Yeni asgari ücret için pazarlık başlıyor

ANKARA - ÖZCAN YILDIRIM

İşçi, işveren ve hükümet temsilcilerinden oluşan Asgari Ücret Tespit Komisyonu, 2017 yılında geçerli olacak asgari ücreti belirlemek üzere ilk toplantısını yapacak. Toplantıda, işçi ve işveren temsilcileri talep ve görüşlerini sunacak.

Doğrudan 6,5 milyon çalışanı ilgilendiren asgari ücret görüşmeleri, Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığı ev sahipliğinde başlayacak.

Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanı Mehmet Müezzinoğlu'nun başkanlığında toplanacak komisyonda, işçi tarafını Türk-İş, işveren tarafını ise Türkiye İşveren Sendikaları Konfederasyonu (TİSK) temsil edecek.

Geçen yıl hükümetin "asgari ücreti bin 300 liraya yükseltme" vaadinden dolayı işçi ve işveren arasında sakin geçen görüşmelerin bu yıl çetin pazarlıklara sahne olması beklenirken, bunda Türk-İş'in bu yıl net bin 600 lirayı talep edeceğini açıklamasının da etkisi olacak.

Öte yandan, 2016'da asgari ücretin tüm yıl net bin 300 lira olmasıyla uygulanmayan ilk ve ikinci altı aylık zam periyodu 2017 yılı için tekrar gündemde. Böyle olursa, asgari ücretli çalışan yeni yılın ilk ve ikinci altı ayında zamlı ücret alacak.

"Rakamı yüksek bulanlar, bu parayla geçinsin"

Türk-İş Genel Başkanı Ergün Atalay, AA muhabirine yaptığı açıklamada, asgari ücretin çalışanlara verilecek en düşük ücreti ifade ettiğine dikkati çekti.

Türkiye'de yaklaşık 6,5 milyon çalışanın asgari ücret alarak geçimini sağladığını belirten Atalay, şunları söyledi:

"TÜİK'in geçen yıl komisyona sunduğu bir işçinin net yaşam maliyeti net bin 600 liraydı. Biz devletin kurumunun ortaya koyduğu bu rakama razıyız. Ülkenin, ekonominin, işverenin durumunu biliyoruz ama işçinin halini daha iyi biliyoruz. Bu nedenle talep ettiğimiz net bin 600 lira makul bir rakamdır. Üzülerek görüyoruz ki bunu bile yüksek bulanlar var. Biz onları bir ay bu parayla geçinmeye davet ediyoruz."

"Böyle önemli bir konuda istişare edilmiyor"

Hak-İş Genel Başkan Yardımcısı ve Öz Taşıma-İş Genel Başkanı Mustafa Toruntay da asgari ücretin çalışanların huzur ve refah içerisinde yaşayacağı bir seviyeye çıkartılmasının önemli olduğunu söyledi.

Asgari Ücret Tespit Komisyonunu, tek bir konfederasyonun tüm işçileri temsil ettiği yapısı nedeniyle eleştiren Toruntay, komisyonun tüm işçi konfederasyonlarını içeren bir yapıya kavuşturulması gerektiğini vurguladı.

Komisyonda işçileri temsil edecek olan Türk-İş'in toplantıdan önce Hak-İş ve DİSK ile istişarede bulunmasının gerekliliğine değinen Toruntay, "1 Mayıs'tan önce, '1 Mayıs'ı nerede kutlayalım' diye görüş alışverişinde bulunuluyor ama asgari ücret gibi milyonlarca çalışanı ilgilendiren böyle önemli bir konuda istişare edilmiyor. Komisyonda işçileri temsil edenler, Hak-İş ve DİSK ile istişare edebilseydi, masaya elleri daha güçlü oturabilirdi."

Asgari ücret nasıl belirleniyor

Asgari ücreti, yasa gereği beşer işçi, işveren ve devlet temsilcisi olmak üzere 15 kişiden oluşan Asgari Ücret Tespit Komisyonu belirliyor. Bu komisyonda, en fazla üyeye sahip konfederasyon olduğu için işçi tarafını Türk-İş temsil ederken, işveren tarafı adına masaya TİSK oturuyor.

Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığında yapılan ilk toplantının ardından işçi ve işverenin ev sahipliğinde de ayrı ayrı toplanan komisyon, son toplantısını yine bakanlıkta yapıyor.

Bakanlığın belirlediği üyelerden birinin başkanlık ettiği komisyon, en az 10 üyenin katılımıyla toplanıp, oy çokluğuyla karar veriyor. Oyların eşitliği halinde başkanın bulunduğu tarafın, çoğunluğu sağladığı kabul ediliyor.

Mevcut asgari ücret net bin 300 lira

Asgari ücret, halen bekar bir işçi için brüt bin 647 lira, vergiler ve kesintiler düştüğünde net bin 300 lira 99 kuruş olarak uygulanıyor. Kapıcılarda ise normal işçilerden farklı olarak gelir ve damga vergileri kesilmediği için net bin 399 lira 95 kuruş olarak hesaplanıyor.

Asgari ücretin işverene toplam maliyeti ise bir işçi için bin 935 lira 23 kuruş düzeyinde. Bunun bin 647 lirasını brüt asgari ücret, 255 lira 29 kuruşunu sosyal güvenlik primi, 32 lira 94 kuruşunu işveren işsizlik sigorta fonu oluşturuyor.