TBMM
Ekonomi Bakanı Nihat Zeybekci, Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan'ın konuştuğu ya da konuşmadığı günlerle ilgili enteresan bir grafik olduğunu belirterek, "Euronun aynı dönemlerde, günlerde, dakikalarda ne olduğu ile ilgili bir çalışma yaptık, Baktık ki bire bir, yüzde 95 oranında aynı günler ve saatlerde euro da aynı hareketi yapmış. Euro da mı artık Cumhurbaşkanımızı takip etmeye başladı? Öyle bir şey varsa seviniriz" dedi.
TBMM Genel Kurulu'nda, HDP'nin, Ekonomi Bakanı Zeybekci hakkında verdiği gensoru önergesinin gündeme alınması kabul edilmedi.
Türkiye'nin, 2014 yılında etrafındaki tüm olumsuzluklara rağmen ticari anlamda destan yazdığını vurgulayan Zeybekci, "Kuzeyde Rusya ve Ukrayna krizi. Ukrayna'nın dış alımlarının yüzde 40 oranında düştüğü, Rusya'nın yüzde 20 oranında düştüğü bir ortam. Kafkaslarda Gürcistan civarındaki olumsuzluklara, İran'daki yaptırımların kaldırılıp kaldırılmaması ile ilgili belirsizliklere, Irak topraklarının yüzde 40'ının terör örgütü tarafından işgal edilmesine, Suriye'nin zulüm coğrafyası haline gelmesine, Mısır'ın dış ticaretinde yüzde 10 daralmaya gitmesine, Libya'nın 3-4 parçaya bölünmüş olmasına, AB'nin toplam dış ticaretinde, ithalatında yüzde birin altıda bir artış ve büyümesinin de sıfır olmasına olması rağmen, Türkiye ihracatını yüzde 5 artırmayı başardı" diye konuştu.
Zeybekci, ülke ihracatının 157.7 milyar dolar olarak açıklandığını kaydederek, "Doğrudur ama bunu içinde dikkate almadığımız, serbest bölgelerden yaptığımız 5.2 milyar dolarlık ihracatımız vardır. Resmi kayıtlarda olan, faturası olan ve para girdisi olan kayıtlı bir şekilde 8 milyar dolarlık bavul ticareti var. Bunları üst üste eklediğimiz zaman da ihracat 171.6 milyar dolardır" dedi.
Türkiye'nin ithalata hakkında da bilgi veren Zeybekci, "242 milyar doların üzerinde açıklanan ithalatımızda, yine serbest bölgelere yapılan ithalatı artı olarak koyduğumuz zaman, bir de minimum fiyat uygulaması ile ithalatımızdaki yaklaşık 4 milyar doları da eklediğimiz zaman, ithalatımız da 241 milyar dolardır. Türkiye'nin dış ticaret açığı, ihracatın ithalatı karşılama oranı tarihi bir zirveye gelmiştir, yüzde 72 seviyesine gelmiştir" ifadelerini kullandı.
Cari açık
Bakan Zeybekci, dış ticaret açığından sonra en önemli açıklarından, zaaflarından bir tanesinin de cari açık olduğunu vurguladı.
Türkiye'nin yüzde 5'in altında bir büyümeye asla ve asla razı olmaması gerektiğine işaret eden Zeybekci, bu yıl sonu itibariyle gelecek olan yüzde 2.8 civarındaki büyüme rakamının da asla ve asla küçümsenmesi gerektiğinin altını çizdi.
Zeybekci, Türkiye'nin 2013 yılına göre yüzde 30 seviyesinde cari açığını daralttığını ve cari açığında 19.3 milyar dolarlık iyileşme yakaladığını, bunun da sağlıklı bir milli büyümenin en önemli göstergelerinden olduğunu dile getirdi.
Türkiye'nin en önemli başarılarından birisinin de hizmet ihracatı olduğuna işaret eden Zeybekci, "Türkiye 2014 yılında 50.5 milyar dolarlık hizmet ihracatı başarmıştır. Bu kalemlerde görünmez. Hizmet ithalatımız da 25 milyar dolar net fazla verdiğimiz alandır. Coğrafyanın bu kadar olumsuzluğuna rağmen Türkiye 2013 yılında müteahhitlik hizmetlerinde tarihi bir zirve yakalamıştır, yıllık 34 milyar dolarlık müteahhitlik hizmetlerinin altına imza atmıştır. Türkiye, 2014 yılında ise 23 milyar doların üstünde müteahhitlik hizmetinin altına imza atmıştır. Hedef, 2023'te yılda 100 milyar dolarlık müteahhitlik hizmetinin altına imza atmaktır" diye konuştu.
Nihat Zeybekci, 2014'te ülkeye 41 milyon turist geldiğini söyledi.
2014 yılında cari açıkta yaşanan olumlu gelişmenin 2015 yılında rekor seviyede devam ettiğini belirten Zeybekci, bu yılın ocak ayındaki cari açığın, geçen yılın aynı ocak ayına göre yüzde 60 iyileştiğini ve 2 milyar dolar seviyesinde gerçekleştiğini bildirdi. Zeybekci, "Yani geçen yıl yüzde 5.7 seviyesinde gerçekleşecek cari açık, bu yıl yüzde 4 seviyelerine gelecektir. Bunun sebebi petrol fiyatlarının düşmesi, hammaddenin de buna uygun şekilde düşmesi... Adı ne olursa olsun, ortada bir sonuç vardır" dedi.
