KERKÜK - İdris Okuducu
Irak Petrol Bakanlığı, terör örgütü DEAŞ'ın Haziran 2014 yılında Musul'u ele geçirmesinden sonra Kerkük petrolünü Ceyhan limanına taşıyan boru hatlarının onarılamaz hale gelmesi nedeniyle Türkiye sınırına doğru yeni bir boru hattı inşa edecek.
Söz konusu boru hattının inşasıyla birlikte Irak merkezi hükümeti, 16 Ekim tarihinde düzenlediği askeri operasyon sonucu Kerkük'teki petrol kuyularında sağladığı kontrolü kaybetmemek ve petrol ihracatı konusunda Irak Kürt Bölgesel Yönetimi'ni (IKBY) bypass etmeyi hedefliyor.
Terör örgütü DEAŞ'ın yaklaşık 3 yıl boyunca elinde tuttuğu bölgelerden geçen her iki petrol boru hattının onarılmaz durumda olmasından ötürü, aynı güzergahta 3'üncü bir boru hattı döşenecek.
Kerkük petrolünü Ceyhan limanına taşıyacak boru hattı, Salahaddin vilayetinden başlayıp Kerkük ve Musul'dan geçip Duhok'un Fişhabur bölgesinden Türkiye'ye geçecek.
Kerkük'te Havana, Bay Hasan, Babagurgur, Hebaziya, Cenbure olmak üzere toplam 5 petrol yatağı bulunuyor. Bu yataklarda birden fazla petrol kuyusu var.
Yaklaşık 3 yıl boyunca IKBY'nin denetiminde yer alan Havana ve Bay Hasan'dan 16 Ekim tarihine kadar günlük 300 bin varil çıkarılıp ihraç edilebiliyordu.
Irak merkezi hükümetine bağlı olan Kuzey Petrol Şirketi ise diğer 3 kuyudan ortalama 150 bin varil ihraç edebiliyordu. Kerkük petrol kuyularından hali hazırda yaklaşık günlük 450 bin varil çıkarılıyor.
Irak Petrol Bakanı Cebbar Luaybi, 17 Ekim tarihinde yaptığı açıklamada, yabancı petrol şirketlerinin yatırımları sonucu Kerkük'teki petrol ihracat kapasitesinin günlük 1 milyon varile çıkarılmasını hedeflediklerini söylemişti.
Türkiye ve Irak arasında 1973 yılında imzalanan anlaşma sonucu, toplamda 986 kilometre uzunluğunda olan birinci boru hattının inşası 1976 yılında tamamlandı. Daha sonra buna paralel olarak yapılan ikinci boru hattı ise 1985 yılında inşa edilmeye başlandı ve iki yıl içerisinde tamamlandı.
Normal şartlarda 1 milyon 400 bin varil taşıma kapasitesine sahip olan petrol boru hattı, 1990 yılından bu yana hiçbir zaman hedeflenen kapasitede petrol ihraç edemedi. Nedeni ise Irak'ın Kuveyt'i işgaliyle başlayan Birleşmiş Milletler ambargosu ve ABD'nin 2003 yılındaki müdahalesi sonucu meydana gelen çatışmalar.
Özellikle 2003 yılından sonra silahlı grupların hedefi haline gelen boru hattı, terör örgütü DEAŞ'ın Haziran 2014 tarihinde Musul'u ele geçirmesiyle sevkiyat durdu. Örgüt, boru hattının Irak topraklarından geçen güzergahının büyük kısmını elinde tutunca, Türkiye'ye olan ihracat doğrudan durduruldu.
Kerkük-Ceyhan petrol boru hattının Irak içerisinde toplam uzunluğunun yaklaşık 350 kilometre olacağı kaydedildi.
PODCASTTÜMÜNÜ GÖR
