Dağdan toplayıp kilosunu 30 liradan satıyorlar

KARAMAN - Mehmet Çetin

Karaman'ın kuzeyindeki Karadağ'da yetişen sofraların vazgeçilmez baharatlarından sumak, köylüler için ek gelir kaynağı oluşturuyor.

Dünyada sayısız çeşidi bulunan sumak ağacı Türkiye'de Güneydoğu Anadolu, Akdeniz ve Ege bölgelerinde dağlık alanlarda bolca yetişiyor. Karasal iklime sahip Karaman'ın hemen kuzeyinde sönmüş volkanik Karadağ'da da endemik bir sumak türü bulunuyor.

Yüzlerce yıldır köylülerin kendi kullanımları için topladığı Karadağ sumağı artık özellikle kadınlar için bir iş kolu haline geldi. Kadınların topladığı sumak, işlendikten sonra tüketicilere sunuluyor.

Karadağ'ın çevresindeki Madenşehri köyünün muhtarı Durmuş Ali Demir, AA muhabirine yaptığı açıklamada, köylerinin, yüzlerce yıllık bir tarihe sahip olduğunu söyledi.

Hitit, Roma, Bizans, Selçuklu ve Osmanlı izlerinin görülebildiği köyün eşsiz bir doğaya sahip olduğunu ifade eden Demir, "Dağda hiçbir su kaynağı yok. Bununla birlikte her türlü sebze ve meyve sulanmadan yetişebiliyor. Ilıman iklimlerde yetişebilen bitkileri görmek mümkün. Bunlardan en önemlisi sumak." diye konuştu.

"Sumağın işlenmesi de toplanması gibi oldukça zahmetlidir"

Köyün üstündeki dağlık alanda doğal olarak yetişen sumağın Karadağ'a has bir endemik tür olduğunu belirten Demir, şunları kaydetti:

"Sumak bizim köyümüzün dışında Karadağ'ın çevresindeki Üçkuyu köyünde de bulunuyor. Sumak doğal olarak yetişen çalı şeklinde bir bitki. Dünyada bir çok çeşidi var. Fakat bizim bölgemizde yetişen sumak, bin 200 ile bin 700 rakımlarda yetişebilen, kışın soğuktan etkilenmeyen bir tür. Sumak ağustos aylarının başından eylülün ortalarına kadar toplanır. Özellikle kadınlar toplayıp, sofraya gelecek şekilde işlerler. Bunun çeşitli evreleri var. Tek tek bitkinin ucundaki kırmızı taneler toplanır. Toplanan sumak tohumları, damlarda güneşte kurutulur. Burada savrulup temizlenir. Sonra taş dibeklerde 2 saat kadar dövülüp, kabuğu çekirdeğinden ayrılır. Tekrar elenir ve kalan kısım sofralarda kullandığımız sumaktır. Sumağın işlenmesi de toplanması gibi oldukça zahmetlidir."

Demir, toplanan sumakların internet üzerinden veya toptancılar tarafından ülkenin dört bir yanına pazarlandığını bildirdi.

"Buradan gelen parayla ihtiyaçlarımızı karşılıyoruz"

Her yıl dağlardan sumak toplayan Hatice Yalçın, köyde dedesinden kalan bir arazinin zamanla sumak ormanına dönüştüğünü söyledi.

Burada bolca sumak yetiştiğini anlatan Demir, "Buradan sezonu geldiği zaman topluyorum, kurutup dövüyorum. Dağlık alanda çok var. Ben senede 50-60 kilo sumak yapıyorum. Kilosunu da 30 liradan satıyoruz. Buradan gelen parayla ihtiyaçlarımızı karşılıyoruz. İyi bir ek gelir." dedi.