Kırım'da çözüme her türlü katkıyı yapmaya hazırız

KİEV

Dışişleri Bakanı Ahmet Davutoğlu, Türkiye'nin stratejik ortağı olarak gördüğü Ukrayna'nın toprak bütünlüğüne verdiği önemi vurgulayarak, "Kırım'ın statüsünün korunması ve soydaşlarımızın oradaki asli mevcudiyetlerinin güçlendirilmesi bizim için elzemdir" dedi.

Çalışma ziyareti için Ukrayna'da bulunan Davutoğlu, Devlet Başkan Vekili ve Meclis Başkanı Oleksandr Turçinov ile görüşmesinin ardından, eski Kırım Tatar Milli Meclisi Başkanı ve milletvekili Mustafa Abdülcemil Kırımoğlu ile Türkiye'nin Kiev Büyükelçiliği Rezidansı'nda gazetecilere açıklamada bulundu.

Son günlerde Ukrayna'da meydana gelen olayların Kırım'a sirayet etmesi nedeniyle, Bulgaristan'daki ziyaretinin ardından Türkiye'ye dönmeden Ukrayna'ya geldiğini anımsatan Davutoğlu, dün Kırım'da Tatar davasının sembol ismi olan Kırımoğlu ile görüştüğünü belirtti.

Bu sabah da Ukrayna Devlet Başkan Vekili Turçinov ile detaylı bir görüşme gerçekleştirdiğini kaydeden Davutoğlu, Başbakan Arseniy Yatsenyuk ve Dışişleri Bakanı Vekili Andrey Deşitsa ile de bir araya geleceğini ifade etti.

Ukrayna ziyaretinin temelde iki nedeni olduğuna işaret eden Davutoğlu, ilk boyutun Türkiye ile Ukrayna arasındaki stratejik ilişkiler olduğunu vurgulayarak, şöyle konuştu:

"Ukrayna, Türkiye'nin stratejik dostudur, komşusudur, ortağıdır. Son 25 yılda Türkiye ve Ukrayna arasındaki ilişkiler büyük mesafe kaydetmiştir. Özellikle son yıllarda, Yüksek Düzeyli Stratejik İşbirliği Konseyi ile de bu ilişkiler en üst düzeye çıkarılmıştır. Bu açıdan, Ukrayna'daki her gelişme bizi ilgilendirir. Karadeniz'in ekonomik ve siyasi istikrarı açısından ilgilendirir, Avrasya barışı açısından ilgilendirir ve gerek NATO gerek AB bağlamındaki gelişmeler itibariyle Rusya’yla ilişkiler bağlamında bizi ilgilendirir. 

O bakımından, Ukrayna'nın toprak bütünlüğü, refahı ve istikrarı bizim için temel prensiplerdir. Ukrayna'da demokratik süreçlerle kim iktidara gelirse onunla çalışmak ve onunla Ukrayna-Türkiye ilişkilerini en üst düzeye getirmeye çalışmak bizim için önemlidir. Ukrayna'nın iç barışı bizim için önemlidir."

Turçinov ile görüşmesinde de bu hususları dile getirdiğini ve Türkiye'nin siyasi, uluslararası ve ekonomik anlamda her türlü desteğe hazır olduğunu vurguladığını kaydeden Davutoğlu, Turçinov'un da Türkiye'nin dostluğuna güvendiklerini ifade ettiğini aktardı.

"Gönlümüz, zihnimiz hep oradaki soydaşlarımızla beraber"

Kırım'daki gelişmelere değinen Davutoğlu, "Ziyaretimizin ikinci önemli boyutu, özellikle Kırım bağlamındaki gelişmeler çerçevesinde, Kırım'daki bu gelişmeleri tüm yetkililerle ele almak ve Kırım’daki soydaşlarımızın, Tatar Milli Meclisi etrafında 20 yılı aşkın bir süredir uzun, acılı yıllardan sonra anayurtlarına tekrar kök salmak isteyen soydaşlarımızın meselelerine yakın ilgimizi ortaya koymak ve bu çerçevede Kırım’daki gelişmelerle ilgili son hususları ele almaktı" dedi. 

Kırımoğlu'ndan aldığı bilgiler ışığında Ukraynalı yetkilerle görüştüğünü belirten Davutoğlu, dün de ABD Dışişleri Bakanı John Kerry, AB Dış İlişkiler ve Güvenlik Politikası Yüksek Temsilcisi Catherine Ashton, Almanya Dışişleri Bakanı Frank-Walter Steinmeier, Polonya Dışişleri Bakanı Radoslaw Sikorski ve pek çok yetkiliyle yaptığı telefon görüşmelerinde Kırım’daki gelişmelerin ele alındığını kaydetti.

