'Çök, kapan, tutun' hareketi hayat kurtarıyor

İSTANBUL - Çiğdem Pala

Boğaziçi Üniversitesi (BÜ) Kandilli Rasathanesi Deprem Araştırma Enstitüsü Afete Hazırlık Eğitim Biriminin, deprem sırasında en kolay korunma yöntemi olarak önerdiği "çök", "kapan", "tutun" hareketi hayat kurtarıyor.

Kocaeli'nde 1999'da meydana gelen ve Marmara Bölgesi'ni etkileyen, resmi raporlara göre, 17 bin 480 kişinin hayatını kaybettiği, 23 bin 781 kişinin yaralandığı, 505 vatandaşın sakat kaldığı, 285 bin 211 konut ile 42 bin 902 iş yerinin hasar gördüğü depremin 17. yılında da "Depreme bireysel olarak ne kadar hazırlıklıyız?" sorusu akla geliyor.

Türkiye, bir deprem ülkesi olmasına rağmen, vatandaşların bu konuda yeterli bilgiye sahip olmadığı, zaman zaman yaşanan küçük ve orta ölçekteki depremlerde ortaya çıkıyor.

Deprem sırasında teknik olarak ne yapacağını bilmeyen vatandaşların güvenli bir yere sığınmak yerine bilinçsizce koşması ve panikleyerek yüksek bir yerden atlaması, yaralanmalara ve can kayıplarına yol açabiliyor.

BÜ Kandilli Rasathanesi Deprem Araştırma Enstitüsü Afete Hazırlık Eğitim Biriminin, deprem sırasında yapılması gerekenler konusunda yürüttüğü eğitim faaliyetleri kapsamında çocuklara, gençlere ve yetişkinlere öğretmeye çalıştığı "çök, kapan, tutun" hareketi, büyük ölçüde hayat kurtarıyor.

''Deprem sizi sarsıp yere düşürmeden siz yere çömelin''

Afete Hazırlık Eğitim Birimi, vatandaşlara depremi hissettiğinde "Merdivenlere ya da çıkışlara doğru koşmayın, balkona çıkmayın, asansör kullanmayın, balkonlardan ve pencerelerden atlamayın, güvenli bir yer bulup çökün, başınızı ve ensenizi koruyacak şekilde kapanın, düşmemek için sabit bir yere tutunun." şeklinde tavsiyede bulunuyor.

Deprem sırasında yapılacak en basit yöntem olan "çök, kapan, tutun" hareketinin detayları ise şöyle:

"Çök; Deprem sizi sarsıp yere düşürmeden siz hemen bulunduğunuz yerde çömelin ve kapanın. Sarsıntı koşarak veya sürünerek kaçamayacağınız kadar şiddetli olabilir. Bu yüzden olduğunuz yerde çökün. Depremler öncesinde hiçbir uyarıda bulunmadan meydana gelir ve ilk sarsıntının büyük depremin başlangıcı olup olmadığını asla bilemezsiniz. O yüzden derhal çökün.

Kapan; Sağlam bir sıra veya masanın altına girip kapanarak kendinizi koruyabilirsiniz. Etrafınızda bir masa veya sıra yoksa başınızı ve yüzünüzü kollarınızla saklayın. Deprem sırasında düşen veya yerinden fırlayan cisimler (televizyon, avize, cam, raflar, kitaplıklar) nedeniyle yaralanma olasılığınız, çöken bir binada ölme ihtimalinden daha fazladır. Sarsıntı sırasında yapmamanız gerekenler şunlar; dışarı kaçmayın, kapı eşiğinde durmayın. Masa altına sığınabilmek için başka bir odaya geçmeye çalışmayın."