ANKARA
ABD'de 2008'de konut sektöründe başlayan ve finans piyasalarının ardından reel kesime de sıçrayan, “yüzyılın küresel krizi"nin en önemli sonuçlarından biri de yükselen işsizlik oranları oldu. Kriz sonrasında daralan piyasalarla artan işten çıkarmalar, yeni istihdam alanlarının açılamaması, yükselen faiz oranları gibi nedenlerle işsizlik hemen her ülkenin ortak derdi haline geldi.
Uluslararası Para Fonu'nun (IMF) "dünya ekonomisinin 1930'larda bu yana karşılaştığı en tehlikeli finansal şok” olarak tanımladığı kriz, finans sektörünün devlerini yuttu ve başta otomotiv sektörü olmak üzere reel kesimin lokomotif sektörlerine büyük darbe indirdi.
Krizin yarattığı daralmadan kurtulmak için dünya genelinde 6 trilyon doları aşkın kurtarma paketleri açıklanırken, Amerikan Merkez Bankası (FED) ve diğer merkez bankaları tarihte görülmemiş şekilde, koordineli olarak faizleri düşürdü. Bazı Avrupa Birliği (AB) ülkeleri bankalardaki mevduat garantisini artırırken, bazıları ise tam güvence getirdi.
Dünya genelinde finans devleri ve reel sektörde faaliyet gösteren uluslararası şirketler, krizin başladığı ilk dört aylık süreçte yüzbinlerce kişinin işine son verirken, tüm dünyada orta ve küçük ölçekli işletmelerden çıkarılanlarla birlikte bu sayının milyonları bulduğu tahmin ediliyor. Krize bağlı olarak artan işsizlikten en çok "Avro Bölgesi" ülkeleri etkilenirken, Yunanistan ve İspanya yükselen işsizlik oranı konusunda başı çekti.
Japanya'da yüzde 4 olarak seyreden işsizlik oranı ekonomik kriz sonrasında yüzde 5,3'e çıktı ve 2013'e kadar ki süreçte tekrar yüzde 4'e döndü. Dünyanın en hızlı büyüyen ekonomilerinden Çin'de ise Japonya'ya benzer bir durum yaşandı. Kriz öncesinde yüzde 4 oranında olan işsizlik, krizle yüzde 4,3'e çıktı ancak 2013 itibariyle yüzde 4,1'e indi.
Küresel mali kriz sonrası işsizlik oranları
Ekonomik Kalkınma ve İşbirliği Örgütü'nün (OECD) verilerine göre küresel ekonomik krizin başladığı temmuz 2008'den ocak 2013'e kadarki dönemde Avro Bölgesi ülkeleri genelinde işsizlik oranı yüzde 7,7'den yüzde 11,8'e çıkarken, ABD'deki yüzde 5,8'lik işsizlik oranı krizden sonraki iki yıllık süreçte yüzde 10'a çıktı; sonrasında ise yüzde 7,8'de sabitlendi. OECD üyesi ülkelerde işsizlik oranının seyri ise ocak 2013 itibariyle yüzde 8,2 olarak belirlendi.
Yunanistan da kriz sonrası yüksek işsizlikten en çok etkilenen ülkelerin başında yer aldı. 2008'de yüzde 7 oranında olan işsizlik rakamları 2013 itibariyle yüzde 26,4'e ulaştı.
Küresel ekonomik krizden bağımsız olarak, dünyadaki en yüksek işsizlik oranları Afrika ülkelerinde. Zimbabve, yüzde 95 ile dünyada en yüksek işsizlik oranının görüldüğü ülkeyken, Nauru yüzde 90'la ikinci, Liberya yüzde 85'le üçüncü sırada yer alıyor. Bu ülkeleri ise Burkina Faso ve Cibuti izliyor.
PODCASTTÜMÜNÜ GÖR
