ANKARA
Maliye Bakanı Mehmet Şimşek, Türkiye Odalar ve Borsalar Birliği Yüksek Koordinasyon Kurulu & Strateji Geliştirme Yüksek Kurulu Müşterek Toplantısında yaptığı konuşmada mali reformlar konusundaki çalışmalarını anlattı.
Türkiye'nin geçmişteki en temel sorunlarından birinin vermiş olduğu yüksek cari açıklar olduğuna dikkati çeken Şimşek, bu problemin önemli ölçüde çözüldüğünü söyledi. Şimşek, buradaki iyileşmenin neticesinde bütçeden faize ayrılan miktarında önemli ölçüde azaldığının altını çizdi.
Kamunun bütçe açığını bu sene yüzde 1,1 olarak öngördüklerini belirten Şimşek, söz konusu oranın OECD ve AB ülkeleri ortalamasının altında olduğunu vurguladı.
Şimşek, ülkenin kamu borç stoğunu ciddi şekilde azalttığını kaydederek, ancak gelinen nokta itibariyle bir miktar daha düşüşün gerekli olduğunu ifade etti. Söz konusu tabloda mali disiplinin önemli bir rol oynadığını söyleyen Şimşek, "Bugün Türkiye, içerideki bu tartışmalara, dışarıdaki parasal kısmi sıkılaştırmalara rağmen enflasyon yüzde 8'in üzerindeyken hala yüzde 2,2-5 civarında reel faizle bu işi götürebiliyorsa bu mali disiplinle yakın ilişkilidir" diye konuştu. Şimşek, aksi kanıya rağmen Türkiye'de vergi yükünün yüzde 27,7 olduğunu belirterek, bu oranında OECD ortalamasının altında olduğunu dile getirdi. Şimşek, asgari ücretli üzerindeki vergi yükünü de azalttıklarının altını çizdi.
Tecil faizinde taksit sayısını maksimum 36'ya çıkardıklarını hatırlatan Şimşek, "Aslında aflara ve yapılandırmaya gerek yok. Ben yapılandırmaları vergi uyumu ve adaleti açısından doğru bulmuyorum" dedi. Şimşek, Türkiye'nin katma değer vergisi (KDV) oranları bakımından da AB'ye göre iyi durumda olduğunu kaydederek, "AB'de KDV oranları ortalama yüzde 22, bizde en yüksek yüzde 18. Yüzde 1 ve 8 olan ürünlerde var. Bizdeki efektif KDV oranı da yüzde 14" ifadelerini kullandı.
Tasarrufları artırma noktasında bireysel emekliliğe de teşvikleri verdiklerini ifade eden Şimşek, sisteme son teşvikle katılanların sayısının 1,3 milyon olduğunu, fon miktarında da 7,1 milyar liralık bir artış yaşandığını bildirdi. Şimşek, Türkiye'de vergi yükünün yüksek olduğu anlayışının dolaylı vergilerden kaynaklandığını vurgulayarak, bu algının bira, sigara, motorlu taşıtlar, mobil internet gibi kalemlerden kaynaklandığını dile getirdi.
"Hiçbir mükellefi daireye uğratmamayı hedefliyoruz"
Maliye Bakanı Şimşek, işlemleri hızlandırmak için de önemli çalışmalar yaptıklarını kaydederek, vergi dairelerinin performansını ölçeceklerini kaydetti.
Şimşek, hangi memurun işini iyi yapıp yapmadığını tespit edeceklerini, buna göre standartlar belirleyeceklerini vurgulayarak, "Aslında keşke buna göre de ücret ödeyebilsek ama maalesef böyle bir imkan yok. İdealı bu. Biz o zaman özel sektörden daha kaliteli hizmet sunabiliriz. Bir tek o eksik şuanda" değerlendirmesinde bulundu.
İnternete dayalı elektronik birçok sistemi vatandaşın hizmetine sunduklarını belirten Şimşek, "Bugün Türkiye elektronik beyannamede yüzde 99'un üzerinde bir oranı yakalamış durumda. Benim hedefim, hiçbir mükellefin kendisini vergi dairesine gelmek zorunda hissetmemesi, her konudaki işini elektronik ortamda görebilmesi. O zaman biz başarılı olmuş oluruz. Maliye için performans kriteri, hiçbir mükellefin vergi dairesine uğramadığı bir daire modeli. O zaman belki o binalara da gerek kalmayacak" ifadelerini kullandı.