Kırım’ın, Ukrayna'nın toprak bütünlüğü içindeki konumunun güçlendirilerek sürdürülmesi, Kırım Tatarlarının kazanılmış haklarının ve Kırım'daki mevcudiyetlerinin takviye edilmesi ve soydaşlara dönük tahrikkar gelişmelerin yaşanmaması için uluslararası toplumun gerekli duyarlılığı göstermesinin önemine işaret eden Davutoğlu, şöyle konuştu:

"Türkiye Cumhuriyeti devleti olarak, bütün bir millet olarak, Sayın Kırımlıoğlu'na ve Kırım’daki tüm soydaşlarımıza şunu ifade etmek isterim ki, ne olursa olsun, Türkiye Ukrayna'nın da genel olarak yanındadır. Kırım’daki soydaşlarımızın da hakları, hukukları söz konusu olduğunda her türlü girişimi yapmak üzere, tabiri caizse seferberlik halindedir, her türlü çabanın içindedir" dedi.

"Gönlümüz, zihnimiz hep oradaki soydaşlarımızla beraberdir. Kırım'ın statüsünün korunması ve soydaşlarımızın oradaki asli mevcudiyetlerinin güçlendirilmesi bizim için elzemdir” diye konuşan Davutoğlu, “Kırım Tatarları, Kırım'ın asli unsurlarıdır, o toprakların sahipleridir ve orada Ukrayna'nın eşit vatandaşları olarak barış ve huzur içinde yaşama iradesine sahiptirler" ifadesini kullandı.

Türkiye’nin, Kırım Tatarlarının barış ve huzuru ile Ukrayna’nın toprak bütünlüğü içinde eşit vatandaşlar olarak bu haklardan istifade etmeleri için gereken bütün girişimleri yürütmeye devam edeceğinin altını çizen Davutoğlu, "Bu zor günler inşallah geçer ve Kırım, Ukrayna ve Türkiye arasında hem bir dostluk köprüsü hem de soydaşlarımızın orada barış içinde yaşadığı bir refah alanı haline dönüşür” dedi. 

"Kırım yarımadası pratikte işgal edildi"

Eski Kırım Tatar Milli Meclisi Başkanı ve milletvekili Kırımoğlu da Ukrayna'daki olayların tüm dünyanın gündeminde olduğunu belirterek, "Kırım yarımadası pratikte işgal edildi. Hiçbir sebep olmadan, yalnız Ukrayna'nın zor durumundan faydalanıp bizim komşumuz bizim toprağımıza elini uzattı. Bu problemin barış içerisinde çözülmesini isterdik, insan kaybı olmadan. Burada elbette dünya kamuoyunun sesine çok ihtiyacımız var" diye konuştu. 

Türkiye'ye, Ukrayna'nın bu zor durumunda ilk yardım elini uzatan ülke olduğu için minnettar olduklarını vurgulayan Kırımoğlu, Kırım Tatarlarının, Ukrayna'nın bütünlüğüne ve insan hakları prensiplerine sahip en güçlü toplumlardan olduğunu kaydetti.

Çatışma ve can kaybı istemediklerini yineleyen Kırımoğlu, "Burada tek bir prensip olabilir; Ukrayna devletinin bütünlüğü tartışılmayacak bir prensiptir. Başka meselelerde biz masaya oturup konuşabiliriz" dedi.

Kırımoğlu, "Sayın Bakanımızın söylediği gibi, Kırım Tatar halkının, Ukrayna içerisinde, Türkiye ve Ukrayna arasında ve aslında Türk dünyası ve Slav dünyası arasında dostluk köprüsü olmasını isterdik" ifadesini kullandı. 

Dışişleri Bakanı Ahmet Davutoğlu, Türkiye'nin Kırım'daki gelişmeleri kaygıyla izlediğini ve buradaki gerginliğin azaltılması için katkıda bulunmaya hazır olduğunu belirterek, "Bütün uluslararası zeminlerde BM’de, AGİT’te, Avrupa Konseyi’nde ve diğer bütün zeminlerde bütün imkanlar kullanılarak bu tansiyonun düşürülmesi için her türlü diplomatik çaba gösterilmelidir" dedi.

Çalışma ziyareti için Ukrayna'da bulunan Davutoğlu, Devlet Başkan Vekili ve Meclis Başkanı Oleksandr Turçinov ile görüşmesinin ardından Başbakan Arseniy Yatsenyuk ile bir araya geldi. Görüşme, görüntü alınmasının ardından basına kapalı gerçekleşti.

Davutoğlu daha sonra Ukrayna Dışişleri Bakan Vekili Andrey Deşitsa ile bir görüşme yaptı. İki yetkili, görüşmenin ardından ortak basın toplantısı düzenledi.

Dışişleri Bakanı Davutoğlu, burada yaptığı konuşmada, Ukrayna’nın sınır bütünlüğü ve siyasi birliğinin en temel prensip olduğuna vurgu yaparak, Kırım'daki gelişmelere değindi.

Davutoğlu, "Özellikle Kırım’da son günlerde yaşanan gelişmeleri çok dikkatli bir şekilde ve kaygıyla izliyoruz. Kırım’daki bütün sorunların Ukrayna’nın bütünlüğü içinde, konuşularak çözülmesi gerektiğine inanıyoruz. Kırım, askeri gerilimlerin değil, refahın, turizmin kültürlerarası ilişkilerin merkezi olmalı" diye konuştu.

