VAN - YUSUF SOYALP
Van'ın Erciş ilçesinde ikamet eden Kırgız Türkleri'nden Kenan ve Ahmet Aytaç kardeşler, hayvan derisinden ürettikleri "börk" adı verilen şapkaları, yurt dışına satıyor.
İlçeye 30 kilometre uzaklıktaki Ulupamir Mahallesi'nde evlerin alt katına kurulan atölyelerde üretimi yapılan börkler, dizi ve film setlerinin yanı sıra Avrupa ülkelerinden yoğun talep görüyor.
Atölye sahibi Ahmet Aytaç, 5 yıl önce evinin bir odasını atölyeye çevirdiğini ve burada bir dikiş makinesiyle üretime başladığını söyledi. Börklere talep artınca 5 personel aldığını anlatan Aytaç, "Şu an 100 metrekare alanda üretim yapıyoruz. Savaş dizisi ve filmleri büyük bir pazar haline geldi. Allah'a çok şükür işlerimiz iyi. Yoğun bir talep var, o talebi karşılamaya çalışıyoruz." dedi.
Aytaç, Diriliş Ertuğrul ve Mehmetçik Kutülamare gibi dizilere de börk gönderdiklerini belirterek, "Ürünlerimiz Moğol yapımı dizilerde sıklıkla tercih ediliyor. Börkleri Fransa, Almanya, Hollanda, Azerbaycan, Rusya ve Ukrayna gibi ülkelere gönderiyoruz. Daha önce börkler Kırgızistan veya Kazakistan'dan temin ediliyordu. Ama şu anda tam tersi oldu. Biz ürettiğimiz börkleri, Kırgızistan ve Kazakistan'a gönderiyoruz. Bu da bizim büyük bir başarı elde ettiğimizi gösteriyor." diye konuştu.
"Börk üretmek büyük bir Türk sanatıdır" diyen Aytaç, "Bu sanatı yaşatmanın mutluluğu içerisindeyiz. Börk ve zırh gibi ürünler, bizlerin en eski ve en önemli sanatıdır. Uzun bir süre bu sanat yok olma tehlikesi yaşasa da şimdi tekrar yaşatmaya çalışıyoruz." ifadelerini kullandı.
Ürünlerin satışını internet üzerinden gerçekleştirdiklerini dile getiren Aytaç, şunları kaydetti:
"Fuar ve festivallere katılarak ürünlerimizin tanıtımını yapıyoruz. Börkleri günlük hayatta da giyilebilecek şekilde tasarladık. Bu şekilde hedef kitlemizin artmasını sağladık. Günde 100 börk üretimi gerçekleştiriyoruz. Bunun yanında aksesuar, zırh ve kıyafetler de üretiyoruz. Bizim amacımız gelenek ve göreneklerimizi yaşatmak."
Atölyede çalışan Solun Aytaç ise deri üzerine börk ve çeşitli aksesuarlar ürettiklerini ifade ederek, şunları söyledi
"Ürünlerimiz orijinal ve ata mirası niteliğinde. Geçmişte kullanılan desenleri de yaşatıyoruz. Mesleği büyükanne ve dedelerimizden öğrendik. Bu iş gönül işidir. Bizler de bu işe gönlümüzü koyarak üretimimizi sürdürüyoruz. Tarihi Türk dizilerinden sonra yoğun olarak börk üretimi yapmaya başladık. Daha önceleri çeyizlik ürünler, yastık, minder, özel motifli halılar ve keçe ürünlerini yapıyorduk. Yünü kendimiz imal edip, kendimiz boyuyoruz. Asırlar önce nasıl yapılıyorsa, biz de o şekilde çalışmaları yürüterek geleneğimizi yaşatıyoruz."
Kenan Aytaç da, Türk Silahlı Kuvvetlerince (TSK) Afrin'de terör örgütlerine yönelik yürütülen Zeytin Dalı Harekatı'nda görev yapan Mehmetçik'e gönderilmek üzere börk hazırladıklarını anlattı.
Türk askerinin vatan müdafaasında görev aldığını belirten Aytaç, "Bizler de, çok ciddi bir destek olmasa da, elimizden geldiği kadar onların yanında olduğumuzu göstermek istiyoruz. Bu amaçla asker kamuflajlı börkleri Afrin'de görev yapan askerlerimize göndereceğiz." dedi.
Afganistan'ın Pamir Yaylası'ndan 36 yıl önce göç ederek Ulupamir Mahallesi'ne yerleşen Kırgız Türkleri, bulundukları bölgede yaşam tarzları, gelenekleri ve binicilikteki ustalıklarıyla da dikkati çekiyor.
PODCASTTÜMÜNÜ GÖR
