Dalyan Mahallesi'ndeki İztuzu sahiline gelen caretta carettalar, yumurtalarını kazdıkları 50-60 santimetrelik çukurlara bırakıyor. Yavrular, yumurtadan yaklaşık 50 gün sonra çıkarak denize ulaşacak.
Caretta carettaların yumurtlama döneminde sorun yaşamaması için ise Deniz Kaplumbağaları Araştırma Kurtarma ve Rehabilitasyon Merkezi'nce (DEKAMER) çeşitli önlemler alınırken, gönüllü gençler de sahilde gece boyu nöbet tutuyor.
Caretta carettaların yumurtlama anı da yine gönüllü gençler tarafından kayda alınıyor.
Nesli tehlike altında bulunan caretta carettalar, Muğla'nın Ortaca ilçesi İztuzu sahiline ilk yumurtaları bırakmaya başladı. Caretta carettaların yumurtlama döneminde sorun yaşamaması için ise Deniz Kaplumbağaları Araştırma Kurtarma ve Rehabilitasyon Merkezi'nce (DEKAMER) çeşitli önlemler alınırken, gönüllü gençler de sahilde gece boyu nöbet tutuyor. Caretta carettaların yumurtlama anı da yine gönüllü gençler tarafından kayda alınıyor. ( Durmuş Genç - Anadolu Ajansı )
DEKAMER Bilimsel Koordinatörü ve Pamukkale Üniversitesi Acıpayam Meslek Yüksekokulu Veterinerlik Bölümü Öğretim Üyesi Doğan Sözbilen, AA muhabirine yaptığı açıklamada, her yıl kumsaldaki yuvaları koruma ve izleme çalışması gerçekleştirdiklerini belirtti.
Caretta carettaların yumurtlama döneminin genellikle mayıs ayında başladığını anlatan Sözbilen "Dalyan Kumsalı ülkemiz ve dünya için hem genç kaplumbağaları ile tanınması hem de koruma açısından alınan önlemlerle oldukça önemli bir kumsal." dedi.
Sözbilen, İztuzu plajında sürekli ekiplerinin bulunması nedeniyle sezonun erken dönemlerinden başlayarak sezon sonuna kadar izleme çalışma yapabildiklerini kaydetti.
Akdeniz'de ilk yuvanın Dalyan İztuzu'nda gerçekleştiğini belirten Sözbilen, "Dalyan kumsalında son yıllarda tüm Akdeniz'deki en erken yuvalama kayıtlarını alıyoruz. Bu sene yine mayısın ilk haftası itibarıyla Akdeniz'de ki ilk yuva kaydını aldık. Gönüllü arkadaşlarımızla bu yuvaların korunması ve izlenmesi çalışmalarını sürdürüyoruz. Şu ana kadar 5 yuva tespit ettik." diye konuştu.
Bir dişi caretta carettanın iki haftada bir olmak üzere, sezonda 3 ila 5 yuva yapabildiğini, yumurtlamanın eylül ayına kadar sürdüğünü anlatan Sözbilen, son yıllarda yuvalamaların önceki yıllara göre bir kaç hafta daha önce gerçekleştiğini vurguladı.
Yavru çıkışlarının temmuz ayından eylül ayı sonuna kadar devam ettiğini kaydeden Sözbilen, şöyle konuştu:
"Biz yuvalamaların başladığı mayıs ayından eylül sonuna kadar kumsalı koruma altına alıyoruz. İztuzu sahilindeki her yuva kafesleniyor. Böylece yuvaya zarar verebilecek tilki ya da diğer zararlı hayvanlar önleniyor. Kumsaldan en üst sayıda yavruyu denize göndermek için çalışıyoruz. Yuvalama açısından Dalyan kumsalı uygulamalarıyla dünyada birçok yerde örnek gösteriliyor. Ziyaretçilerden sahilin ortadaki yuvalama alanlarına şemsiye bırakmamalarını istiyoruz."
Özellikle birçok bölgede yaz sezonunda caretta carettaların beslendiğini gördüklerini vurgulayan Sözbilen, "Bu kesinlikle yapılmamalı. Hayvanların doğal beslenme rejimini bozduğumuz gibi aynı zamanda o bölgede hayvanların kalmasına ve strese girmesine sebep oluyoruz. İnsanlar eğer deniz kaplumbağası görmek istiyorsa merkezimizi ziyaret edebilir." dedi.
Sözbilen, vatandaşların özellikle caretta carettaların yaşam alanlarının bulunduğu bölgelerde daha dikkatli olmalarını istedi.
DEKAMER'de gönüllü olarak bulunan Bahçeşehir Üniversitesi öğrencisi Ceren Özer, ilk yuvayı bulmanın sevincini yaşadıklarını söyledi.
İş hayatına atılmadan önce İztuzu Plajına gelerek caretta carettaların yavru çıkışını görmek istediğini anlatan Özer, "Carettaların yumurta bırakmasına şahit oldum ve çok etkilendim. Geceleri arazi çalışması yapıyoruz. Deniz kaplumbağalarının ölçümlerini yaparak yumurtalarını koruyoruz. Gündüzleri gelen turistlere bilgi veriyoruz." diye konuştu.
İstanbul Teknik Üniversitesi öğrencisi Ekin Büyükhaktan ise DEKAMER'e gönüllü olarak 10 gün önce geldiğini ifade etti.
Mayıs ayı sonuna kadar İztuzu Plajı'nda gönüllü çalışacağını belirten Büyükhaktan, her sabah saat 05.00'te uyanarak yuva tespiti yaptıklarını anlattı.
Caretta carettaların nesli tükenmekte olan bir tür olduğuna işaret eden Büyükhaktan, "İztuzu plajına ilk defa geliyorum ve kaplumbağalarla tanışmak, onları yakından görmek çok özel bir duygu. Özellikle onların yuvadan çıkışını, yuvalara yumurta bırakmasını görmek gerçekten çok güzel." dedi.
Büyükhaktan, İztuzu'nda doğayla iç içe olduklarını ve çok özel anlara tanıklık ettiklerini aktardı.
PODCASTTÜMÜNÜ GÖR