Kırım'ın, Türkiye ile Ukrayna arasında dostluk köprüsü olduğunu ifade eden Davutoğlu, "Kırım’daki bütün etnik ve dini grupların barış ve huzur içinde bir arada yaşamaları, Kırım’ın refahı için de Ukrayna’nın refahı için de Karadeniz’in huzuru için de elzemdir. Türkiye olarak, Kırım’da bu tansiyonun, gerginliğin azaltılması ve sorunların çözülmesi için ne yapılması gerekiyorsa her türlü katkıyı yapmaya hazırız" dedi.

"Bu coğrafyada hepimiz dostuz, geleceği birlikte inşa edeceğiz"

Konuyu birçok meslektaşıyla istişare ettiğini de kaydeden Davutoğlu, "Bütün uluslararası zeminlerde BM’de, AGİT’te, Avrupa Konseyi’nde ve diğer bütün zeminlerde bütün imkanlar kullanılarak bu tansiyonun düşürülmesi için her türlü diplomatik çaba gösterilmelidir" ifadesini kullandı.

Kırım'daki bütün kesimlere seslenen Davutoğlu, şöyle konuştu:

"Kırım yarımadasını bir barış ve karşılıklı huzur yarımadası olarak muhafaza edelim. Orada bütün kesimler bir arada huzur içinde yaşamalıdırlar. Kırım Tatarlarının, orada yaşayan diğer gruplarla birlikte barış ve huzur içinde Ukrayna'nın bütünlüğü içinde eşit vatandaşlar olarak yaşamaları bizim için çok önemlidir. Bu günler, sıkıntılı günler hep geçer ama bu coğrafyada hepimiz birbirimizin dostuyuz, komşuyuz ve geleceği birlikte inşa edeceğiz. Türkiye, Ukrayna'nın da Kırım'ın da parlak geleceği için her türlü desteği vermeye hazırdır."

"Kırım'da durum istikrarlı değil, gerginlik artıyor"

Ukrayna Dışişleri Bakan Vekili Andrey Deşitsa da Davutoğlu'nu ülkesinde görmekten büyük memnuniyet duyduğunu ve ziyaretin bu kadar kısa sürede gerçekleşmesinden ötürü çok mutlu olduklarını belirtti.

Davutoğlu ile dün bir telefon görüşmesi yaptıklarını hatırlatan Davutoğlu, bugün de yeni Ukrayna hükumetinin faaliyetleriyle ilgili konuları ele aldıklarını, ayrıca Türkiye ile Ukrayna arasındaki ikili ilişkileri değerlendirdiklerini söyledi.

Kırım'daki gelişmelerle ilgili görüş alışverişinde bulunduklarını kaydeden Deşitsa, "Maalesef oradaki durum istikrarlı değil, gerginlik artıyor. Sayın Davutoğlu'dan da aynı görüşü duydum, tüm bu sorunların barışçıl bir yolla çözülmesi istiyoruz" dedi.

Gerek Kırım'da gerek bütün bölgede gerginliğin giderilmesine yönelik özellikle uluslararası alandaki her türlü girişime açık olduklarını vurgulayan Deşitsa, Türkiye'den gördükleri desteğe teşekkür ederek, bu desteğin devamını dilediklerini ifade etti.

Telefon diplomasisi 

Dışişleri Bakanı Ahmet Davutoğlu, İsviçreli mevkidaşı Didier Burkhalter ve Kırım Tatar Milli Meclisi (KTMM) Başkanı Rıfat Çubarov ile Ukrayna ve Kırım'daki son gelişmeleri ele aldı.

Diplomatik kaynaklardan alınan bilgiye göre Davutoğlu, Ukrayna ziyareti sırasında, Burkhalter ve Çubarov ile telefon görüşmesi yaptı.

Davutoğlu, AGİT Dönem Başkanı İsviçre'nin Dışişleri Bakanı Burkhalter'e Kiev'deki son gelişmeleri aktarırken, KTMM Başkanı Çubarov ile Kırım'daki son gelişmeleri değerlendirdi.

İsviçre Dışişleri Bakanı Burkhalter de AGİT Dönem Başkanlığını temsilen İsviçre'nin AGİT Daimi Temsilcisi ile AGİT Ulusal Azınlıklar Yüksek Komiseri'nin önümüzdeki hafta Ukrayna'yı ziyaret edececeğini bildirdi ve Davutoğlu'na, AGİT'in Ukrayna'daki gelişmeler bağlamındaki çalışmalarını aktardı.

Vitaliy Kliçko ile görüştü 

Bakan Davutoğlu, ülkedeki muhalif politikacılardan "Reform İçin Ukrayna Demokratik İttifakı" lideri Vitaliy Kliçko ile görüştü. Görüşmede Davutoğlu'nun, ülkedeki son gelişmelerle ilgili fikir alışverişinde bulunduğu ve Ukrayna'nın toprak bütünlüğünün önemine vurgu yaptığı belirtildi.

Davutoğlu, Kliçko ile görüşmesinin ardından Kiev'e gerçekleştirdiği çalışma ziyaretindeki temaslarını tamamlayarak Ukrayna'dan ayrıldı.