Tarih hazinesi Kayravan 'ihmalkarlık' kurbanı

KAYRAVAN - NACİH EZ-ZAGDUDİ

İslam medeniyetinin sembol şehirlerinden Kayravan, tarihi dokusu ve kültürel mirasına hak ettiği değerin verilmesini bekliyor.

Hicri 50 yılında inşa edilen, "İslamın, ilmin ve Kuran'ın minaresi" Sidi Ukbe Ulu Camisi ve Peygamber Efendimiz Hz. Muhammed'in saç telleriyle defnedilen sahabe Ebu Zuma el-Belevi'nin kabri, Afrika'da ilk ezanın okunduğu şehir Kayravan'ın Müslüman gönüllerde özel bir yer edinmesini sağlıyor.

Dini motiflerinin yanı sıra tarihi dokusuyla UNESCO Dünya Mirasları Listesi'nde yer alan, "Tunus'un incisi" olarak da adlandırılan şehir, restorasyon çalışmalarının yetersizliği ve 14 Ocak 2011 devriminin ardından yaşanan yağma nedeniyle zamana yenik düşmüş ve zarar görmüş durumda.

Kültürel miras alanında çalışmalar yapan yerel derneklerin raporlarında, şehirde kanalizasyon ve içme sularının binaların altından aktığı, bölge sakinlerinin evlerini terk ettiği ya da içeriden ve dışarıdan mimari yapısının değiştirilip bozulduğu, bazı mahallelerde de herhangi bir yaşam belirtisinin olmadığı ifade ediliyor.

"40 yıl sonra bu şehirde kültürel miras özelliği taşıyan bir ev bulamayacağız"

Kayravan Şehir Onarımı Derneği Başkanı Murad er-Rimah, tarihi öneme sahip şehirde yüzden fazla kültürel yapı statüsündeki evin, 14 Ocak devriminin ardından yağmalandığını ve özelliğini yitirdiğini ifade ederek, "Mimari doku, kıymetini kaybettiren bir saldırıya maruz kalmış durumda. Alanında uzman yetkililerle istişare edilmeksizin binalara uygun malzemeler kullanılmadan yapılan yeniden imar ile yıkımlar, kentin dokusuna büyük ölçüde zarar veriyor" dedi.

Antik şehrin tarihi önemi ve asaletiyle birçok ödüle layık görüldüğünü hatırlatan Rimah, evlerin yeniden imarının uygun malzemelerle yapılması gerektiğini belirterek mimari dokunun korunması yönünde çağrıda bulundu.

"40 yıl sonra bu şehirde kültürel miras özelliği taşıyan ve kentin asaletini muhafaza eden bir ev bulamayacağız" ifadesini kullanan Rimah, kent sakinlerinden bir grup gencin "Dedelerimizin evlerini tamir edin, ya da satın" adıyla bir kampanya başlatarak, evlerin terk edilmemesi, tamirinin yapılması ve değerlendirilmesi yönünde teşvik çalışmaları yaptığını söyledi.

Kayravan'daki Kültürel Miras Bölge Sorumlusu Cihad Suveyd ise en az 86 cami, 84 türbe bulunan Kayravan'ın dünyaki konumunun zarar görmemesi için çaba sarf edildiğini aktardı.

Yasal bir problemin varlığına da işaret eden Suveyd, Kültürel Mirasın Onarımı ve Bakımı Kurumunun, cami ve türbe gibi tarihi yapıların bakımıyla ilgilenirken evlerin restorasyonlarına müdahale etmediğini sadece konuyla ilgili tecrübe ve bilgi aktarımında bulunduğunu belirtti.