BDDK'dan kredi riskinin hesaplanmasına yönelik düzenleme

Bankacılık Düzenleme ve Denetleme Kurumunca (BDDK), kredi riskine esas tutarın içsel derecelendirmeye dayalı yaklaşımlar ile hesaplanmasına ilişkin tebliğde değişikliğe gidilirken, halihazırda bu yaklaşımla kredi riskini hesaplayan herhangi bir banka bulunmadığı öğrenildi.

BDDK'nın "Kredi Riskine Esas Tutarın İçsel Derecelendirmeye Dayalı Yaklaşımlar ile Hesaplanmasına İlişkin Tebliğ"de yaptığı değişiklik, Resmi Gazete'nin bugünkü sayısında yayımlanarak yürürlüğe girdi.

Buna göre, tebliğde borçlunun temerrüdüne ilişkin esasların belirlendiği bölümde yapılan değişiklik ile perakende alacaklar için temerrüt tanımı borçlu yerine "işlem" bazında uygulanabilecek. Bu çerçevede, borçlunun herhangi bir borcunun temerrüde düşmesi, bankaya olan tüm borçlarının temerrüde düştüğü anlamına gelmeyecek.

Eski tebliğde perakende alacaklar için temerrüt tanımı borçlu yerine "işlem türü" bazında uygulanabiliyordu.

Öte yandan risklerin sayısallaştırılması kapsamında içsel tahminlere ilişkin genel kriterlerin belirlendiği maddelerde de değişikliğe gidildi. Böylece ilgili maddede yer alan "beklenen" ifadeleri, "öngörülemeyen" şeklinde değiştirildi. Yapılan değişiklik sonrasında yeni madde, tebliğde şu şekilde yer aldı:

"Tahminlere, öngörülemeyen hata payını yansıtan bir ihtiyatlılık marjı eklenir. Yöntemlerin ve verilerin yetersiz olması nedeniyle öngörülemeyen hata payının daha büyük olduğu durumlarda söz konusu ihtiyatlılık marjı daha büyük olur."

Temerrüt halinde kayıplar

Tebliğin, içsel temerrüt halinde kayıp tahminlerine ilişkin özel şartların belirlendiği maddelerde de değişikliğe gidildi.

Böylece, temerrüt halinde kayıplar, işlem dereceleri veya havuzlarına göre, her bir işlem derecesi veya havuzu için veri kaynaklarındaki gerçekleşmiş temerrüt halinde kayıpların basit aritmetik ortalaması esas alınarak tahmin edilecek.

Aynı şekilde dönüştürme oranı tahminlerine ilişkin şartların belirlendiği madde de düzenlenirken, yeni tebliğ ile dönüştürme oranları, işlem dereceleri veya havuzlarına göre, her bir işlem derecesi veya havuzu için veri kaynaklarındaki gerçekleşmiş dönüştürme oranlarının basit aritmetik ortalaması esas alınarak tahmin edilecek.

Eski tebliğde temerrüt halinde kayıplar ve dönüştürme oranları, temerrüde düşmüş tüm alacak tutarları ile ağırlıklandırılmış ortalama esas alınarak hesaplanıyordu.

Böylece düzenleme kapsamında temerrüt halinde kayıp tahminlerinin ve dönüştürme oranlarının hesaplanmasında, "temerrüde düşmüş tüm alacak tutarları ile ağırlıklandırılmış ortalama" yerine "basit aritmetik ortalama" kullanılacak.

Mevcutta tebliğ hükümlerini hiçbir banka uygulamıyor

Kaynaklardan edinilen bilgiye göre, yapılan değişikliğin, bankaların kredileri için ayırdıkları karşılıkları düzenleyen Kredilerin Sınıflandırılması ve Bunlar İçin Ayrılacak Karşılıklara İlişkin Usul ve Esaslar Hakkında Yönetmelik ile ilgisi bulunmuyor.

Söz konusu Tebliğ, bankaların kredi riski hesaplamalarınnı içsel derecelendirmeye dayalı yaklaşımlarla yapması durumunda baz alınıyor. Ancak halihazırda kredi riskine esas tutarı içsel derecelendirmeye dayalı yaklaşımlarla hesaplayan herhangi bir banka bulunmuyor. Dolayısıyla mevcutta tebliğ hükümlerini hiçbir banka uygulamıyor.