"Döviz likidite riski yönetilebilir seviyede"

LONDRA - Gökhan Kurtaran

Uluslararası kredi derecelendirme kuruluşu Fitch Ratings’in Kıdemli Direktörü Janine Dow, "Fitch için şu anda Türk bankalarının sermaye yeterliliği rasyosu endişe kaynağı değil. Potansiyel döviz likidite riski Türkiye bankaları için yönetilebilir seviyededir" dedi.

İstanbul’da 11 Eylül’de Türkiye ekonomisini konu alan toplantı düzenleyeceğini açıklayan Fitch Ratings’in Kıdemli Direktörü Dow, toplantı öncesinde AA muhabirinin sorularını yanıtladı.

Türk bankalarının sermaye yeterlilik seviyelerine ilişkin olarak Dow, "Fitch için şu anda Türk bankalarının sermaye yeterliliği rasyosu endişe kaynağı değil. Bankacılık sektörü son beş yılda büyük ölçüde büyüdüğü için sermaye yeterliliği rasyoları bankaların kazançları üzerindeki sermaye arttırabilme becerilerinde risk ağırlıklı varlıkların artışını yansıtacak şekilde azaldı" değerlendirmesini yaptı.

Türk bankalarının geçmişte sermaye rasyolarının oldukça yüksek seviyede bulunduğunu anımsatan Dow, "Fitch halen sermaye rasyolarının bankacılık sektöründe oluşabilecek beklenmedik kayıpları karşılayabilecek bir tampon oluşturduğuna inanmaktadır" ifadesini kullandı.

"Döviz likidite riski yönetilebilir seviyede"

Türk bankalarının dış borç pozisyonuna ilişkin değerlendirmelerde bulunan Dow, şunları kaydetti:

"Dış borcun artışı çok hızlı oldu. 2008 yılından beri bankaların dış borcu yüzde 300 oranında artış kaydetti. Bankaların borç pozisyonu kısa vadeye eğimli. Yaklaşık dış borcun yüzde 50’lik kısmının vadesi 12 ayın altında. Dış borcun neredeyse tamamı döviz cinsinden. Türkiye’de bankalar halihazırda en büyük dış borç kreditörü durumunda. Toplam dış borcun yüze 38’i bankalar tarafından alınıyor. Bu durum bir takım potansiyel riskler yaratıyor."

Buna rağmen Türk bankaların gelecek dönemde döviz likidite yaşama riskini de değerlendiren Dow, "Sonuç olarak potansiyel döviz likidite riski Türkiye bankaları için yönetilebilir seviyededir. Fitch bankacılık sektöründe sağlıklı bir dış varlık yapısının oluşmasını öngörmektedir" şeklinde konuştu.

Fitch ‘in Türk bankaları için baz senaryosu...

Dow, Türkiye’deki bankalar için Fitch Ratings’in baz senaryosuna ilişkin olarak, “Fitch’in Türk bankaları için baz senaryosu, dış döviz borcu pozisyonu konusunda, bankaların uluslararası sermayeye ve borçlanma piyasalarına erişiminin devam edeceği yönündedir" dedi.

Dow, şu değerlendirmelerde bulundu:

"Türk bankaları, sendikasyon kredilerine, bankalar arası kredilere ve yakın zamanda yabancı yatırımcıların orta vadeli tahvil piyasasına erişimi olan sağlam borçlanma kurumları.  Türk bankalarının uluslararası bankalarla olan güçlü ilişkisi sendikasyon kredilerinde yüksek borç çevirme oranına ulaşmasını sağlıyor. Türk bankalarının  orta vadeli sermaye piyasalarına olan iştahı henüz zayıflama işareti göstermiyor.

Baz senaryomuz Türkiye’de ekonomik büyümenin devam etmesi, biraz daha düşük hızda ve devam eden volatilite ortamında büyümesini sürdürmesi ve faiz oranı ya da kur şoklarının olmaması yönünde."

Fitch’in büyük oranda yönetilebilir bir döviz likidite senaryosu öngördüğünü vurgulayan Dow, "Olumsuz piyasa gelişmeleri bu senaryoda yer almıyor. Buna rağmen, Türkiye bankalarının dış borcu dikkate alındığında, uzun bir süre uluslararası finansman piyasalarına ulaşımın kesilmesi piyasa açısından en olumsuz gelişmeye neden olur. Bu şekilde bir duruma neden olabilecek birçok faktör olmasına rağmen, böyle bir gelişmenin olmasını muhtemel görmediğimiz için son bankacılık raporumuzda bunu derinlemesine analiz etmedik" diye konuştu.

"Likidite baskısı artacak"

Türk bankacılık sektörünün gelecek dönemde karşılaşabileceği risklere de değinen Dow, "Dış borç pozisyonuna bakıldığında, diğer bir piyasa için olumsuz gelişme, ileride bankaların dikkat çekici şekilde ani büyümesi , kısa vadeli döviz borcunun yüksek oranda artmaya devam etmesi olacaktır. Fitch, döviz likidite baskısının artacağına inanmaktadır. Bu durum bankaların reytingleri üzerinde baskı oluşturabilir" şeklinde uyarılarda bulundu.

Dow, Türk bankacılık sistemindeki potansiyel riskleri şöyle sıraladı:

"Hızlı bir şekilde kredilerin artması, kredi portföyünün büyük oranda mevsimsellik dışı olduğunu gösteriyor. Büyük bütün bankaların kredi defterinde yer alan büyük oranda perakende ve kredi kartları portfolyosunun teminatsız olması, döviz cinsinde borçların yüzde 30’a ulaşması, döviz cinsiden borçların hızla artması, kamu bankalarına politik müdahil olunması riski, finansmanda yapısal değişimler, tahvil ve borçlanma piyasasına artan bağımlılık, marjlardaki devam eden baskı ve bankaların karlılıklarının azalması potansiyeli."

Öte yandan Türkiye’de ekonomik büyümenin devam etmesinin fırsatlar içerisinde görülebileceğini kaydeden Dow, "Büyük oranda bankalara erişimi olmayan KOBİ'ler ve orta sınıf şirketler (potansiyel katılımcılar) yeni perakende ürünleri geliştirme potansiyeli, özellikle Türkiye’nin demografik özellikleri dikkat alındığında fırsatlar içerisinde yer alıyor" değerlendirmesinde bulundu.

Fitch en güncel tahminlerini AA’ya açıkladı

Fitch Ratings, 11 Eylül’den yapılacak Türkiye toplantısı öncesinde Türkiye ekonomisine ilişkin en güncel öngörülerini de AA ile paylaştı. Fitch Ratings’in tahminlerine göre Türkiye ekonomisi bu yıl yüzde 2,7, 2015’te yüzde 3,0, 2016 yılında ise yüzde 3,5 oranında büyüyecek.

Fitch Ratings, Türkiye’de enflasyonun bu yıl sonunda yüzde 8,7 olmasını, gelecek yıl yüzde 7,3'e, 2016 yılında ise yüzde 6,8’e gerilemesini öngörüyor.

Kuruluş, Türkiye’nin cari açığının GSYH'ye oranının bu yıl sonunda yüzde 6,2, gelecek yıl yüzde 5,7, 2016 yılında ise yüzde 5,8 olmasını bekliyor.

Fitch Ratings’in tahminlerine göre, Türkiye’nin kamu borcunun GSYH’ya oranla bu yılın sonunda yüzde 35,5, gelecek yıl yüzde 34,5, 2016 yılında ise 33,1 seviyesinde gerçekleşmesi öngörülüyor.