Özelleştirmede gözler bu yıl limanlarda olacak

Üç hidroelektrik santralı (HES) ile muhtelif sayıdaki taşınmazın satış-devir işlemlerini geçen yıl tamamlayarak yaklaşık 116 milyon dolar gelir elde eden Özelleştirme İdaresi Başkanlığı (ÖİB), bu yıl liman özelleştirmelerine odaklandı.

AA muhabirinin ÖİB'in Faaliyet Raporu'ndan yaptığı derlemeye göre, Türkiye'de çağdaş anlamda özelleştirme uygulamalarına 1986 yılında başlanırken, öncelikle yarım kalmış tesislerin, küçük ölçekli işletmelerin ve bazı büyük fabrikaların satışı ile çeşitli halka arz uygulamaları gerçekleştirildi. Daha sonraki dönemde sürdürülen özelleştirme uygulamalarıyla petrol rafinerisi, tekstil, petrokimya, çimento, yem sanayisi, demir çelik, tütün ve alkol, elektrik dağıtım gibi sektörlerde özelleştirme uygulamaları yapıldı ve devlet bu alanlarda işletmecilikten çekildi.

İdare, gelecek dönemde de etkin bir piyasa mekanizması oluşturma hedefi doğrultusunda özelleştirme uygulamalarına devam edecek. Özelleştirmelerde, uzun vadeli sektörel öncelikler çerçevesinde ve belirlenmiş bir program kapsamında halka arz dahil olmak üzere yeni ve alternatif modeller kullanılarak ekonomik katma değer bazlı planlamaya geçilecek. Özelleştirme portföyünde bulunan şirket ve varlıkların özelleştirilmesine devam edilecek, özelleştirilme potansiyeli olan yeni şirket ve varlıklar portföye alınacak.

1986'dan bu yana toplam 70,3 milyar dolarlık özelleştirme

Özelleştirmede 1986'dan bu yana gerçekleştirilen ihalelerin toplam tutarı 2019 sonu itibarıyla 70,3 milyar doları buldu. Geçen yıl gerçekleştirilen özelleştirme uygulamaları ile 3 HES ve muhtelif sayıdaki taşınmazın satış-devir işlemi tamamlanırken yaklaşık 116 milyon dolar gelir elde edildi.

Önceki işlemlerin taksitleriyle birlikte özelleştirmeden 2019'da elde edilen gelir 885 milyon lirayı buldu. Hazineye yapılan transfer tutarı ise aynı dönemde 759 milyon dolar olarak gerçekleşti.

Geçen yıl toplam kurulu gücü 61,5 megavat olan 3 HES'in özel sektöre devri tamamlanırken, toplamda 186 milyon lira özelleştirme geliri elde edildi. Bu santraller Tohma, Dinar-2 ve Çine HES'ler oldu.

Sırada limanların yeniden ihalesi var

Türkiye Denizcilik İşletmelerine ait varlıkların maksimum kamu yararıyla özelleştirilmesini sağlamak için para ve kredi piyasası şartları ile makro ekonomik gelişmeler yakından takip edilerek ihale süreçleri yürütülüyor. Buna göre 45 yıllığına işletme hakkının verilmesi için açılan ve ihalesi daha önce iptal edilen Güllük Yat Limanı Projesi'ne ilişkin özelleştirme sürecinin bu yıl içinde tamamlanması bekleniyor.

Taşucu Limanı'nın 36 yıllığına işletme hakkının verilmesi için çıkılan ihale, yeterli teklif alınamadığı için iptal edilmişti. Taşucu Limanı ve liman geri sahası özelleştirme sürecinin de bu yıl sonuçlandırılması öngörülüyor.

Fenerbahçe-Kalamış Yat Limanı'nın 36 yıl süreyle ve işletme hakkının verilmesi yöntemiyle özelleştirilmesine yönelik çıkılan ihale de teklif alınamadığından iptal edilmişti. Limanın bu yıl içinde yeniden ihale edilmesine yönelik çalışmalara devam ediliyor. Bu süreçte limanın imar planına karşı açılan dava süreçlerinin ardından yeni stratejiler belirlenmesi ve limanın özelleştirme sürecinin bu yıl tamamlanması hedefleniyor.

Çanakkale Gökçeada Kuzu Limanı'nın, Gökçeada'da deniz turizmi faaliyetlerinin geliştirilmesi amacıyla yat ve yolcu limanı şeklinde yeniden düzenlenmesine yönelik imar planları yürürlüğe girdi. Limanın 36 yıllığına işletme hakkının verilmesi yöntemiyle çıkılan ihale, yeterli teklif alınamadığı için iptal edildi. Yeniden başlayacak ihale süreci işlemlerinin bu yıl tamamlanması bekleniyor.