Ekonomi Bakanı Zeybekci, "Hedef 2023, 500 milyar dolarlık ihracat diyorsak, 150 milyar dolarlık hizmet geliri, 100 milyar dolarlık müteahhitlik kontratı diyorsak, artık Türkiye gelecekte, hammadde ve enerji geleceğini kendisinin belirlediği, tüketim alışkanlığını ve kanallarını kontrol ettiği bir dünyada yoluna devam etmek zorunda" sözlerini sarfetti.
"Birileri Türkiye'ye yakışmayan dalgalanmadan fırsat çıkarmaya çalıştı"
TL'nın dış ticaretteki yerinin de arttığını belirten Zeybekci, şunları kaydetti:
"Malumunuz kurlarla ilgili birileri, maalesef Türkiye'ye yakışmayan dalgalanmadan fırsat çıkarmaya çalıştı. Dünyada bir dalgalanma vardır. Dünyada dolar karşısında, 2013 başından itibaren ABD Merkez Bankası'nın 750 milyar dolardan 4 trilyon dolara çıkardığı likidesini durduracağını ve daraltacağını açıklamasıyla, dolayısıyla faiz artışı beklentisi yaratmasıyla, dünya ekonomilerinin bundan etkilenmesi kaçınılmaz oldu. 'Evet dünya bundan etkilenecektir, Türkiye de etkilenecektir ama Türkiye dış ticaretinin yüzde 40'ını AB'den yapan bir ülkedir. Türkiye'nin gelecekle ilgili doların şeyinden dolayı kaygı duymasına ve yüksek faiz faaliyetine gitmesine gerek yoktur' demiştik. Tarih bizi haklı çıkardı. En son geldiğimiz noktada, Avrupa Birliği Merkez Bankası her ay 60 milyar avroluk piyasaya para sürmeye başladı. 2016 baharına kadar 1.6 trilyon avro piyasaya para süreceğini söyledi ve bunu yaparken şunu da yaptı: Faizi de sıfıra çekti, hatta eksiye çekti. Başka ülkeler de bunu takip etti. Brezilya tam tersini yaptı, faizini artırdı kurla ilgili bu sıkıntıyı gidermek için ama bunu engelleyemedi ve hazirandan bugüne kadar yüzde 40 Brezilya parası değer kaybetti. Doların karşısında, geçen sene 2014 haziranından bugüne kadar euro yüzde 27.2 değer kaybetti, TL yüzde 23.7 değer kaybetti. 'Dolar endeksi' dediğimiz 6 para biriminden oluşan bir grup var; euro, yen, İsviçre frangı, sterlin, Kanada doları ve İsveç kronu. Bu 6 para birimi, dolar karşısında 2014 haziranından bugüne kadar yüzde 24 değer kaybetti. TL aynı dönemde yüzde 23 seviyesinde değer kaybederken dünyanın en bağımsız, en güçlü paraları da yüzde 24 seviyesinde değer kaybetti.
Sayın Cumhurbaşkanımızın konuştuğu, konuşmadığı günlerle ilgili enteresan bir grafik var. Özellikle şubat başından itibaren alınıyor bu. 'Cumhurbaşkanı konuştu falanca yerde, grafik yukarıya gitti; falanca yerde sustu, durdu; falanca yerde konuştu, yukarıya gitti.' diye. Aynı dönemlerde, aynı günlerde, aynı dakikalarda bir çalışma yaptık, dedik ki aynı günlerde euro ne yapmış diye, ona da baktık. Bire bir, yüzde 95 oranında aynı günler, aynı saatlerde euro da aynı hareketi yapmış. Dönsek baksak dolar endeksine aynı şeyi yapmış olur. Ben o gün şunu söylemiştim: Tamam, TL'yle ilgili böyle bir iddianız olabilir ama euroyla ilgili bu dalgalanmayı ne yapacağız? Euroyu da mı Cumhurbaşkanımız indirip kaldırmaya başladı veya euro da mı artık Cumhurbaşkanımızı takip etmeye başladı? Öyle bir şey varsa seviniriz."
Bakan Zeybekci, Türkiye'nin şu anda, banka olarak, AB'deki 28 ülkenin 25'inden daha iyi olduğunu, bütçe açığında da 22 ülkeden daha iyi olduğunu kaydetti.
Zeybekci, "Şimdi onlar Türkiye'de bir oyun oynamaya çalışıyorlar. Türkiye'nin geleceğiyle ilgili, siyasi istikrarla ilgili zerre miktar şüphe yoktur; Türkiye'nin geleceğiyle ilgili, ekonomik istikrarla ilgili zerre miktar şüphe yoktur. Ne yapmaları gerekiyor? 'Risk varsa rızk var' diye onların bir sloganı vardır. Rızkı da burada tabii ki Allah'ın helal rızkıyla karıştırmamak lazım, onların spekülasyonlarıyla ilgili söyledikleri bir sözdür. Türkiye'de risk yoktur, onlara da rızk yoktur. Bunu herkes böyle bilsin" diyerek sözlerini tamamladı.
Muhabir: Coşkun Ergül
PODCASTTÜMÜNÜ GÖR