Şimşek, mükellefin işinin en iyi şekilde yapması için ne gerekiyorsa yaptıklarının altını çizerek, eksiklikleri de tamamlayacaklarını söyledi.
"Uzlaşma müessesesinin kaldırılmasından yanayım"
Bakan Şimşek, denetim ayağında yaptıkları birçok şeyin siyasi olarak değerlendirildiğini belirterek, şöyle konuştu:
"Bazı basın-yayın organlarında 'yandaş'ın vergisi silindi deniliyor. Biz herkesi denetlemeye çalışıyoruz. Bazen denetim raporlarında çok ciddi yanlışlıklar olabiliyor. Bize geliyorlar ve hataları gösteriyorlar. Maliye de diyor ki eğer hakikaten mahkemeye gitse kazanır, gitmesin ben gitmeden yüzde 10-20 de alsam kardır diyor. Bu şekilde bir uzlaşma müessesesi 1960'tan beri var. Şahsen ben uzlaşma müessesesinin kaldırılmasından yanayım. Eğer doğru rapor yazılmadıysa buna mahkemeler karar versin. Ama sizi temin ederim hiçbir uzlaşma noktasında benim müdahalem yok."
"Gezi Olayları"nın ardından inceleme raporlarının ortaya çıktığı yönündeki iddiaları da yalanlayan Şimşek, söz konusu incelemelerin 1,5 yıl önce başladığını, bazen kendilerinin de şaşırdığını ifade etti.
Şimşek, kayıtdışılığın ülkenin en büyük problemlerinden biri olduğunu vurgulayarak, "Bu noktada iki eylem planını başarıyla uyguladık. Üçüncüsünü de hazırlıyoruz. Hedefimiz vergi oranlarıyla oynamadan, yeni vergi getirmeden kaynakları artırmaktır" dedi.
"1 yıla kadar elektrik üretiminin tamamını özelleştirmek istiyoruz"
Bakan Şimşek, siyasi istikrarın tehlikede olmadığı anlaşılınca piyasaların rahatladığını dile getirdi. Türkiye'nin son dönemde her açıdan gelirini en hızlı arttıran ülkelerden biri olduğunu vurgulayan Şimşek, ülkenin gelişmiş ülkelerle farkı kapattığın söyledi.
Birçok alanda eksikliklerinin de bulunduğunu belirten Şimşek, "Türkiye'de bir iyileşme olmuştur ki küresel sermayeli şirket sayısı 3 bin 200'den 38 binlere yükselmiş. Ben inanıyorum ki bu 150 binlere de bulacak" diye konuştu.
Şimşek, eğitimde kaliteyi artırmak gerektiğinin önemine de işaret ederek, bunun başarılabilmesi durumunda 20 yıl sonra Türkiye'nin çok farklı bir noktada olacağını söyledi.
Eğitimde özel sektörün payının artırılması gerektiğini belirten Şimşek, "Dershanelerin özel koleje dönüşmesi bu noktada çok önemli. Milli Eğitim Bakanı bana özel sektörün önünü açacak şekilde bir model getirirse ben bugünkü masrafın daha fazlasını yapmaya hazırım" ifadelerini kullandı.
Türkiye'nin önünün açık olduğunu kaydeden Şimşek, "Birçok alanda yeni bir endüstriyel devrimden geçiyoruz. Enerjide bir devrim yaşanacak. Şuanda en büyük darboğazımız enerji. 2017-18 yılında güneş enerjisinden elde edeceğimiz enerjinin maliyeti kömürün çok altında olacak. Panellerin verimi artıyor, kendisi ucuzluyor. Bir iki yıla kalmaz bu teknoloji çok yaygınlaşacak, sanayicimiz de enerji maliyetleri konusunda rahat bir nefes alacak" değerlendirmesinde bulundu.
Elektrik dağıtım şebekelerinin özelleştirilmesiyle önemli bir kazanç sağlandığını anlatan Şimşek, "Eskiden yüzde 85 ödememe prensipken, şimdi yüzde 90 ödeme prensibine dönüştü. 1 yıla kadar elektrik üretiminin tamamını özelleştirmek istiyoruz. İstediğiniz kişiden ucuza elektrik alın. Çünkü enerji rekabet gücünü belirleyen en önemli faktör" diye konuştu.
Şimşek, Körfez Bölgesinde Türkiye'ye olan ilginin de sürdüğünü kaydederek, ülkeye fon akışının devam edeceğini belirtti.
Muhabir: İbrahim Yılmaz
PODCASTTÜMÜNÜ GÖR
