağımsız iletişim alternatifleri sağlamak için çalıştığı kaydedildi.
Konuyla ilgili Husilerden henüz resmi bir açıklama yapılmadı.
Yemen'deki internet ve iletişim altyapısının büyük bölümü 2014'ten bu yana Husilerin kontrolünde bulunan başkent Sana'da merkezlenmiş durumda.
Taiz'deki yerel hükümet yetkilileri de Husileri şehre mutfak gazı tedarikini engellemekle suçladı.
Yemen Gaz Şirketi Taiz Şubesi tarafından yapılan ve resmi haber ajansı SABA'da yer alan açıklamada, "Terörist Husiler, Taiz kentine ev tipi gaz sevkiyatını engellemesi" kınandı.
Söz konusu engellemelerin zorlu ekonomik ve insani koşullar altında vatandaşların yaşam standartları üzerindeki olumsuz etkilerine dikkat çekilen açıklamada, temel ihtiyaç maddelerinin halka baskı aracı olarak kullanılmasının kabul edilemez olduğu vurgulandı. Şehre gaz akışının düzenli ve güvenli bir şekilde sağlanması için kısıtlamaların kaldırılması çağrısında bulunuldu.
Taiz'deki durum sosyal medyada da geniş yankı uyandırırken, kullanıcılar halkın temel ihtiyaçlarının acilen karşılanması çağrısında bulundu.
Yemenli yazar ve araştırmacı Yasin et-Temimi, sosyal medya hesabından yaptığı paylaşımda, Taiz şehrinin tam bir kuşatma altında olduğunu ve bunun son derece ağır insani ve yaşam koşullarına yol açtığını belirtti.
Temimi, hükümetin uluslararası kuruluşlardan gıda, ilaç ve sağlık hizmeti gibi temel ihtiyaçların karşılanması için derhal harekete geçmelerini talep etmesi gerektiğini kaydetti.
İnsan hakları aktivisti Riyad ed-Deb'i ise Husilerin Taiz'e yönelik kuşatmasının devam ettiğini, sivil yerleşim alanlarının bombalandığını ve sivillerin hayatlarının tehlikede olduğunu belirtti.
Bölgedeki askeri tırmanış, Yemen Başkanlık Konseyi Başkanı Reşad el-Uleymi'nin devlet kurumlarını Husilerden geri almayı ve başkent Sana'da kontrolü sağlamayı hedeflediğini açıkladığı "Yemen’in Şafağı" askeri operasyonunun 10. gününde devam ediyor.
Yemen, Eylül 2014'te Husilerin başkent Sana ve birçok vilayeti ele geçirmesinden bu yana iç savaşa sahne oluyor. Suudi Arabistan liderliğindeki Arap Koalisyonu ise Mart 2015'ten bu yana Yemen hükümetine destek veriyor.
Ombudsman'a Ulaş
Bu haberde bir hata mı var? Her türlü talep, şikâyet ve görüş için okur temsilcimize ulaşabilirsiniz.
PODCASTTÜMÜNÜ GÖR
PODCAST
