ERZURUM - AYŞE YILDIZ
Atatürk Üniversitesi Türk-Ermeni İlişkileri Araştırma Merkezi'nin yaptığı çalışmalarda, Doğu Anadolu Bölgesi'nde Ermeni çeteleri tarafından katledilen sivil ahalinin 185 toplu mezarı tespit edildi.
Bilim adamları tarafından söz konusu toplu mezarların 15'inde kazı çalışması yapılarak, Müslüman Türklerin katledildiği bilimsel olarak ortaya çıkarıldı.
Atatürk Üniversitesi Türk-Ermeni İlişkileri Araştırma Merkezi'nce ilk kazı 1986 yılında Van'ın Zeve ve Erzurum'un Alaca köylerinde gerçekleştirildi.
Ardından, 1986 yılından günümüze kadar Erzurum, Bitlis, Giresun, Ardahan, Kars, Iğdır başta olmak üzere bazı illerde yapılan 15 kazıda 5 bin Müslüman Türk'ün cenazesine ulaşıldı.
Prof. Dr. Kürkçüoğlu, AA muhabirine yaptığı açıklamada, cephe gerisindeki savunmasız sivil Müslüman Türklerin, Ermeni çeteleri tarafından katliama uğradığını belirterek, bunu kazılarla ortaya koyduklarını söyledi.
İlk kazıyı Van'ın Zeve köyünde yaptıklarını ifade eden Kürküçoğlu, "Aynı yıl Erzurum Alaca'da da kazı yaptık. Zeve'de 370, Alaca'da ise 278 şehide ulaştık. Diğer illerde de kazılar gerçekleştirdik" dedi.
Doğu ve Güneydoğu'da toplam 185 toplu mezar tespit ettiklerinin altını çizen Kürkçüoğlu, Diyarbakır, Bitlis, Muş, Ardahan, Erzurum, Iğdır, Erzincan, Van başta olmak üzere Doğu ve Güneydoğu'daki bazı illerde toplu mezarlar olduğunu tespit ettiklerini vurguladı.
- "Kazıları bilim ışığında yaptık"
Toplu mezarların 15'ini bilim dünyasına kazandırdıklarını anlatan Kürkçüoğlu, "Biz, Müslüman Türklere Ermeni çeteleri tarafından katliam yapıldığını kazılarla ortaya koyduk. Bilim ışığında yapılan kazılarda Müslüman Türk insanının kendi köyünde, kendi kasabasında Ermeni çeteleri tarafından katledilmesini ortaya koyduk. Bu katledilenler tamamen savunmasız, cephe gerisindeki kadınlar, çocuklar ve yaşlılardır" diye konuştu.
Kürkçüoğlu, kazı çalışmalarına devam edeceklerini vurgulayarak, Erzurum'un Börekli Mahallesi'nde kadınların ve erkeklerin katledildiği alanı tespit ettiklerini ve kazı için bunun ön raporunu hazırladıklarını ifade etti.
Börekli Mahallesi'nde ikamet eden 85 yaşındaki Fadime Fatma Karakaş da Ermeni çetelerinin köylerinde yakınlarını katlettiğini belirterek, köyde kadınların ayrı, erkek ve çocukların ayrı bir yere doldurularak yakıldığını söyledi.
Alaca Mahallesi'nden İzzettin Eltaş ise çalıştırılma bahanesiyle ahırlara götürülen Müslüman Türklerin yakılarak, süngülenerek katledildiğini anlattı.
Köylerinde yapılan kazıda 278 şehide ulaştıklarını dile getiren Eltaş, kazı çalışmalarında kendisinin de görev aldığını, köyde ikinci bir kazının yapılması gerektiğini ifade etti.
1986'dan günümüze yapılan kazılar
Ermeni çetelerince katledilen Müslüman Türklere ait toplu mezar kazıları, Van'ın Zeve ve Erzurum'un Alaca köylerinde 1986 yılında gerçekleşti.
Daha sonraki yıllarda Erzurum'da 7 Ekim 1988'de Yeşilyayla, 15 Haziran 2010'da Tepeköy'de, Iğdır'ın Hakmehmet Köyü'nde 6 Ekim 1999'da, Tuzluca ilçesinde 27 Mayıs 2003'te, Kars'ın Derecik köyünde 20 Haziran 2003'te ve Arpaçay ilçesi Küçük Çatma köyünde ise 20 Ağustos 2010 tarihinde bilimsel kazılar yapıldı.
Bunların yanı sıra 19 Ekim 2010'da Van ve Ardahan, 23 Ekim 2010'da Giresun, 3 Ekim 2010'da Bitlis illeri ile 25 Nisan ve 13 Mayıs 2007 tarihlerinde Azerbaycan'ın Guba ilçesinde toplu mezar kazıları gerçekleşti.
PODCASTTÜMÜNÜ GÖR
