Türkiye'nin yardım eli dünyanın dört bir yanına ulaşıyor

ANKARA - Zuhal Demirci

Bölgesinde ve farklı coğrafyalarda yürüttüğü insani ve kalkınma yardımlarıyla "en cömert ülke" unvanına sahip Türkiye, ihtiyaç sahiplerinin çağrılarına duyarsız kalmıyor.

Dünyada 134 ülkede 201 milyon kişinin uluslararası insani yardıma muhtaç durumda olduğu belirtilen Küresel İnsani Yardım 2018 Raporu'na göre, krizlerden ve çatışmalarda etkilenen bu kitlenin önemli bir bölümünün Suriye, Yemen ve Türkiye’de olduğu vurgulandı.

İhtiyaç sahiplerinin yardım çağrılarına duyarsız kalmayan Türkiye, sadece bölgesinde değil, dünyanın hemen her coğrafyasına yardım ulaştırmaya gayret gösteriyor.

AA muhabirinin derlediği bilgilere göre, İngiltere'de "Global Humanitarian Assistance" (GHA) programınca hazırlanan 2018 yılı Küresel İnsani Yardımlar Raporu'nda, Türkiye geçen yıl 8,07 milyar dolar insani yardım miktarıyla birinci sırada yer aldı. Türkiye'nin ardından ABD, 6,68 milyar dolar insani yardım miktarıyla ikinci sırayı aldı.

Raporda, insani yardımların milli gelire oranı temelinde yapılan sıralamada da Türkiye yüzde 0,85 ile 1. sırayı aldı ve "dünyanın en cömert ülkesi" unvanını korudu. Türkiye'yi yüzde 0,17 ile Norveç ve Lüksemburg izledi.

Dünyanın vicdanı: Türkiye

Dünyada 65 milyondan fazla yerinden edilmiş kişi ve 244 milyondan fazla göçmen bulunuyor.

İkinci Dünya Savaşı'ndan bu yana görülen bu en büyük nüfus hareketinin merkezinde ise Türkiye bulunuyor. Bu nedenle BM Mülteciler Yüksek Komiserliği son 4 yıldır Türkiye'yi "dünyanın en fazla sığınmacıya ev sahipliği yapan ülkesi" ilan ediyor. Birleşmiş Milletler Çocuklara Yardım Fonu (UNICEF) raporlarında, Türkiye'yi "dünyanın en fazla sığınmacı çocuğa ev sahipliği yapan ülkesi" ilan etti.

Türkiye, tarihte ilk kez düzenlenen ve BM organizasyonu olan "Dünya İnsani Zirvesi" Mayıs 2016'da İstanbul'da ev sahipliği yaptı. Bu organizasyon, Türkiye'nin "insani yardımda küresel bir merkez" haline gelmesini ve sığınmacılar ile mazlumlar konusunda "dünyanın vicdanı" olduğunu somutlaştırdı.

Türkiye, yaptığı faaliyetlerle şefkat elini tüm insanlığa uzatan Afet ve Acil Durum Yönetiminin (AFAD) çalışmaları ve koordinasyonuyla Avrupa, Asya, Afrika ve hatta Amerika ve Okyanusya kıtalarında insani yardım, arama kurtarma, tahliye-transfer operasyonları yürüten; altyapılar kuran ve afet yönetimi tecrübelerini aktaran bir ülke haline geldi.

AFAD'ın yanı sıra TİKA, 59 ülkede 61 ofisiyle dünyanın dört bir yanında eğitimden sağlığa, tarım ve hayvancılıktan idari ve sivil altyapıların geliştirilmesi, uzman eğitimleri, su sanitasyonu gibi birçok alanda kalkınma yardımları gerçekleştiriyor. Başkanlık, insani yardım faaliyetleri ile de birçok coğrafyada Türkiye'nin yardım elini mazlum coğrafyalara ulaştırıyor.

TİKA, küresel düzeyde terörün yol açtığı mağduriyetleri gidermek amacıyla Arakan'dan Somali'ye Filistin'den Irak'a kadar birçok ülkede hızlı ve etkin projeler hayata geçiriyor.

AFAD, 5 kıtada 57 ülkede insani yardım ve arama kurtarma operasyonları yürütüyor, yabancı ülkelerde eğitimler veriyor ve insani altyapılar kuruyor, "İlk önce hayat" ilkesiyle diğer ülkelerin afete hazırlanmasını ve afet yönetim organizasyonlarını kurmasını sağlıyor. AFAD'ın kurduğu altyapılar arasında kamplar, içme suyu şebekeleri, hastane, okul ve evler bulunuyor.

Türkiye'nin UNRWA'ya verdiği destek

Türkiye, Filistin halkına ikili bağlamda sürdürmekte olduğu yoğun yardım ve destek faaliyetlerinin yanı sıra BM Filistinli Mültecilere Yardım Ajansına (UNRWA) da destek veriyor. Türkiye, UNRWA'ya geçen yıl için bütçe katkısı olarak 1,5 milyon dolar ve ajansın finansman sıkıntısına ilave katkı çağrısı doğrultusunda 500 bin dolar tahsis etti. Bunun yanı sıra Türkiye, UNRWA'nın sürdürülebilir finansmanı için ajans sekretaryasının emanet fonu oluşturabilmesi amacıyla yürütülen çalışmalara katkı olarak 100 bin dolar kaynak sağladı.

Ayrıca 2018 yılı için şubatta gönderilen 5 milyon dolar katkıya ilave, ajansın içinde bulunduğu mali darboğazın aşılmasına destek amacıyla ek 10 milyon dolar katkı taahhüdünde bulunuldu ve bu tutar 31 Mayıs 2018'de UNRWA'ya transfer edildi.

Irak'a yapılan yardımlar

Türkiye, yerinden edilenler için Irak'ta kamp kurabilen tek ülke oldu. AFAD, terör örgütü DEAŞ'tan kaçan Ezidi ve Türkmenler için 35 bin kişilik üç kamp kurdu. Şariye'de 24 binden fazla Ezidi, Türkiye'nin kurduğu kamp sayesinde kendisi ve ailesi için barınak buldu. Irak’taki DEAŞ’tan kaçan yerinden edilmiş kişiler için bin 200 insani yardım tırı ile gıda, ilaç, barınma ünitesi, hijyen malzemesi, giyim gibi ihtiyaçları ulaştırıldı.

Türkiye'nin şefkat eli Güney Amerika'ya da ulaştı

Güney Amerika'da 2016'da 7,8 büyüklüğünde yıkıcı bir depremle karşılaşan Ekvador'a yardım teklifinde bulunan ilk ülke Türkiye oldu. Teklifin kabul edilmesiyle AFAD insani yardım ekibi, 24 saat içinde Ekvador'a giderek buradaki afetzedelere yardım etti.

Somali'de geçen yıl, ülke tarihinin en şiddetli bombalı terör saldırısının ardından AFAD, bu ülkede tahliye ve transfer operasyonu yaptı ve 35 yaralıyı tedavi için refakatçileriyle Türkiye'ye getirdi. AFAD koordinasyonunda düzenlenen bu transfer operasyonuyla 13'ü ağır, 3'ü çocuk olan yaralılar Türkiye'de tedavi imkanına kavuştu.